Με την κατηγορηματική του τοποθέτηση ότι οι εκλογές θα γίνουν στο τέλος της τετραετίας, ο πρωθυπουργός κλείνει οριστικά την εκλογολογία και αποκλείει το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών, διαμορφώνοντας ένα νέο πολιτικό τοπίο, με ορίζοντα πλέον την επόμενη Άνοιξη.

Σπύρος Γκουτζάνης*
© slpress.gr

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, μιλώντας στο ραδιόφωνο του ΣΚΑΙ, δεν αρκέστηκε στο κατά συνθήκη ψεύδος όλων των πρωθυπουργών, αλλά ανέπτυξε τη συνολική του επιχειρηματολογία για το τέλος της τετραετίας. Είπε ο κ. Μητσοτάκης ότι «δεν ψάχνει για δημοσκοπικό ξέφωτο» και πρόσθεσε: «Παίρνω το ρίσκο της σταθερότητας κι αν αυτό έχει πολιτικό κόστος, ας έχει. Αλλά ξέρω ότι αυτή τη στιγμή το να οδηγήσουμε τη χώρα σε πρόωρες εκλογές με τη βόμβα της απλής αναλογικής, με μία απρόβλεπτη Τουρκία απέναντι μας, δεν πιστεύω ότι είναι πράξη εθνικά υπεύθυνη. Κι αν αυτό με οδηγήσει στο να έχω ένα πολιτικό κόστος, γιατί θα πρέπει να διαχειριστώ ένα δύσκολο χειμώνα, ας είναι έτσι».

Με την κατηγορηματική του τοποθέτηση ο Κυριάκος Μητσοτάκης αιφνιδίασε ακόμη και τους δικούς του, πολιτικούς και δημοσιογράφους. Είναι δεδομένο ότι το τελευταίο δίμηνο είχε διαμορφωθεί κλίμα πρόωρων εκλογών το Σεπτέμβριο, με διαρροές από κύκλους του Μαξίμου, αλλά και με τις επαμφοτερίζουσες τοποθετήσεις του ίδιου του πρωθυπουργού που άφηνε το ζήτημα ανοικτό. Ενώ όμως ο Μητσοτάκης ήθελε να έχει ανοικτά όλα τα ενδεχόμενα και τη δυνατότητα της τελικής επιλογής, οι πρόωρες εκλογές απέκτησαν δική τους πολιτική δυναμική, τείνοντας να εγκλωβίσουν ακόμη και τον ίδιο.

Υπουργοί, βουλευτές και κομματικός μηχανισμός, αλλά και τα κόμματα της αντιπολίτευσης, έκαναν τους σχεδιασμούς τους για εκλογές το Σεπτέμβριο, δίνοντας μάλιστα και τις ημερομηνίες. Μετά τις διαβεβαιώσεις του πρωθυπουργού το πολιτικό τοπίο αλλάζει, καθώς κυβέρνηση και αντιπολίτευση θα αναπροσαρμόσουν τον πολιτικό τους σχεδιασμό με ορίζοντα πλέον την επόμενη Άνοιξη.

Ο ΧΡΟΝΟΣ ΚΥΛΑ 

Το ερώτημα, γιατί άλλαξε άποψη ο κ. Μητσοτάκης, παραμένει. Σύμφωνα με μία εκδοχή, σχετίζεται με την εσωτερική αντιπαράθεση στο ευρύτερο σύστημα εξουσίας. Ένα τμήμα του επιχειρηματικού κατεστημένου που τον στηρίζει, προτιμά εκλογές στο τέλος της τετραετίας, για να κλείσουν οι δουλειές. Ένα άλλο τμήμα, που πέρα από τα επιχειρηματικά συμπεριφέρεται σαν πολιτικός συνδιαχειριστής της χώρας, προτιμούσε πρόωρες εκλογές και ανανέωση τετραετίας, με συντριπτικό χτύπημα κατά της μισητής «συριζαίας Αριστεράς».

