Σύμφωνα με την τελευταία δημοσκόπηση του 2025 που διοργάνωσε η εταιρία Abacus Data το Δεκέμβριο σε δείγμα 1500 Καναδών, οι Φιλελεύθεροι και οι Συντηρητικοί βρίσκονται σε… ισοπαλία, αν γίνονταν αυτό το μήνα εκλογές, την ώρα που οι Καναδοί συνεχίζουν να εκφράζουν αμφιθυμία για την κατεύθυνση της χώρας, ανάμεικτα συναισθήματα για τους ηγέτες τους και έντονες διαφορές ανά γενιά, περιοχή και πολιτική ανησυχία.

ΚΥΡΙΑΡΧΕΙ Η ΑΠΑΙΣΙΟΔΟΞΙΑ

Το 35% των Καναδών λένε ότι η χώρα οδεύει προς τη σωστή κατεύθυνση, αμετάβλητη από τα τέλη Νοεμβρίου 2025. Η πλειοψηφία, το 51%, πιστεύει ότι ο Καναδάς βρίσκεται σε λάθος δρόμο, ενώ το 14% δεν είναι σίγουρο. Αυτά τα αποτελέσματα συνάδουν με όσα έχουμε δει από το φθινόπωρο, και ενώ δεν υπάρχει περαιτέρω επιδείνωση, δεν υπάρχει επίσης κανένα σημάδι ευρείας ανανέωσης ή εμπιστοσύνης.

Οι απόψεις για το παγκόσμιο πλαίσιο παραμένουν συντριπτικά αρνητικές. Μόλις το 14% πιστεύει ότι ο κόσμος βρίσκεται στο σωστό δρόμο και μόνο το 15% αισθάνεται έτσι για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο τελευταίος αριθμός αντανακλά την παγιωμένη ανησυχία για την κατεύθυνση των ΗΠΑ υπό τον Πρόεδρο Τραμπ, του οποίου οι πολιτικές για το εμπόριο, την ενέργεια και τις εξωτερικές υποθέσεις έχουν γίνει πηγή τριβής για την Οτάβα.

Σε περιφερειακό επίπεδο, η αισιοδοξία είναι υψηλότερη στον Ατλαντικό Καναδά και το Οντάριο, όπου το 41% και το 38% αντίστοιχα πιστεύουν ότι η χώρα κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση. Στην Αλμπέρτα και το Κεμπέκ η αισιοδοξία παραμένει χαμηλή, με μόλις το 28% στην Αλμπέρτα και το 32% στο Κεμπέκ να αισθάνονται θετικά για την πορεία της χώρας.

Μεταξύ των ψηφοφόρων των κομμάτων, το 58% των Φιλελεύθερων πιστεύει ότι ο Καναδάς οδεύει προς τη σωστή κατεύθυνση σε σύγκριση με μόλις 17% των Συντηρητικών.

ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ ΚΟΣΤΟΣ ΖΩΗΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ

Το αυξανόμενο κόστος ζωής παραμένει η κύρια ανησυχία για το 62% των Καναδών. Η υγειονομική περίθαλψη έρχεται δεύτερη με 40%, ακολουθούμενη από την οικονομική ανάπτυξη και τις θέσεις εργασίας με 34%.

Η ανησυχία για την οικονομική προσιτότητα της στέγασης παραμένει σταθερή στο 25%, ενώ η μετανάστευση κατατάσσεται πολύ πίσω στο 24%. Ένα άλλο 24% αναφέρει τη σχέση του Καναδά με τις Ηνωμένες Πολιτείες ως μία από τις κορυφαίες προτεραιότητες.

Άλλες ανησυχίες περιλαμβάνουν τις κρατικές δαπάνες (20%), την εγκληματικότητα και τη δημόσια ασφάλεια (16%), την ανισότητα (15%) και την κλιματική αλλαγή (13%). Η προστασία του περιβάλλοντος και τα ζητήματα που σχετίζονται με την ισότητα ή την εταιρική ισχύ παραμένουν σημαντικά για ορισμένους, αλλά αυτά κατατάσσονται πίσω από πιο άμεσες οικονομικές και γεωπολιτικές ανησυχίες.

