Εν μέσω πανδημίας του κορωνοϊού είδαμε, μέσα σε εννέα μήνες, από 1 Μαΐου 2020 έως 15 Ιανουαρίου 2021, τις τιμές του αργού πετρελαίου να εξακοντίζονται από 5 δολάρια/βαρέλι αργού πετρελαίου και 8 δολάρια/1000 κυβικά το υγροποιημένο φυσικό αέριο, στα 53 δολάρια/βαρέλι και 19,70 δολάρια/1000 κυβικά πόδια, που αντιστοιχεί με περισσότερο από 120 δολάρια/βαρέλι αργού πετρελαίου.

Αντώνης Φώσκολος*

Η απότομη αύξηση εν μέσω πανδημίας, που ίσως να κρατήσει ακόμα 10 μήνες, σημαίνει ότι η αύξηση της ζήτησης υδρογονανθράκων οφείλεται στο γεγονός, ότι τόσο η Βόρεια Ευρώπη όσο και η Βόρειος Ασία έχουν βαρύτατο χειμώνα. Αν οι προβλέψεις της ΝΑΣΑ είναι σωστές (εικόνα 1) οι επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία θα είναι οδυνηρές.
Έχουμε υπνωτιστεί από γεωεπιστήμονες που υποστηρίζουν, ότι η μέση γήινη θερμοκρασία λόγω εκπομπών του CO2 θα αυξηθεί κατά 1 βαθμό κελσίου που θα μας οδηγήσει σε ανείπωτες καταστροφές, όταν μέχρι σήμερα η μέση γήινη θερμοκρασία μέχρι πρότινος ανέβηκε, τα τελευταία 50 χρόνια, κατά 0,4 βαθμούς Κελσίου (εικόνα 2).
Σήμερα έχει πέσει κατά 0,2 βαθμούς κελσίου, ήτοι η μέση γήινη θερμοκρασία είναι 15,2 βαθμούς Κελσίου. Διερωτάται κανείς πόσες εκατονταετηρίδες θα περάσουν, για να δούμε άνοδο της θερμοκρασίας κατά 1 βαθμό κελσίου, που όπως μας λέει η ιστορία, δεν ήταν ποτέ καταστροφική. Μάλλον το αντίθετο. Οι πολιτισμοί ήκμασαν όταν η μέση γήινη θερμοκρασία ήταν πάνω από τους 15 βαθμούς Κελσίου (εικόνα 3).
Τίθεται το ερώτημα, αν η Ελλάδα που εισάγει πετρέλαιο και φυσικό αέριο, τα οποία διαθέτει αλλά οι κυβερνήσεις δε θέλουν να τα αξιοποιήσουν, είναι σε θέση να αντιμετωπίσουν αυτή την οικονομική καταστροφή λόγω της επερχόμενης ψύξης του πλανήτη μέχρι το 2045 +/-11 χρόνια (εικόνα 1).

TO ΝΕΥΡΑΛΓΙΚΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ
Μέχρι που θα φθάσουν οι τιμές του εισαγόμενου αργού πετρελαίου και του εισαγόμενου συμβατικού φυσικού αερίου εκ Ρωσίας και του μη συμβατικού (υγροποιημένο σχιστολιθικό φυσικό αέριο) από τις ΗΠΑ. Οι επόμενες εκλογές θα έχουν ως κύριο θέμα την οικονομική καταστροφή της Ελλάδας.
Διερωτώμαι, ποια θα ήταν η αντίδραση των παραγωγών ντομάτας της Κρήτης, αν ο πρωθυπουργός τούς έλεγε ότι θα πρέπει να σταματήσουν την καλλιέργεια ντομάτας διότι θα εισάγουμε ρωσική ντομάτα εκ Σιβηρίας με διπλάσια τιμή από την τιμή που παράγεται στην Κρήτη. Ή αν θα έλεγε στους ελαιοπαραγωγούς της Κρήτης να σταματήσουν την παραγωγή ελαιόλαδου, διότι θα εισάγουμε ελαιόλαδο από το Μαρόκο με διπλάσια τιμή. Αστείο; Και όμως αυτό κάνουμε.
Ευχής έργο είναι, σε ένα νευραλγικό υπουργείο όπως αυτό του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η ηγεσία του πρέπει να προέρχεται από μηχανικούς και επιστήμονες και όχι δημοσιογράφους και δικηγόρους. Αυτό το υπουργείο είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με την ανάπτυξη, την εξωτερική πολιτική και τη γεωστρατηγική θέση της Ελλάδας.

