Τι ειπώθηκε για Τουρκία και F35
Ιδιαίτερα θετική είναι η πρώτη αποτίμηση της ελληνικής διπλωματίας για την επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, με την ενεργειακή συνεργασία, την αμυντική σχέση, τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο και τη στρατηγική σχέση Ελλάδας – ΗΠΑ να βρίσκονται στο επίκεντρο των επαφών του.
Σύμφωνα με ανώτατη διπλωματική πηγή, ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στις επανειλημμένες αναφορές του Ρούμπιο στην αναβαθμισμένη στρατηγική σχέση των δύο χωρών, αλλά και στο υψηλό επίπεδο των διμερών σχέσεων και στις προοπτικές περαιτέρω εμβάθυνσής τους.
Στις συζητήσεις κυριάρχησαν, παράλληλα, οι γεωπολιτικές εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή, με την Αθήνα να διαπιστώνει σύμπτωση συμφερόντων Ελλάδας και ΗΠΑ σε μια σειρά από ζητήματα. Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο ρόλο της Ελλάδας ως πυλώνα σταθερότητας και ασφάλειας, αλλά και ως παράγοντα ενεργειακής ασφάλειας για την Ευρώπη και διαφοροποίησης των ενεργειακών πηγών.
Η ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΔΕΣΜΕΥΣΗ
ΓΙΑ ΤΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ ΕΡΓΑ
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνει η ελληνική πλευρά στις δηλώσεις του Μάρκο Ρούμπιο για τα ενεργειακά projects που βρίσκονται σε εξέλιξη.
Όπως ανέφερε η ανώτατη διπλωματική πηγή, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών αναφέρθηκε τουλάχιστον τρεις φορές στην απόλυτη αμερικανική δέσμευση για τη συνέχιση και την ολοκλήρωση των συγκεκριμένων έργων. Η αναφορά αυτή θεωρείται από την Αθήνα σημαντική, καθώς συνδέεται με τον ευρύτερο ρόλο που αποδίδουν οι ΗΠΑ στην Ελλάδα, ως κόμβο ενεργειακής ασφάλειας και διαφοροποίησης για την Ευρώπη.
ΣΤΟ ΕΠΙΚΕΝΤΡΟ ΚΑΙ Η ΝΕΑ
ΑΜΥΝΤΙΚΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται επίσης στην αμυντική συνεργασία Ελλάδας και ΗΠΑ. Οι λεπτομέρειες αναμένεται να δοθούν από το υπουργείο Εθνικής Άμυνας, ωστόσο, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, το ποσό των 4 δισ. δολαρίων αφορά παλαιό και νέο ΕΜΠΑΕ, σε ορίζοντα περίπου 20 ετών. Στο πλαίσιο αυτό περιλαμβάνονται τα F-16 Viper και τα F-35, μαζί με τον εξοπλισμό τους, καθώς και υποστήριξη σε διάφορα εξοπλιστικά προγράμματα, στα οποία συμμετέχει η Ελλάδα.
ΤΙ ΙΣΧΥΕΙ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΛΩΔΙΟ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΡΕΥΝΕΣ
ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ
Στη συζήτηση με την ανώτατη διπλωματική πηγή τέθηκε και το περιεχόμενο της συνέντευξης που παραχώρησε ο Μάρκο Ρούμπιο στην «Καθημερινή», καθώς και το ενδεχόμενο αμερικανικής αντίδρασης σε περίπτωση προβλημάτων στην Ανατολική Μεσόγειο κατά την επανέναρξη των ερευνών για την πόντιση του καλωδίου. Σύμφωνα με την ίδια πηγή, η αμερικανική πλευρά έχει καταστήσει σαφές, ότι το συγκεκριμένο ζήτημα δεν είναι αντικείμενο δημόσιας συζήτησης, θέση που ο Ρούμπιο επανέλαβε αρκετές φορές.
Από την πλευρά της Αθήνας επισημαίνεται ότι δεν έχει υπάρξει συζήτηση με την Τουρκία για τις λεπτομέρειες της επανέναρξης των ερευνών. Όπως εξηγείται, προηγείται μια τυπική διαδικασία: η εταιρεία που έχει αναλάβει το έργο θα πρέπει να ναυλώσει το πλοίο και να υποβάλει το σχετικό αίτημα για την άδεια διεξαγωγής των ερευνών. Μετά την έγκριση της άδειας, θα ακολουθήσει η έκδοση της σχετικής NAVTEX. Η ελληνική πλευρά, σύμφωνα με τη διπλωματική πηγή, είναι έτοιμη να κινήσει τη διαδικασία μόλις υποβληθεί το σχετικό αίτημα από τη γαλλική εταιρεία που διαχειρίζεται το έργο.
Η ΑΘΗΝΑ ΓΙΑ ΤΑ F-35
ΚΑΙ ΤΗΝ ΤΟΥΡΚΙΑ
Στο επίκεντρο βρέθηκε και το ζήτημα της πιθανής πώλησης F-35 στην Τουρκία. Η ελληνική πλευρά ξεκαθαρίζει, ότι δεν παρεμβαίνει ούτε επιδιώκει να παρέμβει στη σχέση των Ηνωμένων Πολιτειών με έναν πιθανό πελάτη τους, ιδιαίτερα από τη στιγμή που η Τουρκία αποτελεί συμπαραγωγό στο πρόγραμμα των F-35. Παράλληλα, επαναλαμβάνεται η θέση που εξέφρασε και ο Μάρκο Ρούμπιο: υπάρχει ρητή νομοθετική δέσμευση στις ΗΠΑ που συνδέει την παράδοση F-35 στην Τουρκία με την επίλυση του ζητήματος των S-400.
Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΕΣΗ ΓΙΑ ΠΙΘΑΝΗ
ΔΥΝΑΜΗ ΣΤΟ ΟΡΜΟΥΖ
Τέλος, σε ερωτήσεις για το ενδεχόμενο συμμετοχής της Ελλάδας σε δύναμη στην περιοχή του Ορμούζ, διευκρινίστηκε ότι η Αθήνα θα μπορούσε να εξετάσει μια τέτοια συμμετοχή, μόνο εφόσον υπάρξει βιώσιμη διεθνής διαδικασία και συναίνεση όλων των πλευρών, ώστε να μη δημιουργηθούν ζητήματα ασφάλειας. Το ελληνικό ενδιαφέρον συνδέεται, σύμφωνα με τη διπλωματική πηγή, τόσο με το μέγεθος του ελληνικού εμπορικού στόλου όσο και με τη σημασία της ομαλής λειτουργίας της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας, η οποία δεν αφορά μόνο τις χώρες της περιοχής αλλά τη διεθνή κοινότητα συνολικά.
ΠΩΣ ΚΑΛΥΨΕ Ο ΤΟΥΡΚΙΚΟΣ ΤΥΠΟΣ
ΤΗΝ ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΡΟΥΜΠΙΟ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ
Το καλώδιο διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου, ο Κάθετος Διάδρομος και οι αμυντικές δαπάνες, βρίσκονται στο επίκεντρο της ειδησεογραφίας του τουρκικού Τύπου μετά την επίσκεψη Ρούμπιο στην Ελλάδα. Το πώς ο Τύπος της Τουρκίας βλέπει αυτή την επίσκεψη και διαμορφώνει το κλίμα, μπορεί να συνοψιστεί από τον τίτλο της κορυφαίας φιλοκυβερνητικής εφημερίδας Χουριέτ: «Η τελευταία ελπίδα της Ελλάδας απέναντι στην Άγκυρα».
Έτσι, τουρκοκεντρικά, αντιλαμβάνονται το ζήτημα της επίσκεψης τα μέσα ενημέρωσης της χώρας και το κλίμα που διαμορφώνουν είναι ότι η Ελλάδα εξοπλίζεται, προσπαθεί να εδραιώσει τη θέση της στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο και προσπαθεί να εμβαθύνει τη σχέση της με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ακριβώς γιατί έχει απέναντί της την Άγκυρα και την αμυντική υπεροπλία της.
Αυτό είναι σε αδρές γραμμές το μήνυμα που εκπέμπεται από τον εγχώριο Τύπο, ο οποίος – χωρίς πηχυαίους τίτλους στα πρωτοσέλιδά του – δε βλέπει τη σχέση Ελλάδας-ΗΠΑ ως μια ανεξάρτητη διμερή σχέση, αλλά συχνά ως μέρος του ευρύτερου ανταγωνισμού Ελλάδας-Τουρκίας.
Παράλληλα, υπάρχουν και οι παραδοχές ότι αυτή ήταν μια πολύ σημαντική κίνηση για την Ελλάδα, ενώ επισημαίνεται ότι – με εξαίρεση τη συνέντευξη που παραχώρησε στην εφημερίδα «Καθημερινή» – ο Μάρκο Ρούμπιο δεν αναφέρθηκε καθόλου στην Τουρκία κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του στην Αθήνα.
ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΡΟΥΜΠΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ
ΣΤΙΣ ΒΕΛΓΙΚΕΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΕΣ
Η επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα προβάλλεται από τον βελγικό Τύπο, με τις γαλλόφωνες εφημερίδες Le Soir και La Libre να εστιάζουν στο μήνυμά του για το ρόλο της Ευρώπης.
Αφετηρία των δημοσιευμάτων είναι οι δηλώσεις του προς τους δημοσιογράφους λίγο πριν αναχωρήσει για την Πορτογαλία, από τις οποίες η Le Soir επέλεξε για τον τίτλο της τη φράση ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες θέλουν μια ισχυρή Ευρώπη, μια Ευρώπη που θα ξυπνήσει από το μακρύ της λήθαργο».
Σύμφωνα με το τηλεγράφημα του πρακτορείου Belga που αναδημοσιεύει η La Libre, ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας επανέλαβε στην Αθήνα, πως η Ουάσιγκτον επιθυμεί ισχυρότερη Ευρώπη και ισχυρότερο ΝΑΤΟ και κάλεσε τους συμμάχους να αυξήσουν τις στρατιωτικές και οικονομικές τους δυνατότητες. Το ειδησεογραφικό πρακτορείο χαρακτηρίζει «πύρινη» την ομιλία που εκφώνησε στους πρόποδες της Ακρόπολης μετά τις συνομιλίες του με Έλληνες αξιωματούχους, στην οποία υποστήριξε ότι η Ευρώπη οφείλει να βγει από το λήθαργο και να γίνει ισχυρότερη.
Ο κ. Ρούμπιο, αναφέρει ο βελγικός Τύπος, έδωσε στην ομιλία του έντονο πολιτισμικό τόνο, προβάλλοντας την αξία του δυτικού πολιτισμού, ο οποίος, όπως είπε, «βρίσκεται σε ένα ιστορικό σταυροδρόμι, μεταξύ εθνικής ισχύος και παρακμής». Και σημειώνεται ότι, από την ίδια αφετηρία κάλεσε τα κράτη – μέλη του ΝΑΤΟ να ενισχύσουν τις αμυντικές τους δυνατότητες και να αναλάβουν μεγαλύτερο μερίδιο του βάρους της ασφάλειας.
