Το απόφθεγμα του Μάο Τσε Τουνγκ, «μεγάλη αναταραχή, υπέροχη κατάσταση», ως γνωστόν αποτελεί θέσφατο για τον ΣΥΡΙΖΑ, ειδικά επί προεδρίας του Αλέξη Τσίπρα. Αυτή την αναταραχή στην ελληνική κοινωνία τη διετία 2010-2012, την εκμεταλλεύτηκε στο έπακρο ο ΣΥΡΙΖΑ μέσω των διαδηλώσεων των αγανακτισμένων και από το 5% εκτοξεύθηκε το Μάιο του 2012 στο 17% και εν συνεχεία μετατράπηκε σε κόμμα εξουσίας.

Μιχάλης Κωτσάκος

Δέκα χρόνια αργότερα, ο ΣΥΡΙΖΑ εξακολουθεί να παραμένει στην ίδια αντιπολιτευτική στρατηγική, λησμονώντας ότι και οι εποχές έχουν αλλάξει και πλέον οι συνθήκες είναι διαφορετικές. Όμως αυτή την εποχή το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης αντιμετωπίζει και σοβαρά εσωτερικά ζητήματα που δεν του επιτρέπουν, αφενός μεν να έχει ενιαία φωνή, αφετέρου να είναι ένα συμπαγές κόμμα έτοιμο να διεκδικήσει εκ νέου την εξουσία.
Όντως τα εσωκομματικά προβλήματα για τον ΣΥΡΙΖΑ ολοένα και αυξάνονται. Και δεν είναι μόνο η διαμάχη προεδρικών με τους «53+» και τους δημογέροντες. Πλέον, οι μουσαφίρηδες από το ΠΑΣΟΚ που συνέρρευσαν από το 2010 αποτελούν μία ισχυρή ομάδα στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ. Και το πλέον σημαντικό είναι ότι οι μουσαφίρηδες έχουν μεγαλύτερο πέρασμα με την πλειοψηφία των ψηφοφόρων, καθώς έχουν προϊστορία κοινής συμπόρευσης στο ΠΑΣΟΚ.
Και πλέον οι ΠΑΣΟΚοι του ΣΥΡΙΖΑ, από όποια τάση και εάν προέρχονται, ενδιαφέρονται πρωτίστως να μετατραπεί το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης σε ένα αστικό κόμμα, δίχως ακραίους και να προχωρήσει σε σοσιαλδημοκρατική στροφή, αφήνοντας το ριζοσπαστισμό και τις κινηματικές και ακτιβιστικές δράσεις στα αποδυτήρια. Πλέον τίθεται ένα πολύ σημαντικό ζήτημα στο εσωτερικό του κόμματος. Και δεν είναι άλλο από τη στρατηγική που θα ακολουθήσει ο ΣΥΡΙΖΑ, τόσο ως αντιπολίτευση, αλλά και γενικότερα ως πολιτικός φορέας που θα εκφράζει κεντρώους, αριστερούς, φιλελεύθερους μετριοπαθείς πολίτες, που είναι η πλειοψηφία που απαιτείται σε ένα κόμμα εξουσίας για να κερδίσει εκλογές.

ΕΝΑ ΑΡΘΡΟ ΠΟΥ ΒΑΖΕΙ ΦΩΤΙΑ
Χαρακτηριστική της διαπάλης στο εσωτερικό του κόμματος είναι και η παρέμβαση του Γιώργου Λακόπουλου σε άρθρο με τον τίτλο «Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ χρειάζεται αναβάθμιση πολιτικού προσωπικού. Ποιοι πρέπει να αποκλειστούν και ποιοι να έλθουν». Ο δημοσιογράφος συμβουλεύει τον Αλέξη Τσίπρα «να επιδιώξει ο ΣΥΡΙΖΑ την κοινοβουλευτική πλειοψηφία, όχι ως Αριστερά, αλλά ως κεντρικός πολιτικός φορέας της Δημοκρατικής Παράταξης». Μάλιστα, κατονόμασε τα στελέχη που πρέπει να απομακρυνθούν από το πρώτο τραπέζι πίστα. Να κρυφτούν. «Μια χαρά άνθρωποι είναι. Δε βαρύνονται με κάτι ποινικά επιλήψιμο. Αλλά πολιτικά έχουν αυτο-αχρηστευτεί και προκαλούν αποστροφή στη μερίδα του εκλογικού σώματος που μπορεί να δώσει την πλειοψηφία. Πρόκειται για τους Παύλο Πολάκη, Πάνο Σκουρλέτη, Νίκο Παππά, Ρένα Δούρου, Δημήτρη Παπαδημούλη, Νίκο Βούτση και 3-4 ακόμη».
Κι όμως, ο δημοσιογράφος δε χρησιμοποίησε τυχαία αυτά τα ονόματα, αλλά επειδή συζητούνται μεταξύ των ΠΑΣΟΚογενών. Διότι ο Πολάκης φοβίζει όλους όσοι ακόμη ψηφίζουν το ΚΙΝΑΛ, με συνέπεια να μη θέλουν καμία συνεργασία με ανθρώπους που είναι εραστές των ακραίων καταστάσεων. Ο Πάνος Σκουρλέτης έχει ταχθεί κατά της διεύρυνσης. Η Ρένα Δούρου μετράει στη βάρδια της δύο πολύνεκρες καταστροφές (Μάνδρα και Μάτι). Ο Νίκος Παππάς έχει ανοιχτές υποθέσεις στη Δικαιοσύνη. Ο Δημήτρης Παπαδημούλης έχει γίνει ανέκδοτο με τα σπίτια που απέκτησε και τα νοικιάζει σε ΜΚΟ που λαμβάνει χρήματα από την Κομισιόν. Στον ευρωβουλευτή έχουν κολλήσει το παρατσούκλι «ο άρχοντας του αθηναϊκού real estate». Τέλος, ο Νίκος Βούτσης αποτελεί το νέο ανέκδοτο με το να χαρακτηρίσει το γιο του (λάτρης του Κουφοντίνα) και τους φίλους του ως… ημιπιτσιρικάδες, παρά το γεγονός ότι όλοι έχουν πατήσει τα 35 χρόνια ζωής.
Και βέβαια για τους συγκεκριμένους, ακόμη και οι συνεργάτες του Αλέξη Τσίπρα δε θα έλεγαν «όχι» εάν αποχωρούσαν για να δώσουν τη θέση τους σε νεότερα και πιο μετριοπαθή στελέχη. Ο δημοσιογράφος υπέδειξε τον Ηλία Μόσιαλο (για κάποιους του ΣΥΡΙΖΑ είναι κόκκινο πανί, επειδή συνεργάστηκε με τον κ. Μητσοτάκη στην αντιμετώπιση της πανδημίας,) το συνταγματολόγο Γιώργο Σωτηρέλη, τον πρώην υπουργό Οικονομικών Νίκο Χριστοδουλάκη (και γι’ αυτόν υπάρχουν αντιρρήσεις επειδή είναι μεταξύ των συντακτών του οικονομικού προγράμματος του ΚΙΝΑΛ), το Νίκο Κοτζιά, τον Γιάννη Πανούση (οι δικαιωματιστές βγάζουν σπυράκια ακούγοντας το όνομά του επειδή τους είχε καταγγείλει την εποχή που ήταν υπουργός Προστασίας του Πολίτη), αλλά και του πρώην συνεργάτη του Γιώργου Παπανδρέου, τον Χάρη Παμπούκη (ήταν σύμβουλος του Νίκου Κοτζιά στο υπουργείο Εξωτερικών, αλλά οι «σκουρλετικοί» τον θεωρούν τοξικό).