*Ο Αντώνης Φώσκολος είναι ομότιμος καθηγητής Πολυτεχνείου Κρήτης και ομότιμος ερευνητής της Γεωλογικής Υπηρεσίας του Καναδά. Μετά των σπουδών του στο Πανεπιστήμιο του Μπέρκλεϊ προσελήφθη στο Ινστιτούτο της Ιζηματογενούς Γεωλογίας και Πετρελαίου του Καναδά με στόχο την έρευνα υδρογονανθράκων στην Κεντρική Αλμπέρτα, στη θαλάσσια περιοχή του Beaufort MacΚenzie, στις εκβολές του ποταμού MacKenzie και στα πολικά νησιά του Καναδά. Το 1986 εξελέγην καθηγητής στο τμήμα Μηχανικών Ορυκτών Πόρων του Πολυτεχνείου Κρήτης, αλλά παραμένει έως σήμερα ομότιμος επιστημονικός ερευνητής του Ινστιτούτου. Δίδαξε «Ανόργανη και Οργανική Γεωχημεία και Οργανική Πετρογραφία των Ιζηματογενών Πετρωμάτων». Έχει διατελέσει αντιπρόεδρος ακαδημαϊκών θεμάτων του Πολυτεχνείου Κρήτης, πρόεδρος του τμήματος Μηχανικών Ορυκτών Πόρων και σύμβουλος για ενεργειακά θέματα του ΟΗΕ. Έχει 84 δημοσιεύσεις σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά με Citation Index of #338, 47 ανακοινώσεις σε διεθνή συνέδρια σε Ευρώπη και Αμερική και 14 τεχνικές εκθέσεις για λογαριασμό των ΔΕΠ-ΕΚΥ, ΔΕΗ, ΙΓΜΕ και ΟΗΕ.

Σήμερα ο κορωνοϊός προκαλεί πανδημία, αλλά σε περίπου δέκα χρόνια -μετά από τη σταδιακή απόκτηση ανοσίας μεγάλου μέρους του πληθυσμού με φυσικό τρόπο και μέσω εμβολίων- πιθανότατα θα έχει καταλήξει όπως οι ιοί του κοινού κρυολογήματος.
Θα αποτελεί άλλη μία συνηθισμένη παιδική λοίμωξη, η οποία θα πρωτοεμφανίζεται στην ηλικία των τριών έως πέντε ετών με ήπια συμπτώματα, όπως εκτιμούν Αμερικανοί επιστήμονες, οι οποίοι προβλέπουν ότι τελικά η θνητότητα του κορωνοϊού -δηλαδή το ποσοστό θανάτων στο σύνολο των κρουσμάτων- θα πέσει κάτω και από της εποχικής γρίπης (0,1% ή ένας στα χίλια).
Η νέα μελέτη, που ανέπτυξε ένα μοντέλο πρόβλεψης σε βάθος χρόνου, με βάση ανοσολογικά και επιδημιολογικά δεδομένα, εκτιμά ότι ο SARS-CoV-2 θα γίνει ενδημικός κυκλοφορώντας ευρέως στο γενικό πληθυσμό και οι περισσότεροι άνθρωποι στο μέλλον θα εκτίθενται σε αυτόν από την παιδική τους ηλικία. Έτσι, ο κορωνοϊός θα «στελεχώσει» τις τάξεις των τεσσάρων άλλων ήπιων κορωνοϊών, που εδώ και πολλά χρόνια κυκλοφορούν μεταξύ των ανθρώπων και απλώς προκαλούν κρυολογήματα.

