Η Ελλάδα μετά από τέσσερα χρόνια εξήλθε πλέον από το καθεστώς ενισχυμένης εποπτείας της ΕΕ, καθώς υλοποίησε τον κύριο όγκο των δεσμεύσεων πολιτικής που είχε αναλάβει έναντι της ζώνης του ευρώ και αυτό παρά τις αντίξοες συνθήκες που προκάλεσαν η υγειονομική και η γεωπολιτική κρίση.

Αθανάσιος Κουκάκης

© Newsbomb.gr

Η έξοδος της χώρας από την ενισχυμένη εποπτεία έχει πολλαπλά οφέλη, καθώς ενισχύει τη θέση της στις διεθνείς αγορές, παρέχει πρόσθετη ώθηση στην αναπτυξιακή δυναμική της και στην προσέλκυση επενδύσεων, προσδίδει βαθμούς ελευθερίας στην άσκηση οικονομικής πολιτικής, στο πλαίσιο βέβαια των υφιστάμενων κανόνων που ισχύουν για όλα τα ευρωπαϊκά κράτη-μέλη και φέρνει πιο κοντά την επίτευξη και του τελευταίου στόχου, αυτού της ανάκτησης της επενδυτικής βαθμίδας.

Και η επανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας από τους οίκους αξιολόγησης το 2023 είναι ο μεγάλος πλέον στόχος. Γιατί; Το ελληνικό αξιόχρεο είχε υποβαθμιστεί από τους οίκους αξιολόγησης το 2010 με αποτέλεσμα να χαρακτηριστεί «σκουπίδι». Από τότε έως σήμερα, οι οίκοι έχουν μεν αναβαθμίσει την ελληνική οικονομία, όμως δεν έχει φτάσει ακόμα στο πολυπόθητο, πρώτο σκαλοπάτι.

Η Ελλάδα παράλληλα έχει δεσμευθεί ότι θα συνεχίσει να ακολουθεί μια σταθερή και συνετή δημοσιονομική πολιτική, θα συνεχιστούν οι μεταρρυθμιστικές προσπάθειες, ενώ επίσης δεσμεύεται να εφαρμόσει τις εναπομείνασες εκκρεμότητες στο δεύτερο εξάμηνο του έτους.

Το πλέον σημαντικό είναι πως οι Ευρωπαίοι δεν αφήνουν στον «αυτόματο» το θέμα του ελληνικού χρέους. Η Ελλάδα και η Κομισιόν αναθεώρησαν από κοινού τη συμφωνία του Eurogroup του Ιουλίου 2018, η οποία προέβλεπε πως η Ελλάδα θα πρέπει να πετύχει κατά μέσο όρο πρωτογενή πλεονάσματα ύψους 2,2% του ΑΕΠ έως το 2060, ώστε το χρέος της να παραμείνει σε βιώσιμη τροχιά. Ο ήδη φιλόδοξος αυτός στόχος, που από κάποιους είχε χαρακτηριστεί τότε ως «δημοσιονομικός ζουρλομανδύας», αναθεωρήθηκε στο 2,6% του ΑΕΠ, δηλαδή κατά 0,4% υψηλότερα. Αυτό σε βάθος 37 ετών αυξάνει τη δημοσιονομική προσπάθεια – προσαρμογή κατά 30 δισ. ευρώ σε τρέχουσες αξίες!

Αυτές οι πολιτικές δεσμεύσεις θα επιτηρούνται στο πλαίσιο της τακτικής μετα-προγραμματικής παρακολούθησης και στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού εξαμήνου.

Αυτό σημαίνει, πως η παρακολούθηση της Ελλάδας από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM) δε σταματά τελείως και θα συνεχιστεί, μέχρι η Ελλάδα να εξοφλήσει το 75% της χρηματοδοτικής συνδρομής, ήτοι έως περίπου το 2059. Στη βάση αυτή θα πραγματοποιείται στη χώρα μας μία αξιολόγηση ανά εξάμηνο (αντί ανά τρίμηνο που ίσχυε σήμερα), όπως και στις Ισπανία, Πορτογαλία, Κύπρο και Ιρλανδία.

Στην ευρωζώνη έφτασε στο 8,9%, από 2,2% το αντίστοιχο διάστημα πέρσι

Συνεχίζει να καλπάζει ο πληθωρισμός στην ευρωζώνη. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, τον Ιούλιο κατέγραψε νέο ρεκόρ, φτάνοντας το 8,9%, ποσοστό τετραπλάσιο από τον αντίστοιχο μήνα του 2021, κατά τον οποίο δεν ξεπερνούσε το 2,2%!

