Μετά από ένα διπλωματικό μπαράζ, η Ελλάδα είναι σαφώς σε καλύτερη θέση από ότι πριν μερικούς μήνες, έχοντας στα χέρια δύο σημαντικές συμφωνίες, αλλά πλέον και μια διευρυμένη παρουσία στην ευρύτερη περιοχή, η οποία δίνει και άλλο προφίλ στην ελληνική εξωτερική πολιτική και δημιουργεί ευκαιρίες συνεργιών με μεγάλες και περιφερειακές δυνάμεις.

Νίκος Μελέτης*

© Liberal.gr

Η δήλωση του Αμερικανού πρεσβευτή Τ. Πάϊατ ότι η Ουάσιγκτον χαιρετίζει τη «νέα διαφορετική γεωμετρία της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής που δεν εστιάζεται σε ένα γείτονα, αλλά στρέφεται στην προώθηση της σταθερότητας σε μια ευρύτερη περιοχή από τα Βαλκάνια και τη Μαύρη Θάλασσα, μέχρι την Ανατολική Μεσόγειο, τη Μέση Ανατολή και τον Ινδικό…», αποτυπώνει αυτό το νέο στίγμα της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής που οικοδομήθηκε αργά και σταθερά από το 2012, αλλά πήρε εντατική μορφή τα τελευταία δυο χρόνια. Τότε που το τουρκο-λιβυκό Μνημόνιο και η πρωτόγνωρη απειλή από την Τουρκία ξύπνησε από την αμεριμνησία της την Αθήνα.

Η Συμφωνία με τη Γαλλία και η ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής, η MDCA με τους Αμερικάνους και η επιστολή Μπλίνκεν, οι τριμερείς με την Αίγυπτο, το Ισραήλ, τα Εμιράτα, και τα πιο διευρυμένα περιφερειακά σχήματα συνεργασίας, στα οποία συμμετέχει και η Γαλλία, η Ιορδανία, το Μπαχρέιν αλλά ακόμη και η Παλαιστινιακή Αρχή, και στα οποία η Ελλάδα έχει κεντρική θέση ως μεσογειακή ευρωπαϊκή χώρα, διαμορφώνουν μια σημαντική δυναμική, η οποία είχε ξεκινήσει τα προηγούμενα χρόνια αλλά τόσο ο πρωθυπουργός Κ. Μητσοτάκης αλλά κυρίως ο ΥΠΕΞ Νίκος Δένδιας έδωσαν νέα προοπτική και νέες διαστάσεις.

Η στροφή της Ελλάδας στον Αραβικό κόσμο και στη Μέση Ανατολή δεν έχει καμιά σχέση με την «παραδοσιακή» σχέση με τους Άραβες, όπως τη βίωσε η χώρα τη δεκαετία του ‘80, όταν μάλλον είχε κόστος για την Ελλάδα η σχέση με τον Αραφάτ, τον Καντάφι και τον Χαφέζ Άσαντ.

Τώρα ο αραβικός κόσμος, με ατμομηχανή τα Εμιράτα, κυρίως μετά τις ιστορικές συμφωνίες Αβραάμ, αλλά και με τη Σ. Αραβία, βρίσκεται σε μια διαρκή αναζήτηση ισορροπιών μετά την προφανή μείωση του ενδιαφέροντος των ΗΠΑ για άμεση εμπλοκή στην ευρύτερης περιοχή, ώστε να εξασφαλισθεί ένα πλαίσιο, όχι μόνο οικονομικής συνεργασίας αλλά κυρίως η δημιουργία πλαισίου ασφαλείας.

Σε αυτό το νέο μεγάλο παιγνίδι, σημαντικοί παράγοντες παραμένουν η Αίγυπτος ως η μεγαλύτερη αραβική χώρα με κομβική γεωγραφική θέση, φυσικά το Ισραήλ ενώ ενεργά εισέρχεται πλέον και η Ινδία. Σε αυτή τη νέα γεωγραφία ασφαλείας η Ελλάδα και η Κύπρος μπορούν και διεκδικούν σημαντικό ρόλο ως απόληξη αυτού του μεγάλου τόξου ασφάλειας και εμπορικού δρόμου που καλύπτει τον Ινδικό Ωκεανό, τον Περσικό Κόλπο, την Ερυθρά Θάλασσα και την Ανατολική Μεσόγειο.