ΤΑ ΕΜΒΟΛΙΑ ΔΕ ΘΑ ΞΕΡΙΖΩΣΟΥΝ
ΤΕΛΕΙΩΣ ΤΟΝ SARS-COV-2
Αν τα εμβόλια «φρενάρουν» και τη μετάδοση του κορωνοϊού από άνθρωπο σε άνθρωπο (κάτι που μένει να αποδειχθεί), τότε όπως με την ιλαρά, με τον καθολικό εμβολιασμό ο ιός ουσιαστικά θα πάψει να μολύνει τους ανθρώπους. Αν τα εμβόλια αποτρέπουν τη νόσο, αλλά όχι τη λοίμωξη και τη μετάδοση (κάτι που θεωρείται πιθανότερο), ο κορωνοϊός θα συνεχίσει να κυκλοφορεί ανάμεσα μας, αλλά σπάνια θα προκαλεί σοβαρή νόσο.
Το πόσο γρήγορα ο πανδημικός κορωνοϊός θα μετατραπεί σε ενδημικό, θα εξαρτηθεί καθοριστικά από τρεις παράγοντες: πόσο γρήγορα θα εξαπλωθεί ο ιός, πόσο γρήγορα θα γίνουν οι μαζικοί εμβολιασμοί και τι είδους ανοσία θα δημιουργούν τα εμβόλια. Αν π.χ. τα εμβόλια επιφέρουν σχετικά βραχύχρονη ανοσιακή προστασία έναντι μιας επαναλοίμωξης, αλλά μειώνουν σημαντικά τη σοβαρότητα της νόσου, όπως συμβαίνει με τους άλλους κορωνοϊούς, τότε ο SARS-CoV-2 μπορεί να γίνει ενδημικός πιο γρήγορα του αναμενομένου.
Οι ερευνητές των πανεπιστημίων Έμορι (Ατλάντα) και Πενσιλβάνια, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό «Science», επισημαίνουν ότι σχεδόν όλοι οι άνθρωποι μολύνονται σε νεαρή ηλικία από τους τέσσερις άλλους κορωνοϊούς και κάποια στιγμή θα συμβεί κάτι ανάλογο με το νέο κορωνοϊό. Η φυσική ανοσία στην παιδική ηλικία προστατεύει τους ανθρώπους αργότερα στη ζωή τους από το να αρρωστήσουν σοβαρά, αν και δεν αποτρέπει τις περιοδικές επαναλοιμώξεις μέσα σε ένα περίπου έτος από την προηγούμενη, αλλά με ήπια συμπτώματα και με πιο γρήγορη αποδρομή του ιού.
Οι Αμερικανοί επιστήμονες τονίζουν ότι τα εμβόλια θα σώσουν εκατοντάδες χιλιάδες ζωές τα πρώτα ένα έως δύο χρόνια των εμβολιασμών κατά της Covid-19, όμως ο συνεχιζόμενος μαζικός εμβολιασμός θα γίνεται όλο και λιγότερο ζωτικός, όσο ο νέος κορωνοϊός γίνεται ενδημικός. Οπότε η έμφαση θα δοθεί στο στοχευμένο εμβολιασμό των πιο ευπαθών ομάδων του πληθυσμού, κάτι που πάντα θα σώζει ζωές.
Ακόμη οι ερευνητές επισημαίνουν ότι, με βάση τα έως τώρα διαθέσιμα στοιχεία, η λοίμωξη Covid-19 στα μωρά και στα παιδιά είναι γενικά ήπια και η θνητότητα πολύ χαμηλή, αν και υπάρχουν ατομικές εξαιρέσεις, όπως στην περίπτωση σπάνιων επιπλοκών (π.χ. το πολυσυστημικό φλεγμονώδες παιδικό σύνδρομο). Αν μελλοντικά η αρχική λοίμωξη στην παιδική ηλικία παραμείνει ήπια, πιθανώς δε θα χρειάζεται καθολικός εμβολιασμός. Αν όμως η πρωτογενής λοίμωξη γίνει πιο σοβαρή, τότε θα είναι αναγκαίοι οι εμβολιασμοί ρουτίνας των παιδιών.
Ο καθηγητής επιδημιολογίας Μαρκ Λίπσιτς, της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ, δήλωσε στους «Τάιμς της Νέας Υόρκης» ότι μια εναλλακτική προοπτική, σε σχέση με τις προβλέψεις του νέου μοντέλου, είναι πως ο νέος κορωνοϊός θα μοιάσει τελικά περισσότερο, όχι στους τέσσερις άλλους ενδημικούς κορωνοϊούς του κοινού κρυολογήματος, αλλά στην εποχική γρίπη, η οποία είναι ήπια μερικές χρονιές και πιο φονική άλλες. Οι πιθανές μεταλλάξεις του SARS-CoV-2, οι οποίες ίσως ξεφεύγουν από την ανοσολογική απόκριση των ανθρώπων, μπορούν επίσης να περιπλέξουν την εικόνα στο μέλλον, όπως είπε.

