Η Τράπεζα του Καναδά (Bank of Canada) βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα γνώριμο αλλά ιδιαίτερα κρίσιμο δίλημμα, καθώς η πρόσφατη δραματική κλιμάκωση του εμπορικού πολέμου με τις Ηνωμένες Πολιτείες ρίχνει βαριά τη σκιά της πάνω από την επικείμενη απόφαση για τα επιτόκια.
Η κεντρική τράπεζα της χώρας έχει διατηρήσει το βασικό της επιτόκιο σταθερό στο 2,25% για σχεδόν ένα χρόνο. Ενώ οι αναλυτές ανέμεναν ευρέως ότι η τράπεζα θα παρέμενε αμετακίνητη μέχρι το τέλος του έτους, οι τελευταίες επιθετικές ανταλλαγές δασμών ανατρέπουν τα οικονομικά δεδομένα.
Πριν από τη βίαιη διακοπή των εμπορικών συνομιλιών, η οικονομική πορεία της χώρας έδειχνε να σταθεροποιείται, γεγονός που επέτρεπε στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής να τηρούν στάση αναμονής. Ωστόσο, η νέα πραγματικότητα που διαμορφώνεται στα σύνορα της Βόρειας Αμερικής, αναγκάζει το οικονομικό επιτελείο υπό το Διοικητή Τιφ ΜακΛέμ να επανεξετάσει όλα τα πιθανά σενάρια, καθώς ο κίνδυνος ενός στασιμοπληθωριστικού σοκ είναι πλέον ορατός.
Η ΚΑΤΑΡΡΕΥΣΗ ΤΩΝ ΣΥΝΟΜΙΛΙΩΝ
ΚΑΙ ΤΟ ΜΠΑΡΑΖ ΔΑΣΜΩΝ
Οι διμερείς εμπορικές διαπραγματεύσεις μεταξύ της καναδικής κυβέρνησης του Πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ και της αμερικανικής κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ, κατέρρευσαν οριστικά στις 21 Αυγούστου 2026. Ως αποτέλεσμα, στις 22 Αυγούστου 2026, οι ΗΠΑ έθεσαν σε ισχύ δασμούς ύψους 50% σε καναδικά προϊόντα αξίας άνω των 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Η απάντηση της Οτάβα ήταν άμεση και αποφασιστική. Ο Πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ ανακοίνωσε, ότι ο Καναδάς θα απαντήσει «δολάριο προς δολάριο» (dollar for dollar) με την επιβολή δασμών που θα τεθούν σε ισχύ στις 8 Σεπτεμβρίου 2026. Οι καναδικοί αντίδασμοι θα κυμαίνονται από 15% έως 50% και θα επιβληθούν σε αμερικανικά εισαγόμενα προϊόντα αξίας 27,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων Καναδά (20 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ).
Η ΠΡΟΚΛΗΤΙΚΗ ΜΕΤΟΝΟΜΑΣΙΑ
ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΟΝΤΑΡΙΟ
Η εμπορική διαμάχη έλαβε γρήγορα και συμβολικές διαστάσεις, καθώς ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε προεδρικό διάταγμα με το οποίο μετονομάζει τη Λίμνη Οντάριο — η οποία αποτελεί φυσικό σύνορο μεταξύ των δύο κρατών — σε «Λίμνη Αμερική» (Lake America) για τις αμερικανικές ομοσπονδιακές υπηρεσίες.
Η αντίδραση στον Καναδά ήταν ένας συνδυασμός χλευασμού και πολιτικής απάντησης. Ο Πρωθυπουργός της επαρχίας του Οντάριο, Νταγκ Φορντ, απάντησε άμεσα τοποθετώντας μια γιγαντιαία πινακίδα στην καναδική ακτογραμμή που αναγράφει «Lake Ontario. Now and Always» («Λίμνη Οντάριο. Τώρα και Πάντα»).
ΠΟΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΑΚΡΙΒΑΙΝΟΥΝ ΑΜΕΣΑ
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΚΑΝΑΔΟΥΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ
Οι νέοι καναδικοί δασμοί στοχεύουν περισσότερα από 700 αμερικανικά προϊόντα. Η κυβέρνηση επέλεξε στρατηγικά να επιβάλει επιβαρύνσεις κυρίως σε καταναλωτικά αγαθά, προσφέροντας παράλληλα τη δυνατότητα στους Καναδούς να στραφούν σε εγχώριους ή εναλλακτικούς διεθνείς προμηθευτές. Σύμφωνα με την επίσημη λίστα του Υπουργείου Οικονομικών του Καναδά, οι κατηγορίες προϊόντων που αναμένεται να παρουσιάσουν άμεση αύξηση τιμών στα ράφια χωρίζονται σε τρεις κλίμακες:
◙ Κλίμακα Επιβάρυνσης 50%:
◘ Ηλεκτρονικά είδη & Ψυχαγωγία: Κονσόλες βιντεοπαιχνιδιών, τηλεοράσεις, οθόνες υπολογιστών και συσκευές τηλεφωνίας.
◘ Προσωπική Φροντίδα & Καλλυντικά: Υγρά σαπούνια, αφρόλουτρα, προϊόντα περιποίησης μαλλιών, αρώματα και είδη μακιγιάζ ματιών.