ΟΙ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ
Μόνο οι αδαείς δεν μπορούν να ξεχωρίσουν ότι οι ΠΑΣΟΚογενείς αποφάσισαν να κινηθούν για να αλλάξουν τη φυσιογνωμία του ΣΥΡΙΖΑ. Επί της ουσίας, προσπαθούν να εκμεταλλευτούν το ψώνιο του Τσίπρα να μετατραπεί σε νέο Ανδρέα. Φυσικά, η επιδίωξη των ΠΑΣΟΚογενών πολύ δύσκολα θα περάσει αναίμακτα.
Πρώτος σχολίασε το άρθρο Λακόπουλου ο δημοσιογράφος της «Αυγής» και πρώην βουλευτής, Γιώργος Κυρίτσης, μέσω του προσωπικού του λογαριασμού στο Twitter: «Στο μεταξύ βγήκε κι ο Λακόπουλος και προτείνει ξανά να διώξει ο Τσίπρας τα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ και στη θέση τους να πάρει διάφορους πασόκους του Σημίτη ως επιτυχημένους και σε επαφή με την κοινωνία. Ο καθένας με τον πόνο του».
Εν συνεχεία απάντησε ο Πολάκης: «Ένας καλλιτέχνης που ακούει στο όνομα Σαββόπουλος και ένας γελοιογράφος που ακούει στο όνομα Αρκάς, πού να είναι άραγε αυτό τον καιρό να σχολιάσουν την επικαιρότητα, να λιβανίσουν το Μητσοτάκη, ρε παιδί μου; Μάλλον πετάνε χαρταετό, μέρα που είναι….
ΥΓ. Να μην παραπονιόμαστε όμως, έχουμε το Λακόπουλο, αυτή τη «μορφή» του γλειψίματος του σημιτικού εκσυγχρονισμού που το ’χει βάλει αμέτι-μουχαμέτι να διαλέξει την επόμενη κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ… Βρε, τι πάθαμε με τις ανύπαρκτες περσόνες που νομίζουν πως διερμηνεύουν τη λαϊκή βούληση!! Λακόπουλε, πάρε και συ χαρταετό, αυτός μπορεί και να πετάξει… γιατί η “ανάλυση” έχει σίγουρα βουλιάξει».
Στον Πολάκη απάντησε ο Λακόπουλος μέσω της ιστοσελίδας του «Ανοιχτό Παράθυρο», όπου δημοσιεύει όλη την ανάρτηση του πρώην αναπληρωτή υπουργού Υγείας την οποία χαρακτήρισε όχι και πολύ καταληπτή. Ο Λακόπουλος, λοιπόν, απάντησε ως εξής: «Άξιο κείμενο άξιου δημοσίου ανδρός. Τι να πρωτοθαυμάσει κανείς; Ότι ο Σαββόπουλος είναι “ένας καλλιτέχνης”; Και ο Αρκάς απλώς ένα “όνομα”; Όσο για τον Λακόπουλο μάλλον θα γελάσουν και τα κατσίκια στα Σφακιά, αν μάθουν ότι του αποδίδει… “γλείψιμο στο σημιτικό εκσυγχρονισμό”. Δεν ήξερε, δε ρώταγε;».
Πλέον στον ΣΥΡΙΖΑ μάλλον θα πρέπει να εξετάσουν και μία άλλη ατάκα του Μάο Τσε Τουνγκ: «Η στρατηγική λέει να μισείς τον εχθρό σου, αλλά η τακτική λέει να τον παίρνεις στα σοβαρά».

Η Τουρκία, μετά από ένα τρίμηνο προκλήσεων, εργαλειοποιεί κάθε συζήτηση που γίνεται στο τρίγωνο Αθήνα – Άγκυρα – Βρυξέλλες, ώστε να κερδίσει χρόνο σε σχέση με τις αποφάσεις της προσεχούς συνόδου των ηγετών, σώζοντας ταυτόχρονα την οικονομία της, εκμεταλλευόμενη την «κατευναστική» πολιτική της Ελλάδας

Μόνο… νηστίσιμος δεν ήταν ο 62ος γύρος των διερευνητικών επαφών Ελλάδας – Τουρκίας που πραγματοποιήθηκε την επομένη της Καθαράς Δευτέρας στην Αθήνα, αν κρίνουμε από το γεγονός ότι και το επόμενο ραντεβού των διερευνητικών στην Κωνσταντινούπολη ανανεώθηκε και «ψήνεται» –υπό προϋποθέσεις– συνάντηση του Νίκου Δένδια με τον Τούρκο ομόλογό του Μεβλούτ Τσαβούσογλου στις 14 Απριλίου.

Νίκος Τσαγκατάκης

Οι πύλες του ξενοδοχείου «Μεγάλη Βρετάνια» άνοιξαν – το πρωί της Τρίτης 16 Μαρτίου 2021 – με άκρα μυστικότητα, για να φιλοξενήσουν έξι διπλωμάτες, οι οποίοι κάθισαν αντικριστά στο μεγάλο τραπέζι με τις οβάλ γωνίες. Από τη μία πλευρά οι Έλληνες διπλωμάτες, με επικεφαλής τον πρέσβη επί τιμή Παύλο Αποστολίδη. Από την άλλη, η τριμελής διπλωματική ομάδα της Τουρκίας, από την οποία έλειπε το «βαρύ» όνομα του εκπροσώπου του «σουλτάνου» Ερντογάν, Ιμπραχήμ Καλίν, αλλά ήταν παρών ο Τούρκος υφυπουργός Εξωτερικών, Σεντάτ Ονάλ.
Για μία διαδικασία που ευθύς εξαρχής έχει ξεκαθαριστεί ότι είναι και άτυπη και μη δεσμευτική, η μεγάλη διάρκεια των ελληνοτουρκικών συζητήσεων της 16ης Μαρτίου –6 ώρες κράτησαν– μαρτυρά ότι το τενεκεδάκι έχει πάει παρακάτω. Απόδειξη, ότι μετά τις πρώτες διερευνητικές επαφές και τις πολιτικές διαβουλεύσεις που τις ακολούθησαν (σ.σ. την Τετάρτη 17/3 διαβουλεύτηκε ο γ.γ. του ελληνικού ΥΠ.ΕΞ, Θεμιστοκλής Δεμίρης, με τον Τούρκο ΥΦΕΞ, Σ. Ονάλ), τώρα στρώνεται ο δρόμος για την επόμενη πίστα: το ραντεβού του Απριλίου ανάμεσα στους ΥΠ.ΕΞ. των δύο χωρών.

Μέχρι τότε, φυσικά, ποιος ζει ποιος πεθαίνει, που λέει και η λαϊκή σοφία, αφού:

Οι συγκρατημένες ελπίδες του Νίκου Δένδια για «εξεύρεση κοινού εδάφους για την οριοθέτηση ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο» μοιάζουν βγαλμένες περισσότερο από το διπλωματικό savoir vivre παρά από πολιτικό ρεαλισμό.

Πριν από το πιθανολογούμενο ραντεβού Δένδια – Τσαβούσογλου στις 14 Απριλίου υπάρχει το κομβικό διήμερο των Βρυξελών στις 25 και 26 Μαρτίου, όπου το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο θα αποφανθεί, αν πρέπει να επιβληθούν κυρώσεις στη διαρκώς προκαλούσα εντάσεις Τουρκία.

Οι συγκρατημένες ελπίδες του Νίκου Δένδια για «εξεύρεση κοινού εδάφους για την οριοθέτηση ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο» μοιάζουν βγαλμένες περισσότερο από το διπλωματικό savoir vivre παρά από πολιτικό ρεαλισμό.

Ειδικά για το τελευταίο, πάντως, το πιθανότερο είναι, ότι η Ελλάδα θα φύγει ξανά από το Βέλγιο με τις αποσκευές της γεμάτες από λόγια συμπαράστασης και όχι από έμπρακτη αλληλεγγύη, καθώς ούτε το αυτί της Άγκυρας ιδρώνει από απειλές αλλά ούτε διαφαίνεται στον ορίζοντα διάθεση σωφρονισμού της εκ μέρους της Ε.Ε.