Η λογική των πρόωρων εκλογών βασίζεται στην παραδοχή ότι «εφόσον πλησιάζει το τέλος της τετραετίας, εκλογές κάνεις όταν μπορείς να τις κερδίσεις». Ένας καλός λόγος για την αλλαγή στάσης του πρωθυπουργού, είναι εάν εκτιμά ότι ο κίνδυνος να χάσει τις εκλογές είναι αυξημένος. Τότε είναι λογικό να προτιμά την εξάντληση της τετραετίας.

Πάντως, μέχρι τώρα οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η κυβέρνηση προηγείται και ότι οι πιθανότητες το Σεπτέμβριο θα ήταν με το μέρος της, αν και το αποτέλεσμα δε θα ήταν βέβαιο, όπως π.χ. τον Ιούλιο του 2019. Ωστόσο, έχει εισέλθει σε περίοδο φθοράς και συνεχούς πτώσης. Είναι χαρακτηριστικό, ότι η πρόσφατη δημοσκόπηση της MRB δείχνει την ψαλίδα με τον ΣΥΡΙΖΑ στο 7%, τη ΝΔ στο 29,5% (να μη γράφει «3» μπροστά στο ποσοστό της) και να έχει αρνητική πρωτιά, με 40,5%, στο ερώτημα ποιο κόμμα δε θέλετε να κερδίσει, έστω και με μία ψήφο.

Παρότι στη σύγκριση με τον ΣΥΡΙΖΑ προηγείται, όπως και ο Κυριάκος Μητσοτάκης έναντι του Αλέξη Τσίπρα, τα ποσοστά αρνητικής γνώμης είναι συντριπτικά για όλους τους επιμέρους τομείς πολιτικής. Με δεδομένο ότι η ενεργειακή κρίση και η ακρίβεια θα συνεχιστούν, ο χρόνος κυλά σε βάρος της, καθώς η κοινωνική δυσαρέσκεια θα ενταθεί και θα μεταφραστεί σε πολιτική αποδοκιμασία. Ο κύκλος της ακρίβειας στα βασικά καταναλωτικά αγαθά αναμένεται να κλείσει στο 40%, σε σχέση με την προ κρίσης περίοδο.

Η ενεργειακή κρίση θα οξυνθεί και είναι χαρακτηριστικό ότι ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Γερμανία, προετοιμάζουν τον πληθυσμό για καθιέρωση δελτίου στο φυσικό αέριο και στο ρεύμα, ενώ η Γαλλία κρατικοποιεί την επιχείρηση ενέργειας EDF, στην Ελλάδα ο κ. Σκρέκας διαβεβαιώνει ότι έχει τις λύσεις… Επιπλέον, η υπεροχή της ΝΔ έναντι του ΣΥΡΙΖΑ σε σημαντικό βαθμό οφείλεται στη θετική αντιμετώπιση από τα ΜΜΕ και στην αρνητική αντίστοιχα του ΣΥΡΙΖΑ, που στρεβλώνει τους όρους του πολιτικού παιχνιδιού. Αλλά ακόμη και αυτό θα μειωθεί την προεκλογική περίοδο.

Ο ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ

Όπως έκανε και στη Βουλή, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έβαλε ξανά το θέμα της απλής αναλογικής ως το εκλογικό σύστημα που δημιουργεί συνθήκες αστάθειας. Η τοποθέτησή του ενισχύει σενάρια ότι είναι ανοιχτό το ζήτημα της αλλαγής του εκλογικού νόμου, ώστε μετά τις πρώτες εκλογές (που θα γίνουν με απλή αναλογική) να υπάρξει αυτοδύναμη κυβέρνηση. Στη συνέντευξη του στον ΣΚΑΙ ο πρωθυπουργός δε φάνηκε «ζεστός» στο θέμα της συνεργασίας με το ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ. Άλλωστε και η δυναμική που αναπτύσσεται στο ΠΑΣΟΚ δεν ευνοεί.