Η εμπιστοσύνη των πολιτών προς τις κυβερνήσεις, τους επικεφαλής των επιχειρήσεων και τα μέσα ενημέρωσης καταρρέει, εν μέσω της ερμηνευμένης κακής διαχείρισης της πανδημίας του κορωνοϊού καθώς και της ευρείας αίσθησης μεταξύ των πολιτών ότι παραπλανώνται.
Τα παραπάνω διαπίστωσε μια παγκόσμια δημοσκόπηση με τίτλο «Edelman Trust Barometer», που επί δύο δεκαετίες έχει καταγράψει τις απαντήσεις χιλιάδων πολιτών σχετικά με την εμπιστοσύνη τους σε βασικούς θεσμούς.
Βάσει των ευρημάτων της δημοσκόπησης, διαπιστώθηκε ότι το 57% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι οι κυβερνήσεις, οι επικεφαλής επιχειρήσεων και οι δημοσιογράφοι, διασπείρουν ψευδείς πληροφορίες ή υπερβάλλουν.
Κατανέμοντας τις απαντήσεις στη δημοσκόπηση με βάση τα μέσα ενημέρωσης που προτιμά ο κάθε ερωτηθείς και το τι ψηφίζει, η έρευνα κατέληξε ότι εκείνοι που είναι περισσότερο δύσπιστοι ως προς τα εμβόλια κατά του κορωνοϊού ήταν εκείνοι που ενημερώνονταν περισσότερο από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Επιπλέον, τα συμπεράσματά της υπογραμμίζουν την πόλωση στην πολιτική ζωή των ΗΠΑ.
«Η βίαιη εισβολή στο Καπιτώλιο των ΗΠΑ και το γεγονός ότι μόνο το ένα τρίτο των πολιτών προτίθεται να εμβολιαστεί κατά του κορωνοϊού, αποκρυσταλλώνουν τους κινδύνους της παραπληροφόρησης», λέει ο Ρίτσαρντ Έντελμαν, του οποίου η εταιρεία επικοινωνιών, η Edelman communications group, διενεργεί τη δημοσκόπηση.
Το ποσοστό που επικαλείται ο Έντελμαν αναφέρεται στο γεγονός ότι μόλις το 33%, κατά μέσο όρο, των ερωτηθέντων σε 27 χώρες που συμμετείχαν στη δημοσκόπηση απάντησε ότι θα εμβολιαστεί το συντομότερο δυνατό. Ένα 31% επιπλέον απάντησε ότι θα κάνει το εμβόλιο μέσα σε ένα χρόνο.
Η δημοσκόπηση διενεργήθηκε κατά το διάστημα 19 Οκτωβρίου – 18 Νοεμβρίου 2020, σε δείγμα μεγαλύτερο από 33.000 ερωτηθέντες και ένα συμπληρωματικό διενεργήθηκε το Δεκέμβριο 2020 μετά τις προεδρικές εκλογές στις ΗΠΑ.