Η Ελλάδα εξακολουθεί να κινείται πάνω από το μέσο όρο της ευρωζώνης, παρά το γεγονός ότι τον Ιούλιο κατέγραψε οριακή μείωση σε σχέση με τον Ιούνιο. Συγκεκριμένα, τα στοιχεία της Eurostat προσδιορίζουν τον ελληνικό πληθωρισμό του Ιουλίου στο 11,3%, έναντι 11,6% τον προηγούμενο μήνα, ποσοστό που κατατάσσει τη χώρα μας στη 15^η θέση μεταξύ των «27» της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Σε σύγκριση με τον Ιούνιο, ο ετήσιος πληθωρισμός μειώθηκε σε έξι κράτη-μέλη, παρέμεινε σταθερός σε τρία και αυξήθηκε σε 18. Όσον αφορά τον ετήσιο πληθωρισμό της Ευρωπαϊκής Ενωσης, από 9,6% τον Ιούνιο σκαρφάλωσε στο 9,8% τον Ιούλιο, ενώ ένα χρόνο νωρίτερα ήταν μόλις στο 2,5%. Βασικότερη αιτία για την εκρηκτική άνοδο του πληθωρισμού στη ζώνη του ευρώ θεωρείται η ενέργεια, που συνέβαλε με 4,2 ποσοστιαίες μονάδες, ενώ ακολουθούν τα τρόφιμα, το αλκοόλ, ο καπνός (+2,08%), οι υπηρεσίες (+1,60%) και τα μη ενεργειακά βιομηχανικά αγαθά (+1,16%).

Τα υψηλότερα ετήσια ποσοστά καταγράφηκαν στην Εσθονία με 23,2%, στη Λετονία με 21,3% και στη Λιθουανία με 20,9%. Ακολουθούν η Τσεχία με 17,3%, η Βουλγαρία με 14,9%, η Ουγγαρία με 14,7%, η Πολωνία με 14,2%, η Ρουμανία με 13%, η Σλοβακία με 12,8%, η Κροατία με 12,7%, η Σλοβενία με 11,7%, η Ολλανδία με 11,6%, η Ελλάδα με 11,3%, η Ισπανία με 10,7%, η Κύπρος με 10,6%, το Βέλγιο με 10,4%, η Ιρλανδία και η Δανία με 9,6%, η Πορτογαλία και η Αυστρία με 9,4% και το Λουξεμβούργο με 9,3%.

Αντίστοιχα, τα χαμηλότερα ποσοστά ετήσιου πληθωρισμού καταγράφουν οι Γαλλία και Μάλτα, με 6,8%, ενώ έπονται η Φινλανδία με 8%, η Σουηδία με 8,3%, η Ιταλία με 8,4% και η Γερμανία με 8,5%. Οι έξι αυτές χώρες είναι οι μοναδικές που κινούνται κάτω από το μέσο όρο της ευρωζώνης.

© dimokratia.gr

Σταθερή στο σχεδιασμό της εμφανίζεται η Τουρκία, σε σχέση με την πολιτική της στην Ανατολική Μεσόγειο, κάνοντας ένα βήμα τη φορά. Ο τούρκος πρόεδρος, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, φροντίζει να διατηρήσει την εμπρηστική ρητορική του, ενώ στο πεδίο των ερευνών προτίμησε να εμφανιστεί προς το παρόν «συγκρατημένος», «διαβάζοντας» τα μηνύματα της διεθνούς κοινότητας, στη σκιά της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία και επιμένοντας στο πρόγραμμα ισχυροποίησης της πολιτικής του, μέσα από το ρόλο που θέλει να παίξει ως διαμεσολαβητής, δεν εμφανίζεται πρόθυμος να ρισκάρει – προς το παρόν – με ένα σενάριο υψηλής έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο.

Αλεξάνδρα Φωτάκη

© in.gr

Ακόμα και αν η Αγκυρα στο πεδίο των γεωτρήσεων επέλεξε να εγκαταστήσει για γεωτρήσεις το «Αμπντούλ Χαμίντ Χαν» εντός της τουρκικής υφαλοκρηπίδας, προκαλώντας και την αντίδραση «σκληρών» της «Γαλάζιας Πατρίδας», όπως ο Τζιχάντ Γιαϊτζί, λόγω της συγκυρίας, ο μακροπρόθεσμος στόχος της, παρά την προσωρινή αναδίπλωση, παραμένει να κάνει τις κινήσεις εκείνες που θα «σφραγίσουν» τις μαξιμαλιστικές βλέψεις της σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο.

Με τις γεωτρήσεις να αναδεικνύονται σε ένα όπλο με διπλή δύναμη για τον Ερντογάν, ο οποίος το Σάββατο 13/8 υποστήριξε ότι αυτές και τα ευρήματα στα οποία θα καταλήξουν θα ενισχύσουν την τουρκική οικονομία.

«Μετατρέψαμε τη χώρα μας στη σημαντικότερη ενεργειακή γέφυρα με έργα αγωγών. Πραγματοποιούμε έρευνες και γεωτρήσεις με δικά μας πλοία. Από τη στιγμή που θα εξάγουμε φυσικό αέριο, αυτή η χώρα θα είναι εντελώς διαφορετική» τόνισε χαρακτηριστικά ο τούρκος πρόεδρος.

ΡΗΤΟΡΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΕΩΝ

Η Αγκυρα υπογραμμίζει, ότι το τέταρτο και πλέον σύγχρονο τουρκικό γεωτρύπανο μόλις ξεκίνησε το ταξίδι του και στο πρόγραμμά του είναι και άλλοι στόχοι στην Ανατολική Μεσόγειο, για να προσθέσουν αξιωματούχοι, όπως ο τούρκος υπουργός Ενέργειας, Φατίχ Ντονμέζ, ότι η Τουρκία δεν έστειλε το σκάφος στις «λεγόμενες αμφισβητούμενες περιοχές».

Στο ίδιο πνεύμα και ο τούρκος υπουργός Αμυνας, Χουλουσί Ακάρ, ο οποίος επέμεινε στη ρητορική των προκλήσεων, υπογραμμίζοντας ότι «ελπίζουμε ότι το Αιγαίο και η Μεσόγειος θα γίνει μια θάλασσα φιλίας, αλλά είμαστε αποφασισμένοι να προστατεύσουμε τα συμφέροντά μας και μπορούμε να το κάνουμε και αυτό».

Αναφερόμενος δε στη Μικρασιατική Καταστροφή και τη συμπλήρωση των 100 χρόνων από το 1922 είπε ότι η «μεγάλη νίκη», όπως την αποκαλεί η Τουρκία, «τερμάτισε την άθλια απόπειρα εισβολής και τις θηριωδίες στην Ελλάδα πριν από έναν αιώνα», επέμεινε στην αποστρατιωτικοποίηση των νησιών και επανέλαβε ότι η Αθήνα δεν πρέπει να επιδιώκει νέες περιπέτειες που θα οδηγήσουν σε απογοήτευση.

Η ΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ

Η Αθήνα παρακολουθεί τις εργασίες του «Αμπντούλ Χαμίντ Χαν» με τις Ενοπλες Δυνάμεις να παραμένουν σε ετοιμότητα, καθώς δε λείπουν και τα σενάρια περί αλλαγής στόχου για το γεωτρύπανο, ενδεχομένως και πριν από τη λήξη της navtex, όσο δύσκολο και αν είναι αυτό. Μία τέτοια κίνηση και εφόσον αποφασιστεί το πλοίο να κινηθεί σε «αμφισβητούμενες περιοχές» θα σημαίνει πρόθεση κλιμάκωσης της έντασης.

Στην Κύπρο αναμένεται άλλωστε να είναι το επόμενο βήμα του τουρκικού γεωτρύπανου, ενδεχομένως μετά τον Οκτώβριο και σε περίπτωση που ο Ερντογάν με ορίζοντα και τις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ θελήσει να ανεβάσει το θερμόμετρο στην Ανατολική Μεσόγειο. Τα σενάρια υπολογίζουν δε, ότι το «Αμπντούλ Χαμίντ Χαν» θα κινηθεί στη δεύτερη φάση των ερευνών του στα «οικόπεδα» 6 και 7 της κυπριακής ΑΟΖ, καθώς οι πληροφορίες υποστηρίζουν ότι η Αγκυρα έχει στη διάθεσή της δεδομένα ότι στην εν λόγω περιοχή υπάρχουν κοιτάσματα.

Την Τρίτη 16/8, δύο ζεύγη τουρκικών F-16 πραγματοποίησαν υπερπτήσεις πάνω από την Κίναρο και πάνω από την Κανδελιούσσα, με τα τουρκικά αεροσκάφη να αναγνωρίζονται και να αναχαιτίζονται σύμφωνα με τους διεθνείς κανόνες, κατά πάγια τακτική.

ΤΟ ΑΦΗΓΗΜΑ ΤΗΣ ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Την ίδια στιγμή, η Τουρκία επιμένει στις προκλήσεις και υπό το αφήγημα της «τρομοκρατίας», συντηρώντας στα ΜΜΕ το ζήτημα της δομής προσφύγων του Λαυρίου, το οποίο εφημερίδες όπως η «Yeni Akit» χαρακτηρίζουν «στρατόπεδο» φιλοξενίας τρομοκρατών του DHKP-C, του PKK και της FETÖ, δηλώνοντας ότι «η Ελλάδα έχει ανοίξει ένα χώρο για τους τρομοκράτες που θα χρησιμοποιήσουν εναντίον των Τούρκων».

Το ενδεχόμενο η Αγκυρα να ενεργοποιήσει το σενάριο της τρομοκρατίας για να ανεβάσει την ένταση με την Ελλάδα, μακριά από την πολιτική των γεωτρήσεων, που μπορεί πολύ εύκολα να της γυρίσει μπούμερανγκ, επίσης εξετάζεται από τα επιτελεία του Πενταγώνου, αλλά και από τους διπλωμάτες του υπουργείου Εξωτερικών, με πηγές να υπογραμμίζουν ότι είναι ένα από αυτά που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε ατύχημα. Και γι’ αυτό χρειάζεται αυξημένη επαγρύπνηση και κυρίως διατήρηση της ψυχραιμίας σε όλα τα επίπεδα.