Είναι σαφές, ότι όσο πλατιά και αν ερμηνευτεί η θέση του Νίκου Ανδρουλάκη, κυβέρνηση με σοσιαλδημοκρατικό χαρακτήρα με τη ΝΔ του Κυριάκου Μητσοτάκη πρώτο κόμμα, είναι αντίφαση εν τοις όροις. Άλλωστε ο κ. Ανδρουλάκης μιλά για άλλον πρωθυπουργό. Κάπως έτσι ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιστρέφει στη λογική της αυτοδυναμίας. Το εάν θα αντέξει το ΠΑΣΟΚ σε μία τέτοια τοποθέτηση είναι διαφορετικό θέμα.

Από τη στιγμή που αποκλείει τις πρόωρες εκλογές, ανοίγει εκ των πραγμάτων το θέμα ενός τελευταίου και ουσιαστικού – δομικού ανασχηματισμού, που θα φρεσκάρει το κουρασμένο κυβερνητικό σχήμα και θα διαχειριστεί τη δύσκολη κατάσταση μέχρι το τέλος της τετραετίας. Εννοείται ένας ανασχηματισμός, που δε θα εξαντληθεί σε μερικές μετακινήσεις. Σε αυτή την περίπτωση θα επισφραγίσει ότι θα εξαντλήσει την τετραετία.

Βέβαια, τίποτα δεν αποκλείει να αλλάξει άποψη και να αιφνιδιάσει περί το τέλος Αυγούστου, αν και μία τέτοια «κωλοτούμπα» θα έχει κόστος. Όπως σχολίαζε όμως παράγοντας του δημοσίου βίου «μία αλλαγή στάσης το Σεπτέμβριο μπορεί να έχει κόστος για τον ίδιο και την κυβέρνηση, αλλά θα είναι μικρότερο από το να εξαντλήσει την τετραετία».

Το ρίσκο της διαχείρισης του δύσκολου χειμώνα, στο οποίο αναφέρθηκε, δεν είναι βέβαια μόνο για τον Κυριάκο Μητσοτάκη, αλλά συνολικά για τη χώρα. Ο αντίλογος στο περί ρίσκου του πρωθυπουργού, από πολιτικούς αλλά και επιχειρηματικούς κύκλους, είναι ότι, καθώς θα απαιτηθούν δύσκολες αποφάσεις, ίσως θα ήταν υπεύθυνο να υπάρχει μία κυβέρνηση με νωπή εντολή και δίχως το φόβο της κατάρρευσης στις επόμενες εκλογές.

* Ο Σπύρος Γκουτζάνης είναι δημοσιογράφος. Από το 1990 έχει εργαστεί σε περισσότερα από 15 ΜΜΕ, μεταξύ των οποίων, 90,2 Αριστερά στα fm, Φλας 9,61, Καθημερινή, Επενδυτής, Πρώτο Θέμα, Επίκαιρα, Δημοκρατία, ΕΡΤ, Star Chanell. Από το 2000 είναι πολιτικός και κυβερνητικός συντάκτης. Από το 2004 εργάζεται στο ΑΠΕ και από το 2016 μέχρι το Δεκέμβριο του 2018 παρουσίαζε την καθημερινή εκπομπή «Επί του Πιεστηρίου», στο Kontra Chanell.

Μπροστά σε ένα συνεχιζόμενο μπαράζ ανατιμήσεων βρίσκονται καθημερινά τα ελληνικά νοικοκυριά. Ακόμα και βασικά είδη διατροφής έχουν αυξηθεί, μέσα σε μόλις ένα έτος σχεδόν κατά 50%-60%, όπως για παράδειγμα το αλεύρι, την ώρα που το οικογενειακό εισόδημα παραμένει καθηλωμένο σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα.