ΛΙΓΟΤΕΡΗ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗ
ΣΤΙΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΙΣ
Οι κυβερνήσεις -που σε μια προηγούμενη δημοσκόπηση στις αρχές της πανδημίας εμφάνιζαν μια ανάκαμψη στο βαθμό εμπιστοσύνης των πολιτών που ήθελαν από αυτές να θέτουν ως προτεραιότητα τις ανθρώπινες ζωές αντί τις οικονομίες- εμφανίζουν μεγάλη πτώση στα επίπεδα εμπιστοσύνης με την πάροδο του χρόνου.
Συνολικά, η εμπιστοσύνη στο θεσμό της κυβέρνησης μειώθηκε από το υψηλότερο όλων των εποχών, 65% τον περασμένο Μάιο, στο 53% στο τέλος του χρόνου. Οι απώλειες ήταν ιδιαίτερα έντονες στη Νότια Κορέα, τη Βρετανία και την Κίνα. Η εμπιστοσύνη στα μέσα ενημέρωσης, η οποία μειωνόταν ήδη από το 2019, μειώθηκε περαιτέρω.
Η εμπιστοσύνη στα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης έπεσε κατά οκτώ ποσοστιαίες μονάδες στο 53% παρότι τα μέσα αυτά συγκέντρωναν μεγαλύτερη εμπιστοσύνη σε σχέση με τα social media, που έχασαν πέντε ποσοστιαίες μονάδες, πέφτοντας στο 35%.
Μεγάλα ποσοστά πολιτών σε όλες τις χώρες που συμμετείχαν θεωρούν ότι τα μέσα ενημέρωσης δεν είναι αντικειμενικά και αμερόληπτα με την Ιαπωνία στην Ασία, την Ιταλία στην Ευρώπη και την Αργεντινή στη Νότια Αμερική, να εμφανίζουν ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά έλλειψης εμπιστοσύνης.
Στις ΗΠΑ, τα επίπεδα εμπιστοσύνης διέφεραν ανάλογα με τις πολιτικές πεποιθήσεις των ερωτηθέντων: ενώ το 63% των ψηφοφόρων του Τζο Μπάιντεν έχει εμπιστοσύνη στους δημοσιογράφους, μόνο το 21% των ψηφοφόρων του Ντόναλντ Τραμπ τους εμπιστεύεται.
Ο απερχόμενος πρόεδρος άλλωστε χαρακτηρίζει εδώ και καιρό «ψευδείς ειδήσεις» ό,τι μεταδίδουν τα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης.
Παρά το γεγονός ότι οι ηγέτες επιχειρήσεων θεωρούνται ύποπτοι από μια πλειονότητα των ερωτηθέντων για υπερβολές και διασπορά ψευδών πληροφοριών, εμφανίζονται στη δημοσκόπηση με μεγαλύτερα επίπεδα εμπιστοσύνης, σε σχέση τόσο με τις κυβερνήσεις όσο και με τα ΜΜΕ.
Εννέα στους δέκα ερωτηθέντες απάντησαν ότι θέλουν οι διευθύνοντες σύμβουλοι να εκφράζονται ανοιχτά για τις επιπτώσεις της πανδημίας και για εργασιακά και κοινωνικά ζητήματα, και πάνω από τα δύο τρίτα των πολιτών θα ήθελαν οι διευθύνοντες σύμβουλοι να παρεμβαίνουν, όταν οι κυβερνήσεις δε διαχειρίζονται σωστά τα προβλήματα.

Οι ηλικιωμένοι που νιώθουν ότι η ζωή τους έχει σκοπό, έχουν λιγότερες πιθανότητες να πεθάνουν από καρδιακές, κυκλοφορικές και γαστρεντερικές ασθένειες και έχουν περισσότερες πιθανότητες να ζήσουν περισσότερο, σύμφωνα με νέα ερευνητικά δεδομένα.
Σε μια μελέτη που παρακολούθησε σχεδόν 7.000 άτομα άνω των 50 ετών για παραπάνω από μία δεκαετία, οι ερευνητές εντόπισαν ότι οι άνθρωποι που ήταν πιθανότερο να πεθάνουν σε νεότερη ηλικία, ένιωθαν πως η ζωή τους δεν είχε ένα σημαντικό σκοπό (ή και καθόλου σκοπό), σύμφωνα με την αναφορά που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό JAMA Network Open.
«Εντοπίσαμε μια ισχυρή συσχέτιση ανάμεσα στο σκοπό ζωής και στη θνησιμότητα», ανέφερε η Leigh Pearce από το Πανεπιστήμιο του Michigan. «Το ίδιο έχει αποδειχθεί και σε έναν αριθμό ερευνών που έχουν διεξαχθεί σε αρκετούς πληθυσμούς και φαίνεται ότι εδώ υπάρχει μια ισχυρή σύνδεση».