Σε αυτό το περιβάλλον, η Ελλάδα επιχειρεί όχι μόνο να επωφεληθεί από την εμπορική και ενεργειακή διάσταση αυτού του τόξου, αλλά και σε επίπεδο ασφαλείας η εμπλοκή τόσων συμφερόντων στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου προϋποθέτει σταθερότητα, καθαρές σχέσεις βασισμένες στο σεβασμό των δικαιωμάτων των άλλων χωρών και του διεθνούς δικαίου, ώστε να αποτρέπονται συγκρούσεις που αποσταθεροποιούν την περιοχή.

Και εκεί πλέον η συζήτηση φθάνει στην Τουρκία.

Με τη σωστή ανάγνωση της Τουρκίας και του Ερντογάν, η Ελλάδα δεν έχει αμφιβολίες πλέον ότι έχει δίπλα της μια μόνιμη απειλή η οποία δεν κατευνάζεται ούτε αντιμετωπίζεται εύκολα, καθώς η Τουρκία θα λειτουργεί διαρκώς όλο και πιο επιθετικά, θέλοντας να μετατρέψει την Ελλάδα και άλλες γειτονικές χώρες φυσικά (απλώς η Ελλάδα της δημιουργεί το πρόβλημα της «ασφυξίας» στις ακτές της) χώρες υποτελείς, που ακόμη και για την παραμικρή ενέργεια και άσκηση κυριαρχικών δικαιωμάτων τους θα πρέπει να έχουν την άδεια της Τουρκίας.

Επίσης, τα τελευταία τουλάχιστον δυο χρόνια διαλύονται και οι οιεσδήποτε ψευδαισθήσεις είχαν απομείνει ότι υπάρχει περιθώριο διαλόγου με την Τουρκία προκειμένου να λυθεί το μείζον θέμα της οριοθέτησης των θαλασσίων ζωνών, που με τη σειρά του θα οδηγούσε σε αντιμετώπιση και άλλων προβλημάτων που δημιουργούνται καθημερινά. Όσο για το Κυπριακό, η υιοθέτηση της ακραίας θέσης για λύση με «πολιτική ισότητα και ισότιμο διεθνές καθεστώς», που παραπέμπει φυσικά στα δυο κράτη, έχει σφραγίσει την πόρτα σε κάθε προσπάθεια για την επίλυση του προβλήματος.

Η Τουρκία επίσης αναπτύσσει μια μιλιταριστική ιδεολογία, ενισχύοντας συγχρόνως μια πολεμική βιομηχανία η οποία θα χρειασθεί να «καταναλώσει» τα προϊόντα της. Είτε θα πρόκειται για εξαγωγές είτε για δικούς της, είτε για πολέμους δια πληρεξουσίων.

Η Ελλάδα δεν είναι η πρώτη προτεραιότητα της Τουρκίας, όμως μπορεί να αποτελέσει τον πρώτο στόχο της.

Οι Συμμαχίες που συνάπτει η Ελλάδα και οι εξοπλισμοί που προωθεί, ενισχύουν σημαντικά την αποτρεπτική ισχύ της χώρας μας. Όμως δε λύνουν το πρόβλημα «Τουρκία». Έγινε μεγάλη συζήτηση για το εάν η Γαλλία θα συνδράμει σε μια επίθεση στην Ελληνική ΑΟΖ, ή εάν αρκεί η δήλωση του Μπλίνκεν για σεβασμό των κυριαρχικών δικαιωμάτων, για να δημιουργηθεί αίσθημα ασφάλειας στην Ελλάδα, και ότι οι δυο χώρες εγγυώνται ρητά την ασφάλεια της. Όλα αυτά θα κρίνονται κάθε φορά από τις συγκυρίες και το κατά πόσον τα στρατηγικά συμφέροντα της Γαλλίας ή των ΗΠΑ θα ταυτίζονται με εκείνα της Ελλάδας και πάντως δε θα εξυπηρετούνται από την επιθετικότητα της Τουρκίας.