Άκρως αποκαλυπτικά είναι τα στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα το Ινστιτούτο Καταναλωτών (ΙΝ.ΚΑ.), το οποίο συνέκρινε τις τιμές σε συγκεκριμένα προϊόντα τον Ιούνιο του 2022 σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2021. Όλα αυτά, την ώρα που η κυβέρνηση αρνείται να μειώσει τον ΦΠΑ στα τρόφιμα, επικαλούμενη το μεγάλο δημοσιονομικό κόστος αλλά και το γεγονός ότι η μείωση του φόρου θα «χαθεί» στους ενδιάμεσους κρίκους της αλυσίδας και δε θα φτάσει στον τελικό καταναλωτή.

Ωστόσο, την ίδια ώρα επικαλείται στήριξη στους ευάλωτους, οι οποίοι πληρώνουν πανάκριβα τα τρόφιμα, καταβάλλοντας αντίστοιχα τεράστια ποσά στο κράτος μέσω του ΦΠΑ. Μέρος αυτών των εσόδων το οικονομικό επιτελείο διανέμει στη συνέχεια ως παροχές στους… ευάλωτους, δηλαδή και σε όσους καλούνται να καταβάλλουν καθημερινά υπέρογκους έμμεσους φόρους!

Η κατάσταση γίνεται ακόμα πιο δραματική, όταν πραγματοποιηθεί μια σύγκριση τιμών σε προϊόντα που συνθέτουν μέρος του καλαθιού της νοικοκυράς. Για μια λίστα με 16 προϊόντα, γάλα, λάδι, ψωμί του τοστ, μακαρόνια, κοτόπουλο, σαρδέλες, μαρούλια, ντομάτες, κρεμμύδια, τυρί φέτα, τυρί του τοστ, αλεύρι, ζάχαρη, πορτοκάλια, κεράσια και χαρτοπετσέτες, προκύπτει ότι για τον Ιούνιο του 2021 μια οικογένεια θα πλήρωνε από 41,03 ευρώ έως 43,33 ευρώ. Φέτος, για τα ίδια ακριβώς προϊόντα, καλείται να καταβάλει από 54,57 ευρώ έως 57,4 ευρώ.

Δηλαδή, οι ανατιμήσεις αγγίζουν το 33% ή σε απόλυτους αριθμούς τα 13,5-14 ευρώ.

Για παράδειγμα, το φρέσκο γάλα έχει ανατιμηθεί κατά σχεδόν 20%, καθώς από τα 1,18 ευρώ πέρυσι, οι καταναλωτές το βρίσκουν στα ράφια των σούπερ μάρκετ προς 1,41 ευρώ. Αντίστοιχα, το ψωμί του τοστ έχει αυξηθεί κατά 30% και από 1,44 ευρώ πέρυσι, φέτος πωλείται προς 1,88 ευρώ, ενώ τα μακαρόνια από 1,04 ευρώ τον Ιούνιο του 2021 έχουν εκτοξευτεί στα 1,53 ευρώ, αύξηση της τάξης του 47%.

Οι ανατιμήσεις σπάνε κάθε αρνητικό «ρεκόρ» σε μια σειρά από προϊόντα, όπως στο αλεύρι, η τιμή του οποίου έχει αυξηθεί κατά 55%, κάτι που αποδίδεται στον πόλεμο της Ουκρανίας. Η συγκεκριμένη χώρα θεωρείται ο «σιτοβολώνας» της Ευρώπης και το «πάγωμα» των εξαγωγών οδήγησε σε μεγάλη αύξηση των τιμών.

Ωστόσο, δεν υπάρχουν αντίστοιχες… δικαιολογίες για άλλα προϊόντα, όπως είναι τα κεράσια και η σαρδέλα, στα οποία υπάρχει αυξημένη ελληνική παραγωγή. Για παράδειγμα, η τιμή της σαρδέλας πέρυσι άγγιζε τα 3 ευρώ το κιλό και φέτος πωλείται προς 5 ευρώ, αύξηση που προσεγγίζει το 66%! Τα κεράσια (έφτασαν να πωλούνται στα σούπερ μάρκετ ακόμα και προς 24 ευρώ το κιλό!) από τα 2,5-4,5 ευρώ της αγοράς τους τον Ιούνιο του 2021, φέτος πωλούνται κατά 33-60% ακριβότερα, από 3,99 έως 5,99 ευρώ το κιλό.