ΤΙ ΣΥΝΙΣΤΑ ΟΜΩΣ
«ΣΚΟΠΟ ΖΩΗΣ»;
«Πιστεύω πως είναι αυτό που οι άνθρωποι νιώθουν ότι είναι πολυτιμότερο γι’ αυτούς», προσθέτει η Pearce. «Η κοινότητα, η επιτυχία, η φήμη, οι σχέσεις, η πνευματικότητα, η καλοσύνη – αυτά όλα μπορούν να θρέψουν το σκοπό ζωής κάθε ανθρώπου. Επομένως, δεν υπάρχει έναν συγκεκριμένος ορισμός για όλους μας».
Στην παρούσα έρευνα, οι συμμετέχοντες απάντησαν σε ερωτήσεις σχετικά με την αίσθηση σκοπού στη ζωή τους (για παράδειγμα «μου αρέσει να κάνω σχέδια για το μέλλον και εργάζομαι για να τα πραγματοποιήσω). Στη συνέχεια, έγιναν αντικείμενο παρατήρησης για τους ερευνητές κατά το 1992 – 2006. Κατά τη διάρκεια αυτών των χρόνων 776 συμμετέχοντες απεβίωσαν.
Τα ευρήματα απέδειξαν ότι οι συμμετέχοντες με χαμηλότερη (ή και καμία) αίσθηση σκοπού, είχαν υπερδιπλάσιες πιθανότητες θανάτου κατά τη διάρκεια της διεξαγωγής της έρευνας, σε σύγκριση με όσους ένιωθαν πως η ζωή τους έχει σκοπό. Το ίδιο αυξημένες ήταν και οι πιθανότητες εμφάνισης καρδιακών νοσημάτων, κυκλοφορικών και πεπτικών προβλημάτων. Δε βρέθηκε σημαντική όμως συσχέτιση με τον καρκίνο και με αναπνευστικές νόσους. Φυσικά, τα επίπεδα του στρες ήταν υψηλότερα στην ομάδα με τη χαμηλή αίσθηση σκοπού.
Φαίνεται πως, και σύμφωνα με παλαιότερες έρευνες, οι φλεγμονές συνδέονται με αύξηση του κινδύνου πρόωρου θανάτου. Οι επιστήμονες τώρα, με βάση αυτά τα αποτελέσματα, συστήνουν να σχεδιαστούν παρεμβάσεις, οι οποίες θα βοηθούν στη δόμηση μιας αίσθησης σκοπού με διάφορες μεθόδους (εθελοντισμό, γιόγκα, διαλογισμό, ψυχοθεραπεία, ταξίδια, τέχνη).
© Εναλλακτική Δράση

Η πρόσβαση στην πληροφορία, με την έλευση του διαδικτύου, έγινε κάτι ιδιαίτερα εύκολο και σύντομα η Δύση τη θεώρησε δεδομένη. Ωστόσο, τα στοιχεία που προκύπτουν από έρευνα του πανεπιστημίου της Οξφόρδης κλονίζουν αυτή την πεποίθηση, γεννώντας ερωτήματα αναφορικά με το πόσα και τι είναι αυτά που μαθαίνουν οι πολίτες. Τα στοιχεία προέρχονται από το Ινστιτούτο Διαδικτύου της Οξφόρδης, το οποίο κατέγραψε μέσα στο 2020 καμπάνιες χειραγώγησης σε 81 χώρες!

Κυβερνήσεις και κόμματα αναθέτουν σε εργολάβους εκστρατείες παραπληροφόρησης των πολιτών, ένα σύστημα που γίνεται όλο και πιο δημοφιλές τα τελευταία χρόνια.

«Οργανωμένες εκστρατείες χειραγώγησης των κοινωνικών μέσων λειτουργούν σε 81 χώρες, συγκριτικά με 70 χώρες το 2019» αναφέρει το Ινστιτούτο Διαδικτύου της Οξφόρδης, ερευνητικός και εκπαιδευτικός οργανισμός που υπάγεται στο πανεπιστήμιο.

Οι καμπάνιες αποτελούνται από αναρτήσεις που παραπλανούν το κοινό για σημαντικά ζητήματα, «παράγονται σε βιομηχανική κλίμακα από μεγάλες κυβερνήσεις, εταιρίες δημοσίων σχέσεων και κόμματα», λένε οι συντάκτες της έκθεσης, σύμφωνα με τους οποίους το 2019 δαπανήθηκαν σε όλο τον κόσμο τουλάχιστον 60.000.000 δολάρια για τέτοιες καμπάνιες.