Δεν μπορεί να δημιουργούνται όμως νέες ψευδαισθήσεις, ότι πλέον εάν προκληθεί ένα επεισόδιο μεγάλης κλίμακας θα είναι από μηχανής θεός το αεροπλανοφόρο Ντε Γκωλ ή το Αϊζενχάουερ που θα έρθουνε και θα δώσουν λύσεις.

Όπως δεν πρέπει να υποβαθμίζεται η σημασία των δυο συμφωνιών. Προφανώς, και όσοι διαπραγματεύτηκαν την Ελληνοαμερικανική θα ήθελαν να αποσπάσουν περισσότερα από τους Αμερικανούς, αλλά θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας τις τάξεις μεγέθους και το τι θα ήταν διατεθειμένοι να δώσουν οι Αμερικανοί. Και αλλαγή πολιτικής που θα συνεπάγεται εγκατάλειψη της Τουρκίας δεν υπάρχει διάθεση να υπάρξει από πλευράς Ουάσιγκτον, καθώς η βαθιά γραφειοκρατία αλλά και η πολιτική τάξη της υπερδύναμης θεωρούν ότι ακόμη αξίζει να δίνονται μάχες για να κρατηθεί η Τουρκία στη Δύση.

Πάντως, εάν η αποτροπή είναι σημαντική, καθώς εμποδίζει την Τουρκία να κάνει μια απερίσκεπτη πρόκληση, το μεγάλο ερώτημα είναι πως η Ελλάδα θα αποτινάξει από πάνω της τη φιλανδοποίηση που επιχειρεί να της επιβάλει η Τουρκία, αποφεύγοντας συγχρόνως μια στρατιωτική κλιμάκωση στην οποία και η Τουρκία θα έχει κόστος, γιατί οι Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις παραμένουν ισχυρές, όμως θα υπάρχουν σοβαρές συνέπειες για την ελληνική οικονομία και την ελληνική κοινωνία.

Αυτές τις δύσκολες ισορροπίες πρέπει να αναζητήσει η κυβέρνηση. Και φυσικά, το τεστάρισμα της Τουρκίας δεν πρέπει να γίνει με ιδέες που ακούστηκαν για άμεση κήρυξη ΑΟΖ με την Κύπρο, ή για επέκταση των χωρικών υδάτων στο Αιγαίο.

Ίσως, για την Ελλάδα πιο φρόνιμο θα ήταν να τεστάρει η ίδια τις διαθέσεις Γάλλων και Αμερικανών. Με κινήσεις που καλύπτονται από το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της θάλασσας και σε περιοχές που η Τουρκία δεν έχει και δεν μπορεί να έχει λόγο. Τέτοιες κινήσεις, όπως η επέκταση των χωρικών υδάτων νοτίως της Κρήτης, το κλείσιμο των Κόλπων, έχουν εξαγγελθεί από την κυβέρνηση αλλά παραμένουν παγωμένες… Και κυρίως θα πρέπει να χαραχθούν ξεκάθαρες κόκκινες γραμμές, και επιχειρησιακά σχέδια που θα βάζουν απαγορευτικό σε κάθε προσπάθεια επανάληψης της προσέγγισης του Oruc Reis στην ελληνική ΑΟΖ ή τη μη οριοθετημένη υφαλοκρηπίδα και παρεμπόδισης ελληνικών ερευνών στις ίδιες περιοχές… Έτσι θα αποκτά περιεχόμενο και ουσία, το «γράμμα» των Συμφωνιών και των Συμμαχιών…

*Ο Νίκος Μελέτης γεννήθηκε στην Κεφαλλονιά το 1962. Είναι απόφοιτος του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών της Νομικής Σχολής Αθηνών. Άρχισε να εργάζεται ως δημοσιογράφος το 1987. Από το 1990 καλύπτει το διπλωματικό ρεπορτάζ, αρχικά στην ΕΡΤ και κατόπιν και στην εφημερίδα «Έθνος». Αρθρογραφεί στο liberal.gr και στην εφημερίδα «Φιλελεύθερος».