Όπως σημειώνει το ΙΝ.ΚΑ., στη σύγκριση των τιμών που πραγματοποίησε σε συνολικά 59 προϊόντα οι τιμές είναι ενδεικτικές, καθώς σε ορισμένα βασικά είδη υπήρχαν την ημέρα της τιμοληψίας εκπτώσεις της τάξης του 20%-40%.

© dimokratia.gr

Κλείνουν σιγά – σιγά οι τελευταίες λεπτομέρειες για το σχεδιασμό εκλογών το φθινόπωρο και οριοθετούνται στο μυαλό του Πρωθυπουργού οι ημερομηνίες για την εκλογική αναμέτρηση. Μιλώντας με κορυφαίο στέλεχος στο Μέγαρο Μαξίμου που δε θέλει να κατονομαστεί για ευνόητους λόγους, μάς εξήγησε τον τρόπο και το χρόνο που σκέφτεται ο Πρωθυπουργός την επόμενη εκλογική αναμέτρηση.

ΑΠΑΓΟΡΕΥΤΙΚΟ ΓΙΑ ΕΚΛΟΓΕΣ ΕΑΝ ΕΧΟΥΜΕ

ΚΑΠΟΙΟ ΑΚΡΑΙΟ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΙΚΟ ΓΕΓΟΝΟΣ

Για να προκηρύξει εκλογές ο Πρωθυπουργός ξεκάθαρα χρειάζονται να μη γίνουν 2 συγκεκριμένα γεγονότα:

-Πρώτον, να έχουμε ένα θερμό επεισόδιο με την Τουρκία, που παρά το τεταμένο κλίμα που συμφέρει και τους δύο, δε φαίνεται κάτι τέτοιο στον ορίζοντα.

-Δεύτερον, να μην έχουμε μία καταστροφική πυρκαγιά ή κάποιο ακραίο φυσικό φαινόμενο που θα επιφέρει και απώλειες ζωών.

Στην αντίθετη περίπτωση, είναι δύσκολη η προσφυγή, καθώς θα υπάρξει ιδιαίτερα αρνητικό γεγονός. Βάσει των παραπάνω αποκλείονται ο Ιούλιος και το μέσο Αυγούστου. Ακόμα και προς το τέλος Αυγούστου έχουμε περιπτώσεις πυρκαγιών. Θα είναι μεγάλο στοίχημα αυτό.

ΤΕΛΗ ΙΟΥΛΙΟΥ Ο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ ΚΑΤΑΡΤΙΖΕΙ

ΤΑ ΨΗΦΟΔΕΛΤΙΑ ΚΑΙ ΑΡΧΕΣ ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ ΤΟ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ

Ο Πρωθυπουργός στα τέλη Ιουλίου θα εξετάσει μόνο τα ψηφοδέλτια και θα κάνει το πρώτο φιλτράρισμα των υποψηφίων σε όλα τα ψηφοδέλτια. Τη λίστα την έχει επιμεληθεί ο Θανάσης Νέζης, στενός συνεργάτης του. Μιλάμε και για τους πολιτευτές, όχι μόνο τους ήδη βουλευτές. Η επιδίωξη είναι να υπάρχουν αρκετές γυναίκες και νέοι άνθρωποι. Μέχρι τώρα, τα ψηφοδέλτια είναι καταρτισμένα κατά 80%. Αρχές Αυγούστου, ο Πρωθυπουργός ίσως από τα Χανιά ή την Τήνο που θα σπεύσει για ολιγοήμερες διακοπές, θα αποφασίσει τις τελικές λίστες, θα πάρει τα τηλέφωνα του για να κλείσει κάποια πρόσωπα και θα οριστικοποιήσει και την τελική λίστα του ψηφοδελτίου Επικρατείας.