ΜΙΚΡΗ ΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΗΣ ΕΓΚΡΙΣΗΣ

Η έγκριση της κυβέρνησης Κάρνεϊ βρίσκεται στο 47%, μειωμένη κατά μία μονάδα από την προηγούμενη μέτρηση. Η αποδοκιμασία έχει αυξηθεί στο 35%, αυξημένη κατά τρεις μονάδες από τα τέλη Νοεμβρίου. Το αποτέλεσμα είναι μια καθαρή έγκριση συν 12, που εξακολουθεί να είναι μία από τις ισχυρότερες βαθμολογίες που έχει δημοσιεύσει η κυβέρνηση τους τελευταίους μήνες.

Καθ’ όλη τη διάρκεια του φθινοπώρου, η έγκριση παρέμεινε σχετικά σταθερή, κυμαινόμενη σε ένα στενό εύρος. Αυτοί οι αριθμοί υποδηλώνουν ότι οι Καναδοί δεν απομακρύνονται αποφασιστικά από την κυβέρνηση, αλλά η πολιτική καλή θέληση που δημιουργείται από τον προϋπολογισμό μπορεί τώρα να ξεθωριάζει.

ΣΕ ΠΤΩΣΗ Ο CARNEY, ΣΤΑΤΙΚΟΣ Ο POILIEVRE

Ο Mark Carney συνεχίζει να οδηγεί τους αντιπάλους του στη συνολική εύνοια. Το 45% των Καναδών τον βλέπουν θετικά, ενώ το 35% τον βλέπουν αρνητικά. Η αύξηση τεσσάρων μονάδων στην αρνητική του εντύπωση είναι σημαντική. Σηματοδοτεί το υψηλότερο επίπεδο αποδοκιμασίας για τον Κάρνεϊ από τότε που έγινε πρωθυπουργός και περιορίζει την καθαρή ευνοϊκότητά του στο συν 10.

Η αλλαγή μπορεί να αντανακλά ένα μείγμα αυξημένων κομματικών τριβών, οικονομικής πίεσης ή απογοήτευσης από τις πρόσφατες κυβερνητικές ενέργειες. Αν και εξακολουθεί να βρίσκεται σε καθαρό θετικό έδαφος, αυτή είναι η πρώτη ένδειξη εδώ και μήνες ότι οι αντιλήψεις του κοινού για τον Carney μπορεί να σκληραίνουν.

Οι βαθμολογίες του Pierre Poilievre παραμένουν σταθερές. Το 39% τον βλέπει θετικά και το 44% τον βλέπει αρνητικά, με καθαρή βαθμολογία μείον 5. Αυτοί οι αριθμοί παρέμειναν σταθεροί για το μεγαλύτερο μέρος του φθινοπώρου, ενισχύοντας τις πολωμένες και ανθεκτικές απόψεις γύρω από την ηγεσία του.

ΑΔΙΕΞΟΔΟ ΣΤΗΝ ΠΡΟΘΕΣΗ ΨΗΦΟΥ

Εάν διεξάγονταν εκλογές σήμερα, οι Φιλελεύθεροι και οι Συντηρητικοί θα λάμβαναν ο καθένας το 41% των ψήφων! Αυτό δεν αντικατοπτρίζει καμία αλλαγή για τους Φιλελεύθερους, ενώ οι Συντηρητικοί έχουν άνοδο +1% από την προηγούμενη μέτρηση.

Από τα υπόλοιπα κόμματα, το NDP είναι στο 9%, το Μπλοκ του Κεμπέκ στο 6%, οι Πράσινοι στο 2% και το Λαϊκό Κόμμα στο 1%.