◘ Έπιπλα & Είδη Σπιτιού: Ξύλινα και μεταλλικά έπιπλα (γραφεία, ντουλάπια, κρεβάτια), στρώματα, καναπέδες, πολυθρόνες, καθώς και πλαστικά σκεύη κουζίνας.
◘ Ένδυση & Υπόδηση: Κοστούμια, παλτό, φορέματα, σακάκια, παντελόνια και πλεκτά ενδύματα.
◘ Αθλητικός Εξοπλισμός: Μπαστούνια γκολφ, ρακέτες τένις, καλάμια ψαρέματος και γενικός εξοπλισμός γυμναστηρίου.
◘ Σχολικά & Είδη Γραφείου: Τετράδια, ντοσιέ, φάκελοι και σχολικά αναλώσιμα (λόγω της περιόδου back-to-school).
◘ Υλικά Κατασκευών: Κόντρα πλακέ (plywood), επενδεδυμένα πάνελ ξύλου, καθώς και βασικά εργαλεία (κατσαβίδια, βίδες, παξιμάδια).
◙ Κλίμακα Επιβάρυνσης 25%:
◘ Μεγάλες Οικιακές Συσκευές: Ψυγεία, καταψύκτες, πλυντήρια ρούχων, στεγνωτήρια, πλυντήρια πιάτων, κουζίνες και ψησταριές (barbecues).
◘ Γαλακτοκομικά Προϊόντα: Ειδικές κατηγορίες τυριών (όπως Gouda, Mozzarella, Cheddar, Parmesan, Brie κ.α.) και γιαούρτια.
◘ Είδη Υγιεινής από Χαρτί: Χαρτί υγείας, χαρτομάντιλα και χαρτοπετσέτες κουζίνας.
◙ Κλίμακα Επιβάρυνσης 15%:
◘ Κλιματισμός & Θέρμανση: Τυπικές οικιακές μονάδες κλιματιστικών (A/C) τύπου split ή παραθύρου και τα εξαρτήματά τους.
◘ Βιομηχανικά & Αγροτικά Μηχανήματα: Επιλεγμένα ανταλλακτικά για γεωργικό εξοπλισμό και μηχανήματα συγκομιδής.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ
ΤΟ ΔΙΛΗΜΜΑ ΤΩΝ ΕΠΙΤΟΚΙΩΝ
Παρά την ένταση και το κλίμα αβεβαιότητας, τα τελευταία στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας του Καναδά (Statistics Canada) εξέπληξαν θετικά τους αναλυτές. Η καναδική οικονομία κατέγραψε ισχυρή ανάπτυξη 3,3% στο ΑΕΠ σε ετήσια βάση κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2026. Η ανάπτυξη αυτή καθοδηγήθηκε κυρίως από τη σημαντική αύξηση των εξαγωγών στον τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας (άνοδος 27% στις εξαγωγές επιβατικών αυτοκινήτων και ελαφρών φορτηγών), καθώς και από τις ισχυρές επιχειρηματικές επενδύσεις. Επιπλέον, τα αναθεωρημένα στοιχεία για το πρώτο τρίμηνο έδειξαν ανάπτυξη 0,3%, πράγμα που σημαίνει ότι ο Καναδάς απέφυγε και επίσημα τον τεχνικό ορισμό της ύφεσης.
Αυτή η οικονομική δυναμική, σε συνδυασμό με τις πληθωριστικές πιέσεις που προκαλούν οι υψηλές τιμές του πετρελαίου, λόγω των γεωπολιτικών εξελίξεων στη Μέση Ανατολή, ωθούσε αρχικά την Κεντρική Τράπεζα του Καναδά προς μια πιθανή αύξηση των επιτοκίων. Ωστόσο, η έναρξη του εμπορικού πολέμου αλλάζει άρδην τις ισορροπίες. Οι δασμοί λειτουργούν ως «δίκοπο μαχαίρι»: από τη μία πλευρά αυξάνουν το κόστος των εισαγόμενων προϊόντων τροφοδοτώντας τον πληθωρισμό, και από την άλλη πλευρά απειλούν να επιβραδύνουν την οικονομική δραστηριότητα και να πλήξουν την απασχόληση στους εξαγωγικούς κλάδους.
Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσκόπηση του Reuters, και οι 35 συμμετέχοντες οικονομολόγοι συμφωνούν ότι η Κεντρική Τράπεζα του Καναδά θα διατηρήσει το βασικό επιτόκιο σταθερό στο 2,25% στην επικείμενη συνεδρίασή της. Οι αγορές τιμολογούν αυτή την πιθανότητα στο 99%. Οι αναλυτές της Scotiabank επισημαίνουν ότι, αν και ο εμπορικός πόλεμος θα απορροφήσει μέρος της αναμενόμενης ανάπτυξης για το 2026 και το 2027, η καναδική οικονομία διαθέτει τα εφόδια να αντέξει το πλήγμα χωρίς να οδηγηθεί σε καθολική κρίση, καθώς οι ζημιές αναμένεται να συγκεντρωθούν σε συγκεκριμένους κλάδους και όχι στο σύνολο της οικονομίας.