ΔΕΝ ΕΧΟΥΝ ΝΑ ΧΑΣΟΥΝ ΤΙΠΟΤΑ
Υπό αυτό το πρίσμα πρέπει να ειδωθεί και η… ανεμελιά του Ταγίπ Ερντογάν να ξεδιπλώνει όλο το εύρος του τακτικισμού του: ότι δεν έχει να χάσει τίποτα. Δεν είναι τυχαίο, ότι ελάχιστα 24ωρα πριν ξεκινήσουν οι διερευνητικές συνομιλίες στην Αθήνα, η Τουρκία «μοίρασε» ρηματικές διακοινώσεις, διαμαρτυρόμενη ότι δεν ενημερώθηκε για τη συμφωνία Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ να διασυνδεθούν ηλεκτρικά με υποθαλάσσιο καλώδιο, στο πλαίσιο του διακρατικού πρότζεκτ «Euroasia Interconnector». Μάλιστα, η Τουρκία ισχυρίζεται ότι το θαλάσσιο οικόπεδο μεταξύ Κύπρου και Κρήτης, από όπου προβλέπεται να περάσει το Euroasia Interconnector, εφάπτεται με την τουρκική υφαλοκρηπίδα.
Είναι αυτή η τουρκική «διαμαρτυρία» ακόμη μια απόδειξη, ότι οι γείτονες από την άλλη πλευρά του Αιγαίου εργαλειοποιούν κάθε ευκαιρία που τους δίνεται (ή την εφευρίσκουν) προκειμένου με όχημα τις συζητήσεις που γίνονται στο τρίγωνο Αθήνα – Άγκυρα – Βρυξέλλες να κερδίσουν χρόνο, σε σχέση με τις αποφάσεις της προσεχούς συνόδου των ηγετών της Ε.Ε. Όσο, δε, η Άγκυρα βλέπει ότι το ευρωπαϊκό κονκλάβιο δυσκολεύεται να της τρίξει τα δόντια, τόσο εξελίσσει το διπρόσωπο ρόλο του Ιανού που έχει υιοθετήσει: εμφανίζεται υπέρμαχος του διαλόγου και της συνεννόησης στο υψηλότερο δυνατό πολιτικό επίπεδο, την ίδια ώρα που εγγράφει τις υποθήκες των μαξιμαλιστικών απαιτήσεών της.
Σημειώνεται ότι, ενόψει της Συνόδου Κορυφής το μεσημέρι της Παρασκευής 19/3 ήταν προγραμματισμένη τηλεδιάσκεψη ανάμεσα στον Τούρκο πρόεδρο Ερντογάν, τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ και την πρόεδρο της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Την ώρα που γραφόταν το ρεπορτάζ δεν είχαν καν ξεκινήσει οι συνομιλίες, αλλά αυτό που έλεγαν οι πληροφορίες ήταν ότι το «τρίο» θα συνομιλούσε για τη σχέση της Τουρκίας με την Ε.Ε. Μια σχέση, που στις Βρυξέλλες δεν κρύβουν ότι είναι κομβικότατη, δεδομένου ότι η υποψηφιότητα της Τουρκίας για ένταξη στην Ένωση παραμένει στις ράγες, «βλέποντας» παράλληλα ότι η τουρκική συμπεριφορά στην Ανατολική Μεσόγειο έχει βελτιωθεί!!!

Η «ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ» ΤΟΥ ANADOLU
Πού τη «βλέπουν» αυτή τη βελτίωση οι Ευρωπαίοι παραμένει άγνωστο, αλλά όχι ανεξήγητο. Και την εξήγηση τη δίνει μία είδηση που αναρτήθηκε την Τετάρτη 17/3 στην αγγλόφωνη ηλεκτρονική έκδοση του τουρκικού πρακτορείου ειδήσεων ANADOLU, που αφορά μία συνέντευξη Τύπου που έδωσε στο Βερολίνο η Γερμανίδα κυβερνητική εκπρόσωπος, Ulrike Demmer. Σε αυτή τη συνέντευξη, η Demmer εξέφρασε τη δέσμευση της Γερμανίας για μια συμφωνία προσφύγων Ε.Ε.-Τουρκίας του 2016, η οποία σταμάτησε αποτελεσματικά τη ροή των συριακών προσφύγων στην Ευρώπη.
«Η Δήλωση Ε.Ε. – Τουρκίας της 18ης Μαρτίου 2016 είναι η κοινή μας επιτυχία και είναι προς το αμοιβαίο συμφέρον της Ε.Ε. και της Τουρκίας», υπογράμμισε η εκπρόσωπος της κυβέρνησης Μέρκελ, συμπληρώνοντας ότι η Ένωση και η Τουρκία είναι αποφασισμένες για τη συνέχιση της εφαρμογής της. Επιπρόσθετα, επαίνεσε την Τουρκία για τη φιλοξενία περίπου 4.000.000 προσφύγων που διέφυγαν από εμφύλιο πόλεμο στη γειτονική Συρία – παρέχοντας βασικές υπηρεσίες, στέγαση, υγεία και εκπαιδευτική υποστήριξη. «Αυτό που κάνει η Τουρκία αξίζει μεγάλη αναγνώριση», είπε χαρακτηριστικά η Demmer.
Προς γνώση, να πούμε ότι αυτή η ευρωπαϊκή αναγνώριση έχει μεταφραστεί σε χρηματική βοήθεια της Τουρκίας ύψους 6 δισεκατομμυρίων ευρώ (7,1 δισ. δολάρια). Προς… ελληνική συμμόρφωση; Όσο η Ελλάδα θα παραμένει κατευναστική και μερικές φορές δίγλωσση (σ.σ. το Μαξίμου χρησιμοποιεί συχνά τον όρο «θαλάσσιες ζώνες» για να περιγράψει τη διαφορά ΑΟΖ – υφαλοκρηπίδας, αφήνοντας όμως εξ αντικειμένου ανοιχτό και το θέμα της αιγιαλίτιδας), τότε θα επιστρέφει με άδεια χέρια από τα στρογγυλά τραπέζια και τις συνόδους.

Ολοένα και πιο αδιευκρίνιστα εμφανίζονται τα κριτήρια προτεραιότητας στα καθημερινά δελτία ειδήσεων, με αποτέλεσμα τα κυρίαρχα προβλήματα της χώρας να υποβαθμίζονται ή και να αποσιωπώνται. Έτσι, για αρκετό καιρό, την πρωτοκαθεδρία στην πληροφόρηση είχε η πανδημία, παραχωρώντας τη θέση της τις τελευταίες εβδομάδες στο σκάνδαλο του εθνικού θεάτρου.