Τι δείχνουν τα δεδομένα

Τα τελευταία διεθνή και εθνικά στοιχεία για την ευτυχία των νέων αποκαλύπτουν μια αξιοσημείωτη απόκλιση, ανάμεσα στο Κεμπέκ και την υπόλοιπη χώρα. Ενώ οι νέοι κάτω των 30 ετών στον Καναδά συνολικά εμφανίζουν μια απότομη πτώση στην υποκειμενική τους ευημερία, οι νέοι του Κεμπέκ φαίνεται να αποτελούν εξαίρεση, διατηρώντας υψηλότερα επίπεδα ικανοποίησης από τη ζωή και ψυχικής ευεξίας, σε σύγκριση με τους συνομηλίκους τους αλλού στη χώρα.

Η τάση αυτή αποτυπώνεται ξεκάθαρα στην Παγκόσμια Έκθεση Ευτυχίας 2025, που δημοσιεύεται από το Wellbeing Research Centre του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης. Σύμφωνα με τα ευρήματά της, οι Καναδοί κάτω των 30 ετών έχουν γνωρίσει τόσο έντονη πτώση στα επίπεδα ευτυχίας τα τελευταία περίπου 15 χρόνια, ώστε από την πιο ευτυχισμένη ηλικιακή ομάδα της χώρας να μετατραπούν στη λιγότερο ευτυχισμένη. Το Κεμπέκ, ωστόσο, παρουσιάζει σαφώς ηπιότερη εικόνα.

Τα ευρήματα αυτά ενισχύονται από την Καναδική Έκθεση Ευτυχίας 2024, που συντάχθηκε από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Τορόντο. Σύμφωνα με τη μελέτη, από το 2014 και μετά, οι αξιολογήσεις ζωής των νέων στο Κεμπέκ παρουσιάζουν μικρή αλλά σταθερή βελτίωση στις δημοσκοπήσεις της Gallup, ενώ η επιδείνωση της ψυχικής υγείας είναι αισθητά ασθενέστερη σε σχέση με τον υπόλοιπο Καναδά, βάσει στοιχείων της Στατιστικής Υπηρεσίας του Καναδά.

Ο επικεφαλής συγγραφέας της έκθεσης, Anthony McCanny, αναγνωρίζει ότι έννοιες όπως η υπερηφάνεια ή η πολιτισμική ταυτότητα δεν μπορούν εύκολα να ποσοτικοποιηθούν. Ωστόσο, επισημαίνει ότι οι πολιτισμικές διαφορές φαίνεται να παίζουν ρόλο, ιδίως αν ληφθεί υπόψη ότι οι αγγλόφωνοι κάτοικοι του Κεμπέκ τείνουν να εμφανίζουν δείκτες ψυχικής υγείας πιο κοντά στον εθνικό μέσο όρο. Το στοιχείο αυτό θεωρείται κρίσιμο για την κατανόηση της διαφοροποίησης ανάμεσα στο Κεμπέκ και την υπόλοιπη χώρα.

Ένας ακόμη παράγοντας που εξετάζεται είναι το διαφορετικό ψηφιακό περιβάλλον. Η Παγκόσμια Έκθεση Ευτυχίας καταγράφει ότι όλες οι αγγλόφωνες δυτικές χώρες βιώνουν μείωση της ευημερίας των νέων τους. Σύμφωνα με τον McCanny, είναι πιθανό οι γαλλόφωνοι νέοι να εκτίθενται σε διαφορετικό περιεχόμενο και διαφορετικές προσδοκίες μέσω των κοινωνικών δικτύων. Ο John Helliwell, ομότιμος καθηγητής οικονομικών στο Πανεπιστήμιο της Βρετανικής Κολομβίας και ένας από τους ιδρυτικούς συντάκτες της Παγκόσμιας Έκθεσης Ευτυχίας, επισημαίνει ότι δεν είναι απλώς η χρήση των κοινωνικών μέσων, αλλά ο τρόπος χρήσης και τα μηνύματα που μεταδίδονται, που φαίνεται να επηρεάζουν την ψυχική ευημερία.