ΑΥΤΕΣ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΕΠΟΜΕΝΕΣ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΕΣ

ΜΑΧΕΣ ΤΟΥ ΜΗΤΣΟΤΑΚΗ – 28 ΙΟΥΛΙΟΥ ΚΛΕΙΝΕΙ Η ΒΟΥΛΗ

Το Μέγαρο Μαξίμου έχει μπροστά του δύο μεγάλες κοινοβουλευτικές μάχες. Η μία έγινε την Τετάρτη 6 Ιουλίου (σ.σ.: η προ ημερησίας διατάξεως συζήτηση στη Βουλή), ενώ η δεύτερη μάχη είναι την επόμενη εβδομάδα, όπου θα συζητηθεί στη Βουλή το νομοσχέδιο για την Παιδεία, όπου επίσης η κυβέρνηση προετοιμάζεται για μάχη με την αντιπολίτευση. Η Βουλή θα κλείσει 28 Ιουλίου και θα ανοίξει 22 Αυγούστου.

ΕΙΝΑΙ ΣΧΕΔΟΝ ΟΡΙΣΤΙΚΟ: 18/9 ή 25/9
ΟΙ ΕΚΛΟΓΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΛΗ ΑΝΑΛΟΓΙΚΗ

Οι δύο ημερομηνίες που έχει οριστικοποιήσει σχεδόν το Μαξίμου είναι οι 18/9 και η 25/9. Οι λόγοι, όπως μάς εξηγήθηκαν, είναι οι εξής: Η 11^η Σεπτεμβρίου δεν είναι δόκιμη ημερομηνία, καθώς 10 – 18/9 είναι η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης και είναι κομβική έκθεση για τους Θεσσαλονικείς. Αν γίνουν εκλογές, ουσιαστικά πάει χαμένη η έκθεση και θα υπάρξει δυσαρέσκεια.

Επειδή υπάρχουν εστίες δυσαρέσκειας στη Β. Ελλάδα για την κυβέρνηση, κανείς δε θα αποτολμήσει να χαλάσει μία έκθεση που φέρνει χρήμα και επενδύσεις στη Βόρεια Ελλάδα. Η 2^η Οκτώβρη, επίσης, είναι μία μακρινή ημερομηνία, καθώς οι δεύτερες εκλογές ουσιαστικά φτάνουν μέχρις τέλος Οκτωβρίου με αρχές Νοεμβρίου.

Αν τις κάνει 25 Σεπτεμβρίου 2022, ο Πρωθυπουργός μπορεί να τις προκηρύξει αρχές Σεπτεμβρίου 2022 και μετά τις 25 Αυγούστου εάν τις κάνει 18 Σεπτεμβρίου 2022. Οι περισσότερες πιθανότητες συγκεντρώνονται στις 18 Σεπτεμβρίου.

ΑΡΧΕΣ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ ΑΡΧΙΖΕΙ ΤΟ ΕΙΔΙΚΟ

ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΠΑΠΠΑ – ΠΑΠΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟ

Σημαντική υποσημείωση. Σύμφωνα με δικαστικές πληροφορίες, αρχές Σεπτέμβρη θα εκκινήσει η διαδικασία του Ειδικού Δικαστηρίου για Παππά, Παπαγγελόπουλο. Το κλίμα θα είναι ιδιαίτερα τοξικό και βεβαίως όσα θα ακουστούν στην αίθουσα θα βαρύνουν πολύ το κλίμα και στο ΣΥΡΙΖΑ.

Ο Πρωθυπουργός θα ανέβει στη ΔΕΘ με ένα σημαντικό καλάθι νέων αυξήσεων για την επόμενη τετραετία. Εκτός από το επιτελικό κράτος 2.0 και το Ολοήμερο Σχολείο 2.0, θα ανακοινώσει νέα αύξηση στον κατώτατο μισθό, αύξηση 6% στις κύριες συντάξεις, μείωση ασφαλιστικών εισφορών, κατάργηση εισφοράς αλληλεγγύης και κούρεμα του τέλους επιτηδεύματος.

© primenews.press