«Δεν μπορούμε να σπουδάζουμε και να εργαζόμαστε δωρεάν»
Για πολλούς φοιτητές του Κεμπέκ, οι σπουδές δε σημαίνουν μόνο μαθήματα, εξετάσεις και εργασίες. Σημαίνουν επίσης την ανάγκη να εξασφαλίσουν χρήματα για το ενοίκιο, τις μετακινήσεις, τα βιβλία και τις καθημερινές τους ανάγκες. Και για ορισμένους, σημαίνουν εκατοντάδες ώρες υποχρεωτικής πρακτικής άσκησης χωρίς αμοιβή.
Αυτή η πραγματικότητα βρίσκεται στο επίκεντρο των κινητοποιήσεων, που ξεκίνησαν τη Δευτέρα 9 Νοεμβρίου 2026 σε κολέγια και πανεπιστήμια της επαρχίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσαν οι διοργανωτές, περισσότεροι από 60.000 φοιτητές συμμετέχουν στην απεργιακή κινητοποίηση, ενώ 34 φοιτητικοί σύλλογοι έχουν υιοθετήσει σχετικά ψηφίσματα. Οι διαμαρτυρίες συνεχίστηκαν κατά τη διάρκεια της εβδομάδας, με αποκορύφωμα μια μεγάλη συγκέντρωση στο κέντρο του Μόντρεαλ την Παρασκευή 13 Νοεμβρίου.
ΣΠΟΥΔΕΣ ΜΕ ΟΛΟΕΝΑ
ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟ ΚΟΣΤΟΣ
Οι κινητοποιήσεις οργανώνονται σε μια περίοδο, κατά την οποία η οικονομική πίεση στους νέους παραμένει έντονη. Οι φοιτητές ζητούν αύξηση της κρατικής χρηματοδότησης για την ανώτερη εκπαίδευση και ουσιαστική αναθεώρηση του συστήματος οικονομικής βοήθειας. Ένα από τα βασικά αιτήματά τους αφορά το πρόγραμμα Aide financière aux études (AFE), το οποίο παρέχει δάνεια και υποτροφίες σε επιλέξιμους φοιτητές.
Οι φοιτητικές οργανώσεις υποστηρίζουν, ότι τα κριτήρια επιλεξιμότητας δεν ανταποκρίνονται πάντοτε στις πραγματικές οικονομικές συνθήκες. Ιδιαίτερη κριτική ασκείται στον τρόπο με τον οποίο λαμβάνεται υπόψη το οικογενειακό εισόδημα, ακόμη και όταν οι γονείς δεν μπορούν ή δεν επιθυμούν να καλύψουν το κόστος των σπουδών. Παράλληλα, οι φοιτητές ζητούν περισσότερες επενδύσεις στις κτιριακές εγκαταστάσεις, στις εκπαιδευτικές υπηρεσίες και στις υποτροφίες έρευνας.
ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΩΝ
ΑΠΛΗΡΩΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα αιτήματα αφορά την αμοιβή των υποχρεωτικών πρακτικών ασκήσεων. Σε αρκετά εκπαιδευτικά προγράμματα, οι φοιτητές καλούνται να εργαστούν για μεγάλο χρονικό διάστημα σε πραγματικά επαγγελματικά περιβάλλοντα, προκειμένου να ολοκληρώσουν την εκπαίδευσή τους.
Η πρακτική άσκηση είναι απαραίτητη για την απόκτηση εμπειρίας. Ωστόσο, όταν δεν αμείβεται, δημιουργεί πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση. Σύμφωνα με παραδείγματα που παρουσίασαν φοιτητικοί εκπρόσωποι, ορισμένα προγράμματα απαιτούν έως 1.000 ώρες απλήρωτης πρακτικής άσκησης, ενώ άλλα προβλέπουν εκατοντάδες ώρες εργασίας χωρίς μισθό. Αυτό σημαίνει, ότι ένας φοιτητής μπορεί να χρειάζεται να εργάζεται ταυτόχρονα σε δεύτερη αμειβόμενη δουλειά, για να καλύψει τα έξοδά του. Το πρόβλημα γίνεται ιδιαίτερα αισθητό σε κλάδους που συνδέονται με την υγεία, την εκπαίδευση και τις κοινωνικές υπηρεσίες.
ΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΕ ΟΛΟΚΛΗΡΗ ΤΗΝ ΕΠΑΡΧΙΑ
Στην απεργιακή εβδομάδα συμμετέχουν φοιτητικοί σύλλογοι από ιδρύματα όπως το Université du Québec à Montréal, το Cégep de Saint-Laurent, το Collège Ahuntsic και η École de technologie supérieure. Κινητοποιήσεις πραγματοποιούνται επίσης σε εκπαιδευτικά ιδρύματα εκτός Μόντρεαλ, μεταξύ άλλων στο Drummondville, στο Rimouski και στην πόλη του Κεμπέκ.
Η φοιτητική ένωση της École de technologie supérieure ενέκρινε απεργία από τις 9 έως τις 13 Νοεμβρίου, ζητώντας βελτίωση της οικονομικής βοήθειας, περισσότερες επενδύσεις στην ανώτερη εκπαίδευση και ενίσχυση των υπηρεσιών προς τους φοιτητές. Το ψήφισμά της προβλέπει επίσης νέα γενική συνέλευση στις 12 Νοεμβρίου, για να εξεταστεί το ενδεχόμενο παράτασης της κινητοποίησης.
ΜΙΑ ΞΕΧΩΡΙΣΤΗ ΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΗ
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΚΟΥΜΕΝΟΥΣ
Την Τρίτη 10 Νοεμβρίου είχε προγραμματιστεί επίσης ημέρα απεργίας και διαμαρτυρίας, από οργανώσεις που εκπροσωπούν ασκούμενους και φοιτητές διαφόρων ειδικοτήτων. Στο Μόντρεαλ έχει ανακοινωθεί συγκέντρωση στην Place Émilie-Gamelin, στη μία το μεσημέρι, ενώ αντίστοιχες κινητοποιήσεις προβλέπονται στο Sherbrooke, στην πόλη του Κεμπέκ και στο Saguenay.
Οι διοργανωτές επισημαίνουν ότι οι ασκούμενοι προσφέρουν ουσιαστική εργασία σε σχολεία, νοσοκομεία και κοινωνικές υπηρεσίες, χωρίς πάντοτε να λαμβάνουν οικονομική αποζημίωση. Το βασικό τους επιχείρημα είναι ότι η επαγγελματική εκπαίδευση δεν πρέπει να προϋποθέτει την οικονομική εξάντληση των νέων.
ΜΙΑ ΔΟΚΙΜΑΣΙΑ ΓΙΑ
ΤΗ ΝΕΑ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ
Οι κινητοποιήσεις πραγματοποιούνται λίγες εβδομάδες μετά την ανάληψη της εξουσίας από τη νέα κυβέρνηση του Parti Québécois. Οι φοιτητικές οργανώσεις εκφράζουν ανησυχία για το ενδεχόμενο περιορισμού των δημόσιων δαπανών και ζητούν σαφείς δεσμεύσεις για την προστασία της χρηματοδότησης της εκπαίδευσης.
Οι συγκεκριμένες ανησυχίες αποτελούν θέσεις των οργανώσεων και δε σημαίνουν ότι όλα τα μέτρα που φοβούνται έχουν ήδη εφαρμοστεί. Η εβδομάδα των απεργιών δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί και η τελική έκταση των κινητοποιήσεων θα φανεί τις επόμενες ημέρες.
Το ερώτημα, όμως, έχει ήδη τεθεί: μπορεί μια κοινωνία να ζητά από τους νέους της να αποκτήσουν υψηλή κατάρτιση, όταν η ίδια η διαδικασία της εκπαίδευσης γίνεται ολοένα δυσκολότερη οικονομικά; Για χιλιάδες φοιτητές του Κεμπέκ, η απάντηση θα κρίνει όχι μόνο την πορεία των σπουδών τους, αλλά και τις επαγγελματικές ευκαιρίες που θα έχουν τα επόμενα χρόνια.