Μαρία Νεγρεπόντη – Δελιβάνη*

Τα μεγάλα αδιέξοδα της Ελλάδας, από την έκβαση των οποίων θα κριθεί η επιβίωση ή η εξαφάνιση του Έθνους, που είναι τα εθνικά, η οικονομία και το μεταναστευτικό, περνούν κατά κανόνα σε δεύτερη ή και τρίτη μοίρα. Και πέρα από τη σειρά εμφάνισής τους στα δελτία ειδήσεων, ιδιαιτέρως προβληματική είναι και η επιλογή του τρόπου προβολής τους. Αυτός είναι περιγραφικός, συνοπτικός και βραχυχρόνιων οριζόντων, έτσι που να αποκλείεται η αναζήτηση εξεύρεσης μακροχρόνιων λύσεων, αλλά και η δυνατότητα αξιοποίησης τυχόν ευνοϊκών συγκυριών.
Παρότι δεν είναι ακόμη γνωστό, ποιο από τα τρία ακανθώδη αυτά προβλήματα θα μας οδηγήσει στην καταστροφή, αν βέβαια εξακολουθήσουμε να τα ατενίζουμε με τον ίδιο στατικό και δουλοπρεπή τρόπο, στο άρθρο αυτό θα επικεντρωθώ στην οικονομία. Εκτός της ειδικότητας μου, η επιλογή μου έχει σχέση και με την εμφάνιση πολυσήμαντης ευκαιρίας, που το προσπέρασμά της, με τις παρούσες συνθήκες, θα είναι αυτόχρημα αυτοκτονικό για την πατρίδα μας. Δεν κουράζομαι να επαναλαμβάνω, τον τελευταίο καιρό, ότι η ελληνική οικονομία βρίσκεται ένα βήμα από το γκρεμό και είναι κατεπείγουσα η ανάγκη λήψης μέτρων, που να ξεφεύγουν από την πεπατημένη των ανεδαφικών μικροπολιτικών αισιοδοξιών και κυρίως των δεδομένων συμμαχικών εξαρτήσεων.
Δυστυχώς, σήμερα, προσκομίζω μια εμπρηστική αποκάλυψη, που βάζει ταφόπετρα στην οικονομία. Από όσο γνωρίζω, η είδηση αυτή αποσιωπήθηκε από τα ΜΜΕ, ενώ θα όφειλε να τύχει ευρύτατης συζήτησης, προβληματισμού και προσπάθειας αντιμετώπισης της απειλής της.
Πρόκειται για το εφιαλτικό πόρισμα μελέτης του Ινστιτούτου Διεθνών Δημοσιονομικών (IIF) της Ουάσιγκτον, που ανεβάζει το χρέος της χώρας μας για το 2020 σε 248,53% του ΑΕΠ μας.
Δηλαδή το χρέος μας, που θεωρήθηκε ως μη βιώσιμο στην αρχή της κρίσης, παρότι ήταν μόνο 120% του ΑΕΠ, και οι εταίροι μας στη συνέχεια έσπευσαν να μας εντάξουν στο ΔΝΤ, εμφανίζεται σήμερα υπερδιπλάσιο, σε σύγκριση με το 2010. Πως, άραγε, θα το αξιολογήσουν οι εταίροι μας; Προφανώς ως σαφούς πτωχευτικής χροιάς, που δικαιολογεί απολύτως ακόμα ένα μνημόνιο;
Και να υπενθυμισθεί, ότι το δυσθεώρητο αυτό χρέος του 2020 δεν περιλαμβάνει ακόμη τα σχετικά αποτελέσματα του 2021, μέσα στο οποίο εντατικοποιούνται οι δυσμενείς συνέπειες της πανδημίας, που προφανώς θα το εκτινάξουν σε ακόμη πιο ανεξέλεγκτα ύψη. Καθιερώνεται, έτσι, η πατρίδα μας, ως η πρώτη ευρωπαϊκή αποικία χρέους, για απροσδιόριστο πια χρόνο.
Τι άλλο να χρειάζεται άραγε για να συνειδητοποιήσει, επιτέλους, κανείς, ότι οι εξαγγελίες της Κυβέρνησης για βοήθημα στις αδύνατες ομάδες, για μέτρα υποστήριξης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, για αισιόδοξες προσμονές από τα 32 δισεκατομμύρια ευρώ του Ταμείου Ανάκαμψης, για τον κυβερνητικό ενθουσιασμό γύρω από το σχέδιο ανόρθωσης της οικονομίας, που εκπονήθηκε από την ομάδα Πισσαρίδη, έχουν όλα μα όλα συντριβεί, κάτω από το ασήκωτο βάρος της είδησης περί του ανεξέλεγκτου πια χρέους;
Η Ελλάδα μας είναι ουσιαστικά ανύπαρκτη απέναντι σε καίριες ειδήσεις που την αφορούν. Και όχι μόνο δεν αντιδρά, όχι μόνο αρνείται κατηγορηματικά να συζητήσει την οδυνηρή κατάσταση στην οποία την οδήγησαν τα εγκληματικού περιεχομένου μνημόνια, σε συνδυασμό με τη δουλική της εξάρτηση από εταίρους-συμμάχους-φίλους (περιληπτικά από τις εσαεί Μεγάλες Δυνάμεις) αλλά και επιπλέον πασχίζει να αποσιωπήσει, στο μέτρο του δυνατού, ειδήσεις που εκθέτουν την αδράνειά της, έστω και αν η αξιοποίησή τους θα ήταν δυνατό να βελτιώσει τη θέση της.

-Έτσι, ακριβώς, τα ελληνικά ΜΜΕ έθαψαν την τόσο σημαντική, και προς όφελός μας, δήλωση του Μπαράκ Ομπάμα, σχετικά με τη θυσία/καταστροφή της Ελλάδας προκειμένου να σωθούν οι ευρωπαϊκές τράπεζες.
-Έτσι ακριβώς η χώρα μας παραμένει πειθήνιο μέλος της ΕΕ και της Ευρωζώνης, παρότι οι εταίροι της προτιμούν να εξυπηρετούν, με προκλητικότητα, τα συμφέροντα μη μελών της σε βάρος των δικών της.
-Έτσι ακριβώς η πατρίδα μας δέχεται παθητικά το ρόλο του εξιλαστήριου θύματος, χωρίς να τολμά να ρίξει το βλέμμα της προς συμμαχίες με άλλα γεωγραφικά μήκη και πλάτη, μήπως και θεωρηθεί ότι «δεν ανήκει εις την Δύσιν».
-Έτσι, η Ελλάδα υπόγραψε τη συμφωνία των Πρεσπών, για να μη δυσαρεστήσει τους συμμάχους.
-Έτσι, η χώρα μας ικανοποιείται με τα ψίχουλα του Ταμείου Ανάκαμψης, τα οποία επιπλέον θα επιστραφούν κατά το μεγαλύτερο τμήμα τους στη Γερμανία με τη μορφή εισαγωγής ηλεκτρικών αυτοκινήτων και άλλων προϊόντων νέας τεχνολογίας.
-Έτσι, ακριβώς, στο παρελθόν, η Ελλάδα δεν είχε το σθένος να αποτρέψει την καταστροφή του πρωτογενούς της τομέα από την ΚΑΠ, και της αναπτυσσόμενης βιομηχανίας της από την ανεξέλεγκτη παγκοσμιοποίηση.
-Έτσι, δυστυχώς, η πατρίδα μας υπόγραψε και επί δέκα συναπτά χρόνια συμφώνησε, ότι τα εγκληματικού περιεχομένου μνημόνια ήταν η «σωτηρία μας».
-Και, τέλος, έτσι ακριβώς, η Ελλάδα υπέκυψε επί 10 χρόνια στις εξευτελιστικές συνθήκες που της επέβαλαν οι εταίροι, και που απέκλειαν την αμυντική της θωράκιση.