«Διαφημιστές, εταιρίες δημοσίων σχέσεων και μάρκετινγκ, προσλαμβάνονται από πολιτικούς και εταιρίες για να στοχοποιήσουν συγκεκριμένες πληθυσμιακές ομάδες και να αναδείξουν πολιτικά μηνύματα ως τάσεις στα κοινωνικά μέσα» διαπιστώνει η έκθεση.

Τα παραπλανητικά μηνύματα διαδίδονται στη συνέχεια μέσω ψεύτικων λογαριασμών ή αυτοματοποιημένων αλγορίθμων, γνωστών ως bot, ενώ το πρόβλημα είναι γνωστό στους υπεύθυνους των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, που συχνά αναστέλλουν ύποπτους λογαριασμούς.

Οι επιχειρήσεις αυτές άλλοτε στοχεύουν σε εθνικό επίπεδο (όπως αυτές που έγιναν για λογαριασμό του Ντόναλντ Τραμπ πριν από τις εκλογές του 2020 ή της εκστρατείας για το δημοψήφισμα του Brexit στο Ηνωμένο Βασίλειο και φυσικά η υπόθεση της Cambridge Analytica) και άλλοτε σε διεθνές, όπως συνέβη με καναδική εταιρία δημοσίων σχέσεων, που αποκαλύφθηκε ότι αναλάμβανε εκστρατείες χειραγώγησης σε Αργεντινή, Ουρουγουάη, Βενεζουέλα και Χιλή.

Σε Κατάρ, Αραβικά Εμιράτα, Κουβέιτ, Τουρκία, Λίβανο, Μπαχρέιν

Η γερμανική κυβέρνηση ενέκρινε το 2020 εξαγωγές όπλων και στρατιωτικού εξοπλισμού αξίας μεγαλύτερης του ενός δισεκατομμυρίου ευρώ, σε χώρες που εμπλέκονται στις συγκρούσεις στην Υεμένη και τη Λιβύη.
Εξαγωγές όπλων και στρατιωτικού εξοπλισμού προς την Αίγυπτο αξίας 752 εκατομμυρίων ευρώ είχαν εγκριθεί ως τις 17 Δεκεμβρίου, σύμφωνα με την απάντηση του υπουργείου Οικονομικών της Γερμανίας στο ερώτημα του βουλευτή Ομίντ Νουριπούρ.
Το Κατάρ – σύμμαχος της Τουρκίας – έλαβε από τη Γερμανία όπλα και εξοπλισμό αξίας 305,1 εκατομμυρίων ευρώ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα 51,3 εκατομμυρίων, το Κουβέιτ 23,4 εκατομμυρίων και η Τουρκία 22,9 εκατομμυρίων. Ο Λίβανος αγόρασε εξοπλισμό και όπλα αξίας 1,7 εκατομμυρίου ευρώ και το Μπαχρέιν 1,5 εκατομμυρίου. Όλες οι προαναφερθείσες χώρες εμπλέκονται είτε σε μία είτε και στις δύο μακροχρόνιες συγκρούσεις που μαίνονται στη Λιβύη και την Υεμένη.
Στην Υεμένη ένας στρατιωτικός συνασπισμός υπό τη Σαουδική Αραβία στηρίζει τις κυβερνητικές δυνάμεις εναντίον των σιιτών ανταρτών Χούτι. Στο συνασπισμό συμμετέχουν τα Εμιράτα, η Αίγυπτος, το Κουβέιτ, η Ιορδανία και το Μπαχρέιν.
Στη σύγκρουση στη Λιβύη, το Κατάρ και η Τουρκία στηρίζουν τη διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση του πρωθυπουργού Φαγέζ αλ Σάρατζ με έδρα την Τρίπολη. Από την άλλη πλευρά, ο στρατηγός Χαλίφα Χάφταρ έχει τη στήριξη των Εμιράτων και της Αιγύπτου.
Η ελληνική κυβέρνηση έχει ζητήσει από το Βερολίνο να σταματήσει να εξοπλίζει την Τουρκία λόγω της επιθετικής στάσης της, καθώς υπάρχει κίνδυνος ανατροπής των ισορροπιών στο Αιγαίο, ωστόσο το αίτημα αυτό βρίσκει τη σθεναρή αντίσταση της Άνγκελα Μέρκελ, η οποία σε… μόνιμη βάση «χαϊδεύει» την Τουρκία.