Παράλληλα, σημαντικό ρόλο φαίνεται να παίζουν και οι κοινωνικο-οικονομικές συνθήκες. Ο ψυχολόγος και καθηγητής του UQAM Jacques Forest υπογραμμίζει ότι το Κεμπέκ διαθέτει χαρακτηριστικά που συνδέονται διεθνώς με υψηλότερα επίπεδα ευτυχίας, όπως ισχυρό κοινωνικό κράτος, χαμηλά πανεπιστημιακά δίδακτρα, προσιτό σύστημα παιδικής φροντίδας και γενναιόδωρες παροχές για νέους γονείς. Δεν είναι τυχαίο, όπως σημειώνει, ότι στην Παγκόσμια Έκθεση Ευτυχίας 2025, όταν το Κεμπέκ εξετάστηκε ξεχωριστά από τον υπόλοιπο Καναδά, κατατάχθηκε 6^o ανάμεσα σε 147 χώρες, ενώ ο Καναδάς συνολικά βρέθηκε στη 18^η θέση.

Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι μονοδιάστατα θετική. Έρευνες του Νοεμβρίου 2024, στις οποίες συμμετείχαν πάνω από 32.000 φοιτητές, δείχνουν ότι περίπου το 45% των φοιτητών κολεγίων και πάνω από το 40% των φοιτητών πανεπιστημίων στο Κεμπέκ εμφανίζουν συμπτώματα που σχετίζονται με αγχώδεις διαταραχές, ενώ σημαντικά ποσοστά αναφέρουν συμπτώματα κατάθλιψης. Τα στοιχεία αυτά προκαλούν ανησυχία, όπως τονίζει η καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Sherbrooke Julie Lane. Παρά τις δυσκολίες, η ίδια έρευνα δείχνει ότι σχεδόν το 89% των φοιτητών αξιολογεί την ψυχική του υγεία ως «μέτρια» ή «ανθίζουσα».

Τα δεδομένα σκιαγραφούν έτσι μια σύνθετη εικόνα. Το Κεμπέκ φαίνεται να προσφέρει συνθήκες που προστατεύουν σε ένα βαθμό την ευημερία των νέων, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι είναι απαλλαγμένο από σοβαρές προκλήσεις. Το χάσμα ευτυχίας με την υπόλοιπη χώρα δεν αναιρεί τα υπαρκτά προβλήματα, αλλά υποδεικνύει ότι οι κοινωνικές πολιτικές, ο πολιτισμός και το περιβάλλον, μπορούν να κάνουν μετρήσιμη διαφορά στη ζωή των νέων.

Το Νοέμβριο του 2025, σχεδόν τα τρία τέταρτα των εργαζομένων (73,6%) ένιωθαν ασφαλείς, δηλαδή, δεν πίστευαν ότι μπορεί να χάσουν τη δουλειά τους τους επόμενους έξι μήνες (πληθυσμός ηλικίας 15 έως 69 ετών). Ωστόσο, το ποσοστό αυτό μειώθηκε κατά 4,1 ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με το Νοέμβριο του 2023, την τελευταία φορά που συλλέχθηκαν συγκρίσιμα στοιχεία στην Έρευνα Εργατικού Δυναμικού.

Αυτή η χαμηλότερη αίσθηση εργασιακής ασφάλειας μπορεί να αντανακλά ένα πιο αβέβαιο οικονομικό περιβάλλον, ανησυχίες για τον κλάδο με απολύσεις και άλλους παράγοντες. Η χαμηλότερη εργασιακή ασφάλεια μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την ψυχική υγεία και την ευημερία των εργαζομένων.