Χωρίς το κεφάλαιο 22 των απομνημονευμάτων του Ομπάμα, και χωρίς την πανδημία που εκτόξευσε το παγκόσμιο χρέος σε 365% του παγκόσμιου ΑΕΠ δε θα υπήρχε ελπίδα σωτηρίας για την Ελλάδα. Ήδη, τώρα, οι νέες αυτές εξελίξεις θα μπορούσαν να αποτρέψουν ένα άδοξο τέλος της Ελλάδας, με την προϋπόθεση ότι θα θελήσει η ίδια να σωθεί. Να κινητοποιηθεί. Να τολμήσει να στραφεί εναντίον της ΕΕ που τη μετέτρεψε σε Ιφιγένεια, για να διασώσει τις τράπεζές της, και να βροντοφωνήσει, εις επήκοον της υφηλίου, ότι δικαιούται αμέσως τώρα παραγραφή του χρέους της, αλλά και επιστροφή του κατοχικού δανείου και των αποζημιώσεων. Άραγε υπάρχουν ελπίδες αφύπνισης, ή η χώρα μας θα εξακολουθήσει να σιωπά, καταδικάζοντας έτσι το λαό της σε βέβαιο αφανισμό;
Οπωσδήποτε, αν ελληνική κυβέρνηση αποφασίσει τώρα να απαιτήσει παραγραφή χρέους και επιστροφή δανείου, θα έχει με το μέρος της ως ισχυρούς συμπαραστάτες τις κοσμοϊστορικές ανατροπές που συνέβησαν στην αντιμετώπιση των χρεών παγκοσμίως. Επειδή το χρέος σε παγκόσμια βάση θεωρείται ότι είναι αδύνατον να αποπληρωθεί, αλλά και επειδή η υφήλιος απειλείται με κραχ μεγατόνων, έχει αναπτυχθεί μια σιωπηρή συναίνεση παραγραφής του. Έτσι, συνέβη το αδιανόητο, να δηλώσει δηλαδή η επικεφαλής του ΔΝΤ ότι «χρέος και ελλείμματα δεν αποτελούν πρόβλημα». Στη συνέχεια, 100 γνωστοί οικονομολόγοι υπέγραψαν δήλωση υπέρ της παραγραφής χρεών.
Πρόσφατα, ο Έλληνας νομπελίστας Χριστόφορος Πισσαρίδης εκφράστηκε υπέρ της παραγραφής χρεών. Πλήθος άρθρων που φιλοξενούνται τελευταίως σε διεθνή οικονομικά περιοδικά θέτουν το πρόβλημα του υπέρογκου χρέους, από την πανδημία, και συμβουλεύουν παραγραφή του. Στην παραγραφή συνηγορεί και το γεγονός της ανυπαρξίας πληθωριστικής απειλής, καθώς, σε πείσμα των τρισεκατομμυρίων που ήδη δαπανήθηκαν για την αντιμετώπιση του ιού, ο πληθωρισμός παραμένει σε επίπεδο κατώτερο του 2%.
Να σημειωθεί, βέβαια, ότι η κυρία Χριστίνα Λαγκάρντ δήλωσε πρόσφατα, ότι είναι εναντίον της παραγραφής χρεών, επειδή αντίκειται στις θεμελιώδεις αρχές της ΕΕ. Αλλά, τέλος πάντων, θα υπάρξουν τρόποι να ξεπεραστεί το πρόβλημα, αν τελικώς ελληνική κυβέρνηση αποφασίσει να δώσει μάχη για την εθνική μας επιβίωση. Και τούτο, διότι στην ελληνική περίπτωση διαγραφής χρέους, ο αποφασιστικός παράγοντας θα πρέπει να είναι η αποκάλυψη του εγκλήματος εναντίον ενός ολόκληρου Έθνους και ενός ολόκληρου λαού για να σωθούν οι τράπεζες. Και αν αυτή η κατηγορία συνοδευτεί και με τα συντριπτικά στοιχεία καταστροφής της ελληνικής οικονομίας, θα είναι δύσκολο για την ΕΕ να αντιμετωπίσει αυτής της έκτασης τη διεθνή αποδοκιμασία. Οπωσδήποτε εμείς, στην ΤΙΜΗ ΣΤΟ ’21 (www.timisto1821.gr) έχοντας ταχθεί από την αρχή εναντίον της εθνικής μας εξάρτησης, που αποτελεί ανεκπλήρωτο στόχο της Επανάστασης του 1821, θα προσπαθήσουμε με τα πενιχρά μας μέσα να απαιτήσουμε παραγραφή χρέους και επιστροφή κατοχικού δανείου. Έστω και αν, παραμένοντας μόνοι, αποτύχουμε, που είναι και το πιθανότερο, το θετικό στοιχείο θα είναι η γνωστοποίηση του εγκλήματος, σε παγκόσμια βάση, που θα φέρει την Ελλάδα, από την αφάνεια, στο διεθνές προσκήνιο.

*H Μαρία Νεγρεπόντη-Δελιβάνη (γεν. Ιούνιος 1933) είναι η πρώτη Ελληνίδα πρύτανης, εκλεγμένη τρεις φορές στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας. Μετά τις σπουδές στη Σχολή Νομικών και Οικονομικών Επιστημών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, την οποία τελείωσε με άριστα, έγινε δεκτή στην αντίστοιχη Σχολή της Σορβόννης με υποτροφία της γαλλικής κυβέρνησης. Εκεί έλαβε δύο διπλώματα ανωτέρων σπουδών στις οικονομικές επιστήμες, καθώς και το διδακτορικό της δίπλωμα με άριστα και έπαινο (Docteur d’Etat es Sciences Economiques). Συμπλήρωσε τις οικονομικές της σπουδές στο London School of Economics, ενώ πραγματοποίησε έρευνες στο Πανεπιστήμιο του Berkeley και στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο της Φλωρεντίας. Το 2008 το γαλλικό κράτος, με διάταγμα του προέδρου Nicolas Sarcozy της απένειμε το παράσημο του ιππότη της Λεγεώνας της Τιμής για την επιστημονική της συνεργασία με τη Γαλλία. Είναι πρόεδρος του Ιδρύματος Δημήτρη & Μαρίας Δελιβάνη. Εκτός από τη μητρική της ελληνική, γνωρίζει άριστα την αγγλική και γαλλική γλώσσα.

Από καλοκαίρι σε Χριστούγεννα και από Χριστούγεννα σε… Πάσχα «το πάει» η ελληνική κυβέρνηση, για την έξοδο από την πανδημία, αλλά το πολυπόθητο φως εξακολουθεί να… αγνοείται. Χωρίς σχέδιο, με τη λογική «βλέποντας και κάνοντας» και με το σύστημα «ακορντεόν», όπως αποδεικνύεται, μόνο κακό προκαλείται σε κοινωνία και οικονομία, με τα δύσκολα ασφαλώς να είναι μπροστά. Και αυτό, ενώ αντί για μαζικούς εμβολιασμούς, καταφεύγει στη γνωστή επικοινωνιακή μέθοδο των ενέσεων… αισιοδοξίας εν όψει της επόμενης μέρας.

Η διαχείριση της πανδημίας αποδεικνύεται αναποτελεσματική, τα lockdown άστοχα, η ατιμωρησία των «ημετέρων» που παραβιάζουν τους περιορισμούς προκλητική, τα διάφορα μέτρα που επιβάλλονται αποσπασματικά και θέτουν σε δοκιμασία τους ταλαιπωρημένους και κουρασμένους πολίτες, οι οποίοι έχουν βρεθεί σε αδιέξοδο.

Το κυβερνητικό μπάχαλο αποτυπώθηκε εμπράκτως την προηγούμενη εβδομάδα, καθώς το Μέγαρο Μαξίμου άλλαξε άρδην τη ρητορική του όσον αφορά το χρόνο ανοίγματος της κοινωνίας και των οικονομικών δραστηριοτήτων.

Έτσι, ενώ τη Δευτέρα 8/3 η κυβερνητική εκπρόσωπος Αριστοτελία Πελώνη προανήγγειλε το άνοιγμα του λιανεμπορίου, των γυμνασίων και των λυκείων έως το τέλος του Μαρτίου και ο Άδωνις Γεωργιάδης προσδιόριζε την αρχή του σταδιακού ανοίγματος της εστίασης την 22η Μαρτίου ή μία εβδομάδα αργότερα, στις 29 του μήνα, το βαρύ επιδημιολογικό φορτίο τους ανάγκασε να το ξανασκεφτούν.

Έτσι, την Τετάρτη 10/3 η κυρία Πελώνη δήλωσε ότι δεν είναι της παρούσης η συζήτηση για το άνοιγμα και ο υπουργός Ανάπτυξης σημείωσε πως, εάν η πανδημία… καλπάζει, το άνοιγμα της αγοράς αναβάλλεται.