Εξάλλου, το Νοέμβριο του 2025, οι νέοι σε ποσοστό 65,3%, παρέμειναν λιγότερο πιθανό να αισθάνονται ασφαλείς στη δουλειά τους από τους εργαζόμενους βασικής ηλικίας (74,9%) και τους εργαζόμενους ηλικίας 55 έως 69 ετών (75%). Ωστόσο, μειώσεις στην αντίληψη της εργασιακής ασφάλειας από το Νοέμβριο του 2023 έως το Νοέμβριο του 2025 παρατηρήθηκαν σε όλες τις ηλικιακές ομάδες. Παρόμοια με το Νοέμβριο του 2023, ένα ελαφρώς μικρότερο ποσοστό ανδρών ένιωθε ασφάλεια στη δουλειά του (72,5%) σε σύγκριση με τις γυναίκες (74,7%).

Η μεγαλύτερη μείωση στην αντιληπτή εργασιακή ασφάλεια από το Νοέμβριο του 2023 έως το Νοέμβριο του 2025 καταγράφηκε στη δημόσια διοίκηση, όπου το ποσοστό των εργαζομένων που ένιωθαν ασφαλείς στην εργασία τους μειώθηκε κατά 12 ποσοστιαίες μονάδες στο 77%.

Αξιοσημείωτες μειώσεις καταγράφηκαν επίσης στις εκπαιδευτικές υπηρεσίες (-8,5 ποσοστιαίες μονάδες στο 77,6%) και στις επαγγελματικές, επιστημονικές και τεχνικές υπηρεσίες (-7,5 ποσοστιαίες μονάδες στο 69,5%).

Το Νοέμβριο του 2025 επίσης, οι εργαζόμενοι σε κλάδους που εξαρτώνται από τη ζήτηση των ΗΠΑ για καναδικές εξαγωγές ήταν λιγότερο πιθανό να αισθάνονται ασφαλείς στη δουλειά τους (68,5%) από εκείνους σε άλλους κλάδους με λιγότερη εξάρτηση από τη ζήτηση των ΗΠΑ (74,1%). Σε σύγκριση με το Νοέμβριο του 2023, το μερίδιο των εργαζομένων που ένιωθαν ασφαλείς στη δουλειά τους μειώθηκε κατά 6,4 ποσοστιαίες μονάδες, σε κλάδους που εξαρτώνται από τη ζήτηση των ΗΠΑ και μειώθηκε κατά 3,9 ποσοστιαίες μονάδες σε άλλους κλάδους.

ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΙ ΛΙΓΟΤΕΡΟ ΣΙΓΟΥΡΟΙ

ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΤΟΥΣ

Για ορισμένους εργαζόμενους, η εργασιακή ανασφάλεια μπορεί να επιδεινωθεί από την πεποίθηση ότι η εύρεση εργασίας με παρόμοιο μισθό θα ήταν δύσκολη, εάν έχαναν την τρέχουσα δουλειά τους.

Το Νοέμβριο του 2025, το ποσοστό των εργαζομένων που ανέφεραν ότι θα ήταν εύκολο να βρουν άλλη δουλειά με παρόμοιο μισθό ήταν 42,8%, μειωμένο κατά 6,2 ποσοστιαίες μονάδες από το Νοέμβριο του 2023.

Το ποσοστό των εργαζομένων που ανέφεραν ότι θα ήταν εύκολο να βρουν εργασία με παρόμοιο μισθό το Νοέμβριο του 2025 ήταν χαμηλότερο στη δημόσια διοίκηση (32,6%), την πληροφόρηση, τον πολιτισμό και την αναψυχή (35,3%) και τη μεταποίηση (35,9%). Ήταν επίσης χαμηλότερο μεταξύ των εργαζομένων σε κλάδους που εξαρτώνται από τη ζήτηση των ΗΠΑ για καναδικές εξαγωγές (36,6%) σε σύγκριση με τους εργαζόμενους σε άλλους κλάδους (43,4%).

Πηγή: Στατιστική Υπηρεσία Καναδά