Το γεγονός ότι η πανδημία «καλπάζει» στο Μέγαρο Μαξίμου το γνώριζαν εδώ και μέρες, ενώ το βροντοφώναζαν και όλοι οι επιστήμονες στο δημόσιο λόγο τους. Οι ανακοινώσεις του ΕΟΔΥ τις τελευταίες ημέρες ηχούσαν διαρκώς κόκκινο συναγερμό, με το ένα αρνητικό ρεκόρ να διαδέχεται το άλλο, όμως φωνή βοώντος εν τη ερήμω…

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Σοβαρό πρόβλημα παρατηρείται και στη λειτουργία της επιτροπής λοιμωξιολόγων του υπουργείου Υγείας, όπως και στη συνεργασία της με την κυβέρνηση. Αίσθηση, για του λόγου το αληθές, προκάλεσαν την Πέμπτη 11/3 οι δηλώσεις της καθηγήτριας Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ και διευθύντριας ΜΕΘ Νοσοκομείου Ευαγγελισμός, Αναστασίας Κοτανίδου, για τον τρόπο λειτουργίας της επιτροπής. Όπως είπε χαρακτηριστικά, αυτή έχει χάσει εδώ και καιρό το βηματισμό της, ενώ παραδέχτηκε ότι λαμβάνονται λάθος αποφάσεις, οι οποίες μεταφέρονται και εσφαλμένα προς τα έξω, χωρίς να προσδιορίσει από ποιον.

Παρ’ όλα αυτά, το μήνυμα το οποίο εκπέμπει το κυβερνητικό επιτελείο είναι ότι η κατάσταση θα είναι πολύ καλύτερη το Πάσχα, το οποίο, όπως εκτίμησε ο υπουργός Επικρατείας, Γιώργος Γεραπετρίτης, μπορεί να μην είναι απολύτως παραδοσιακό, αλλά θα είναι πολύ πιο… ανοιχτό σε σχέση με πέρυσι και ενδεχομένως να έχει αρθεί η απαγόρευση μετακίνησης από νομό σε νομό. Όπερ σημαίνει, ότι το νέο κυβερνητικό αφήγημα προς τους πολίτες είναι «τηρήστε τα μέτρα και μπορεί να κάνετε Λαμπρή στο χωριό».

ΟΙ ΓΙΑΤΡΟΙ ΖΗΤΟΥΝ ΚΑΤΑΡΓΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Η κυβέρνηση και η επιτροπή των λοιμωξιολόγων έχουν φτάσει σε τέτοια σημεία απαξίωσης, που έχουν συσπειρώσει εναντίον τους όλους τους γιατρούς και τους νοσηλευτές που αγωνίζονται καθημερινά για τη σωτηρία ανθρώπινων ζωών στα νοσοκομεία.

Είναι χαρακτηριστικό, ότι οι γιατροί ζητούν ακόμη και την κατάργηση της επιτροπής αυτής και τη δημιουργία άλλης, που να αποτελείται από γιατρούς της πρώτης γραμμής του ΕΣΥ, από ψυχιάτρους και από δύο σοβαρούς επιδημιολόγους (ο χαρακτηρισμός είναι δικός τους και δείχνει την εκτίμηση των γιατρών στην επιτροπή).

Οι επιστήμονες που μετέχουν στην επιτροπή δεν μπορούν πλέον να συνεννοηθούν μεταξύ τους, είναι χωρισμένοι σε ομάδες και το τονίζουν ακόμη και στις δημόσιες δηλώσεις τους, οι οποίες είναι αντικρουόμενες και προκαλούν ανασφάλεια στους πολίτες.

Η μία από αυτές τις ομάδες είναι η «επιτροπή των 8», στην οποία συμμετέχουν οι κ. Τσιόδρας, Γώγος, Μαγιορκίνης και η κυρία Κοτανίδου.

Η άλλη ομάδα είναι αυτή που με επικεφαλής τον κ. Σύψα τάσσεται αναφανδόν υπέρ ενός πιο σκληρού lockdown.

Όπως λένε οι κακές γλώσσες, αν ήταν δυνατόν ο κ. Σύψας θα ήθελε οι πολίτες να μείνουν κλεισμένοι στα σπίτια τους και να μην… αναπνέουν. Σύμφωνα με πληροφορίες, η «ομάδα των σκληρών» είναι αυτή την περασμένη Πέμπτη 11/3 ζήτησε ακόμη αυστηρότερα μέτρα και προκάλεσε πανικό στην κυβέρνηση και στο οικονομικό επιτελείο, που σήκωσε τα χέρια ψηλά.

Όπως φάνηκε στην πράξη, το lockdown έχει αποτύχει. Τα κρούσματα δεν έχουν μειωθεί, το ΕΣΥ πιέζεται πέρα από τα όριά του και η οικονομία είναι υπό κατάρρευση.

Γιατρός που μίλησε στην εφημερίδα «δημοκρατία» καλεί τα μέλη της επιτροπής να παραιτηθούν και στη θέση τους να τοποθετηθεί ολιγομελής επιτροπή επιστημόνων από το ΕΣΥ, διαπαραταξιακή, η οποία θα πλαισιωθεί από οικονομολόγο, ψυχίατρο και δύο σοβαρούς επιδημιολόγους, με σκοπό να εξετάσει το ενδεχόμενο να ανοίξει σιγά-σιγά η κοινωνία με μαζικά μοριακά και rapid τεστ.

ΜΕ ΒΑΡΚΑ ΤΗΝ ΕΛΠΙΔΑ

Όπως έχει δηλώσει ο Πρωθυπουργός, «όταν θα φτάσουμε στο Πάσχα, τα πράγματα θα είναι καλύτερα και πολύ πιο αισιόδοξα», δεδομένου ότι, βάσει του προγραμματισμού, θα έχει εμβολιαστεί ο πληθυσμός άνω των 60 ετών, ενώ στο ίδιο μήκος κύματος έχει κινηθεί, με δήλωσή του έπειτα από σύσκεψη στο Μαξίμου, και ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη, Μιχάλης Χρυσοχοΐδης. «Κερδίζουμε τον πόλεμο. Το Πάσχα θα κάνουμε Ανάσταση» τόνισε χαρακτηριστικά.

Στην κυβέρνηση ελπίζουν, ότι εκείνη η χρονική συγκυρία θα είναι η αφετηρία της σταθερής πορείας προς το τέλος της οδυνηρής περιπέτειας που βιώνει η χώρα τον τελευταίο χρόνο, χωρίς να απαιτηθεί να ανοιγοκλείσει πια τις δραστηριότητες.

Ειδικά για τους εμβολιασμούς, συνεχίζονται στις ευπαθείς -λόγω ηλικίας και υποκείμενων νοσημάτων- ομάδες και σε συνδυασμό με τις προσδοκώμενες αυξημένες παραδόσεις εμβολίων κατά το δεύτερο τρίμηνο του έτους, στο πρωθυπουργικό επιτελείο εκφράζουν την αισιοδοξία τους ότι η διαδικασία θα προχωρήσει πολύ πιο γρήγορα απ’ ό,τι τώρα.

ΕΠΙΧΕΙΡΕΙΤΑΙ ΑΛΛΑΓΗ ΤΗΣ ΑΤΖΕΝΤΑΣ

ΜΕ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΑΝΑΚΡΙΤΙΚΗ

Η αγωνία στην κυβέρνηση, μετά τις τελευταίες διαφόρων ειδών… αστοχίες και έχοντας μπροστά το γολγοθά της οικονομικής ανάκαμψης, είναι μήπως χαθεί η εμπιστοσύνη από την κρίσιμη ομάδα ψηφοφόρων που έδωσαν την εκλογική νίκη στη Νέα Δημοκρατία, στις κάλπες του Ιουλίου του 2019.

Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και η επιχείρηση επιστροφής σε θέματα της καθημερινότητας, ενώ μέχρι το Μάιο αναμένεται να έρθουν προς ψήφιση στη Βουλή μια σειρά σχετικών νομοσχεδίων.

Έτσι, ήρθαν ή θα έρθουν άμεσα στη Βουλή ζητήματα, όπως η απλοποίηση της αδειοδότησης επιχειρηματικών δραστηριοτήτων, η αναμόρφωση του δικαίου των δημόσιων συμβάσεων, η αξιολόγηση των εκπαιδευτικών των σχολικών μονάδων, η αναθεώρηση οικογενειακού δικαίου για την ισόρροπη διαμόρφωση της γονικής μέριμνας, η καθιέρωση συστηματικού ρυθμιστικού πλαισίου για τα ζώα συντροφιάς και ο εξορθολογισμός για τα ιδρύματα και τις μη κυβερνητικές οργανώσεις.

Ταυτόχρονα, επιχειρείται αλλαγή της ατζέντας και με την προανακριτική επιτροπή που προτείνει η Νέα Δημοκρατία για την υπόθεση των τηλεοπτικών αδειών, μετά τις γνωστές καταγγελίες του Χρήστου Καλογρίτσα κατά του Νίκου Παππά.

Μετά από μεγάλη τουρκική καθυστέρηση ξεκίνησαν την Τρίτη 16 Μαρτίου οι διερευνητικές επαφές (62ος γύρος από την αρχή, 2ος της νέας περιόδου). Η κωλυσιεργία, βεβαίως, δεν ήταν τυχαία. Στόχος του Ερντογάν ήταν να φέρει την ελληνοτουρκική συνάντηση χρονικά πολύ κοντά στη Σύνοδο Κορυφής, προκειμένου να διευκολύνει τους υποστηρικτές του εντός της ΕΕ. Κι αυτό, επειδή υποτίθεται ότι στην επικείμενη Σύνοδο Κορυφής θα αξιολογηθεί η στάση της Τουρκίας.

Σταύρος Λυγερός*
© slpress.gr

Στην πραγματικότητα, επιβεβαιώνεται η εκτίμηση που είχα διατυπώσει από τον περασμένο Σεπτέμβριο. Πρώτον, ότι ο ελληνοτουρκικός διάλογος θα αρχίσει και δεύτερον ότι θα είναι μεγαλύτερη ή μικρότερη παρένθεση. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη είχε την αυταπάτη πως εάν με παρέμβαση Βερολίνου και Ουάσιγκτον ξανάρχιζαν οι διερευνητικές, θα εξασφάλιζε κάποια χρόνια σχετικής ηρεμίας στο ελληνοτουρκικό μέτωπο.
Ισχυρίζομαι ότι δεν πρόκειται να επαναληφθεί αυτό που ζήσαμε από το 2002 μέχρι το 2016, όπως συνεχίζουν να πιστεύουν αρκετοί στην Αθήνα. Αν και η Άγκυρα το προηγούμενο διάστημα απέφυγε κραυγαλέες επιθετικές κινήσεις, φρόντισε όμως να κρατάει ψηλά τη θερμοκρασία στο ελληνοτουρκικό μέτωπο. Ο λόγος που το κάνει είναι ότι θέλει να καταστήσει σαφές ότι δεν κάνει ούτε βήμα πίσω από τις επεκτατικές διεκδικήσεις της κι ότι οι διερευνητικές έχουν νόημα για εκείνη μόνο εάν συμπεριλάβουν στην ατζέντα αυτές τις διεκδικήσεις.
Η αναβολή των ερευνών του Oruc Reis ήταν το πρόσχημα που ζητούσε από το καλοκαίρι ο Μητσοτάκης για να καθίσει στο τραπέζι, ισχυριζόμενος – σε αντίθεση με τους Τούρκους – ότι το μόνο θέμα στην ατζέντα θα είναι η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας – ΑΟΖ. Υπενθυμίζουμε, ότι ο Τσαβούσογλου είχε δηλώσει τότε στο CNN Turk πως στην τηλεδιάσκεψη που είχε τότε με τη Μέρκελ, ο Ερντογάν είχε ξεκαθαρίσει ότι το Oruc Reis δεν αποσύρθηκε, αλλά ελλιμενίστηκε, προσθέτοντας: «Αφού ολοκληρωθεί η συντήρηση, θα συνεχίσουμε τις δραστηριότητές μας με αποφασιστικότητα».
Εκείνη η δήλωση σημαίνει ότι η Άγκυρα θα κρατήσει το Oruc Reis ελλιμενισμένο ή όχι, κρίνοντας δύο παράγοντες: Πρώτον, το εάν οι διερευνητικές εξελίσσονται κατά τον τρόπο που επιδιώκει. Δεύτερον, το εάν το διεθνές περιβάλλον, οι αμερικανοτουρκικές και ευρωτουρκικές σχέσεις, της αφήνουν περιθώρια να επανέλθει στο δρόμο του διπλωματικού καταναγκασμού και της προβολής στρατιωτικής ισχύος.

ΔΙΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΚΙΚΕΣ ΕΠΙΔΙΩΞΕΙΣ
Η Άγκυρα δεν κρύβει τις επιδιώξεις της. Μας τις λέει ξεκάθαρα σε κάθε ευκαιρία: Θέλει στην ατζέντα να συμπεριληφθούν και να αποτελέσουν αντικείμενο διμερούς διαπραγμάτευσης το εύρος των ελληνικών χωρικών υδάτων, οι «γκρίζες ζώνες» και η αποστρατιωτικοποίηση των νησιών του ανατολικού Αιγαίου. Αρχικός στόχος της είναι να νομιμοποιήσει πολιτικά τις μονομερείς επεκτατικές διεκδικήσεις της, μετατρέποντάς τις στα μάτια της διεθνούς κοινότητας σε διμερείς διαφορές, οι οποίες πρέπει να επιλυθούν με κάποιο συμβιβασμό. Προφανώς, όταν στο τραπέζι είναι μόνο ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα, από τον οποιοδήποτε συμβιβασμό η Ελλάδα έχει μόνο να χάσει και η Τουρκία μόνο να κερδίσει.
Υπενθυμίζουμε ότι η επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων στα 12 μίλια είναι – σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο – δικαίωμα που ασκείται μονομερώς από κάθε παράκτιο κράτος. Παρόλα αυτά, η Ελλάδα, υποκύπτοντας στο τουρκικό casus belli, είχε αποδεχθεί να μετατραπεί σε αντικείμενο διμερούς διαπραγμάτευσης. Αυτό είχε συμβεί σε παλαιότερες διερευνητικές συνομιλίες, όπως προκύπτει από τα πρακτικά τους. Για την ακρίβεια, είχε προτείνει τα ελληνικά χωρικά ύδατα να έχουν διαφορετικό εύρος από περιοχή σε περιοχή.
Αναφορικά με τις «γκρίζες ζώνες» υπενθυμίζουμε ότι η Άγκυρα πλέον μιλάει για «τουρκικά νησιά υπό ελληνική κατοχή». Και δεν αναφέρεται μόνο σε βραχονησίδες, αλλά και σε κατοικημένα νησιά (π.χ. Φούρνοι, Οινούσσες, Αγαθονήσι). Ουσιαστικά, οι Τούρκοι επιδιώκουν να ακρωτηριάσουν την Ελλάδα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, χρησιμοποιώντας ως όπλο το φοβικό σύνδρομο της Αθήνας.

ΑΠΟΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΝΗΣΙΩΝ
Ο Τσαβούσογλου σηματοδότησε τις τουρκικές προθέσεις όταν μίλησε για πακέτο: «Είναι χρήσιμο να τα συζητήσουμε αυτά ως πακέτο, όχι να επιλέξουμε ένα θέμα». Προανήγγειλε, μάλιστα, ότι το ζήτημα της αποστρατιωτικοποίησης των νησιών μετατρέπεται σε αιχμή του δόρατος της τουρκικής διπλωματίας: «Θα συνεχίσουμε να το διατηρούμε στην επικαιρότητα της διεθνούς κοινότητας. Ένας από τους σκοπούς των συνομιλιών είναι η επίλυση αυτού του προβλήματος».
Οι Τούρκοι προτάσσουν το ζήτημα της αποστρατιωτικοποίησης για δύο λόγους: Πρώτον, επειδή έχουν κάποια νομικά ερείσματα. Δεύτερον, επειδή ουσιαστικά επιδιώκουν μερική αποστρατιωτικοποίηση. Στην πραγματικότητα δεν τους ενδιαφέρουν οι στρατιώτες. Τους ενδιαφέρει να αποτρέψουν τον εξοπλισμό των ελληνικών νησιών με πυραυλικά συστήματα (εδάφους-αέρος, εδάφους-θαλάσσης και εδάφους-εδάφους), τα οποία αντικειμενικά μπορούν να ενισχύσουν δραστικά την ελληνική αποτρεπτική στρατηγική. Γι’ αυτό και ο Τσαβούσογλου κατηγόρησε την Ελλάδα ότι «μεταφέρει βαρύ οπλισμό στα νησιά».
Ούτε καν οι Τούρκοι μπορούν να ισχυρισθούν ότι ο εξοπλισμός των νησιών έχει στόχο ελληνική απόβαση στα τουρκικά παράλια. Η Ελλάδα επικαλείται το προβλεπόμενο από τη Χάρτα του ΟΗΕ δικαίωμα στην αυτοάμυνα. Δεν πρόκειται για πρόσχημα. Η τουρκική στρατιά του Αιγαίου στα μικρασιατικά παράλια έχει επιθετική διάταξη. Όπως δείχνουν οι ασκήσεις της αποστολή της, είναι η απόβαση σε ελληνικά νησιά. Γι’ αυτό και ναυλοχεί απέναντι από τα νησιά μεγάλος τουρκικός αποβατικός στόλος.
Η ύπαρξή του είναι η αναμφισβήτητη απόδειξη των προθέσεων της Άγκυρας, δεδομένου ότι τα αποβατικά είναι αμιγώς επιθετικά σκάφη. Ο Τσαβούσογλου κατηγορεί τους κεμαλιστές, ότι με τη Συνθήκη της Λοζάνης «δώσαμε τα νησιά που βρίσκονται ακριβώς δίπλα μας». Οι Τούρκοι ξεχνούν πως τα νησιά κατοικούνται από Έλληνες επί αιώνες. Το ίδιο και οι μικρασιατικές ακτές. Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και την ανταλλαγή πληθυσμών, η Μικρά Ασία εκκενώθηκε από το ελληνικό στοιχείο και με τη Συνθήκη της Λοζάνης το σύνορο μπήκε ανάμεσα στα νησιά και τις μικρασιατικές ακτές.

ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΤΗΣ ΣΥΝΘΗΚΗΣ ΤΗΣ ΛΟΖΑΝΗΣ
Γι’ αυτό το λόγο, ο Ερντογάν ζητάει την αναθεώρηση της Συνθήκης και στελέχη του δηλώνουν συχνά-πυκνά πως το Καστελόριζο και τα νησιά του ανατολικού Αιγαίου, λόγω γειτνίασης με τις τουρκικές ακτές, πρέπει να περιέλθουν στην Τουρκία! Κάποιοι, μάλιστα, επικαλέστηκαν ως λόγο κατάληψης των νησιών την –κατ’ αυτούς– παράνομη στρατιωτικοποίησή τους! Ας σημειωθεί ότι στο παρελθόν είχε προταθεί (και από Αμερικανούς) ως αντάλλαγμα για την αποστρατιωτικοποίηση των ελληνικών νησιών η Τουρκία να αποσύρει τη Στρατιά του Αιγαίου (από τα παράλια στο εσωτερικό) και τον αποβατικό στόλο της. Επί Σημίτη, μάλιστα, ορισμένοι κύκλοι στην Αθήνα συζητούσαν σοβαρά την πρόταση!
Είναι προφανές, όμως, ότι η Στρατιά του Αιγαίου και ο αποβατικός στόλος μπορούν να ξαναβρεθούν απέναντι στα νησιά σε 1-2 ημέρες, ενώ ο επανεξοπλισμός ενός νησιού είναι δύσκολος και απαιτεί μήνες. Πιθανότατα, μάλιστα, οι Τούρκοι θα απειλήσουν με κρίση για να τον εμποδίσουν, θέτοντας ουσιαστικά τα νησιά του ανατολικού Αιγαίου σε ομηρία.
Υπενθυμίζουμε, ότι η εισβολή στην Κύπρο κατέστη δυνατή επειδή είχε προηγηθεί από τη δικτατορία η απόσυρση της ελληνικής μεραρχίας που είχε στείλει η κυβέρνηση Γεωργίου Παπανδρέου στη δεκαετία 1960. Από το τέλος του 1967 που αποσύρθηκε η μεραρχία (με εκβιασμό των Τούρκων και υπόδειξη των Αμερικανών) η Κύπρος ήταν όμηρος. Έτσι, όταν δόθηκε η ευκαιρία με το πραξικόπημα εναντίον του Μακαρίου, η Άγκυρα την εκμεταλλεύθηκε με τα γνωστά αποτελέσματα.

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΔΙΔΑΣΚΕΙ ΟΣΟΥΣ
ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΔΙΔΑΧΘΟΥΝ
Η Ιστορία, λοιπόν, διδάσκει, αλλά πρέπει και το ελληνικό πολιτικό σύστημα να θέλει να διδαχθεί. Υποκρινόμαστε ότι το Oruc Reis δεν πραγματοποίησε για πολλές εβδομάδες έρευνες σε δυνάμει ελληνική ΑΟΖ. Η πραγματικότητα είναι ότι η Άγκυρα κάθεται στο τραπέζι των διερευνητικών, έχοντας δημιουργήσει ένα επεκτατικό τετελεσμένο, το οποίο στην κατάλληλη στιγμή θα επικαλεστεί. Αυτό και εξαρχής επεδίωκε. Η περιβόητη αποκλιμάκωση είχε έλθει μετά το τετελεσμένο και πριν τη Σύνοδο Κορυφής, ώστε να αποτρέψει την επιβολή ευρωπαϊκών κυρώσεων στην Τουρκία. Ο Ερντογάν, πάντως, έχει στα χέρια του μηχανισμό πρόκλησης κρίσης, τον οποίο θα ενεργοποιήσει όποτε κρίνει.
Έχει στην πράξη αποδειχθεί, ότι ελληνικές κυβερνήσεις δεν κατάφεραν να φθάσουν σε συμφωνία παρότι ήταν διατεθειμένες να κάνουν παραχωρήσεις στην Τουρκία. Η Άγκυρα ζητάει τόσα πολλά, που μέχρι τώρα καμία ελληνική κυβέρνηση δεν μπορούσε να δώσει. Από την άλλη, έτσι όπως ήλθαν τα πράγματα, εάν στις διερευνητικές η Αθήνα αρνηθεί μέχρι τέλους να διαπραγματευθεί επί των μονομερών τουρκικών επεκτατικών διεκδικήσεων για να μην τις νομιμοποιήσει, θα πληρώσει διπλωματικό κόστος.
Ο Ερντογάν θα της επιρρίψει την ευθύνη του ναυαγίου και –εάν το διεθνές κλίμα του επιτρέπει– θα ξαναστείλει το Oruc Reis για έρευνες, ανακυκλώνοντας την κρίση. Θα ξαναβρεθούμε δηλαδή στην ίδια κατάσταση και μάλιστα Γερμανοί και Αμερικανοί (κι όχι μόνο) θα μας κατηγορούν ότι δεν είμαστε επαρκώς εποικοδομητικοί! Εκτός κι αν η κυβέρνηση Μητσοτάκη διολισθήσει σε διαπραγμάτευση επί των τουρκικών μονομερών επεκτατικών διεκδικήσεων, οπότε θα μιλάμε για άλλους όρους…

*Ο Σταύρος Λυγερός έχει εργασθεί σε εφημερίδες (για 23 χρόνια στην Καθημερινή), ραδιοφωνικούς και τηλεοπτικούς σταθμούς. Σήμερα είναι πολιτικός-διπλωματικός σχολιαστής στον τηλεοπτικό σταθμό OPEN και διευθυντής του ιστότοπου SLpress.gr. Συγγραφέας 16 βιβλίων. Μέλος της Συντονιστικής Επιτροπής στην εξέγερση του Πολυτεχνείου το Νοέμβριο του 1973.