Ηχηρά μηνύματα στην Τουρκία στέλνει με την Κοινή Διακήρυξή της η Τριμερής Σύνοδος Κορυφής Ελλάδας, Κύπρου και Αιγύπτου. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και οι πρόεδρο Αναστασιάδης και αλ Σίσι επιβεβαίωσαν και στη Σύνοδο της Αθήνας, την ένατη κατά σειρά, την αποφασιστικότητά τους για τη συνέχιση της συνεργασίας των τριών χωρών σε θέματα αμοιβαίου ενδιαφέροντος και την παράλληλη ενίσχυση της ειρήνης, της ασφάλειας και της σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή.

Βαγγέλης Σαρακινός*
© slpress.gr

Στις κοινές δηλώσεις, αμέσως μετά την ολοκλήρωση της Συνόδου, ο Κυριάκος Μητσοτάκης χαρακτήρισε «φάρο σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο» το σχήμα Ελλάδας, Κύπρου και Αιγύπτου, τονίζοντας την πολυδιάστατη συνεργασία των τριών χωρών. Αναφέρθηκε δε ιδιαίτερα στα δύο νέα μνημόνια συνεργασίας που προστέθηκαν και αφορούν την ηλεκτρική ενέργεια και τα θέματα αποδήμων.
Ειδικά για το πρώτο, σημείωσε ότι συμβάλλει στη αναβάθμιση και των τριών χωρών, επισημαίνοντας ότι «σε μία εποχή, όπου αναζητούμε διαφοροποίηση των ενεργειακών μας πηγών, η Αίγυπτος μπορεί να γίνει πάροχος ρεύματος που θα παράγεται κυρίως από τον ήλιο».
Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στη συζήτηση που έγινε σχετικά με τις περιφερειακές εξελίξεις, επισημαίνοντας ότι οι θέσεις των τριών ηγετών ταυτίζονται «στην καταδίκη της προκλητικής πρακτικής και της επιθετικής ρητορικής της Τουρκίας», για την ηγεσία της οποίας είπε ότι «δείχνει να μην αντιλαμβάνεται τα μηνύματα των καιρών». Επαναλαμβάνοντας ότι οι τουρκικές βλέψεις συνιστούν απειλή για την ευρύτερη περιοχή, τόνισε ότι η Ελλάδα «δηλώνει τις προθέσεις της με τις πράξεις της» και ότι «υπογράφει συμφωνίες συνεργασίας πάντα υπό το φως του διεθνούς δικαίου».

Η ΤΡΙΜΕΡΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΥΡΚΙΑ
Με αυτήν την αναφορά, αιχμή στα παράνομα τουρκο-λιβυκά μνημόνια, ο Κυριάκος Μητσοτάκης πέρασε στις εξελίξεις στη Λιβύη, που ήταν ένα από τα θέματα τα οποία συζητήθηκαν στη Σύνοδο. Οι θέσεις των τριών χωρών σε ό,τι αφορά τη λιβυκή κρίση είναι άλλωστε γνωστές. Επικεντρώνουν δε στην πορεία της Λιβύης προς την ομαλότητα, με τη διεξαγωγή εκλογών το Δεκέμβριο και την αποχώρηση όλων των στρατευμάτων και των μισθοφόρων. Ζητήματα στα οποία η Τουρκία προβάλει συνεχώς προσκόμματα, επιδιώκοντας την παραμονή των τουρκικών δυνάμεων στη χώρα και τον έλεγχο της λιβυκής πολιτικής ηγεσίας.
Ελλάδα και Κύπρος «απειλούνται» από το παράνομο τουρκο-λιβυκό μνημόνιο και τον αυθαίρετο καθορισμό ΑΟΖ Τουρκίας και Λιβύης, καθώς καταπατούνται κυριαρχικά δικαιώματά τους. Την ίδια ώρα η Αίγυπτος δεν επιθυμεί την τουρκική παρουσία στη Λιβύη και τη δημιουργία και στα δυτικά της μιας εστίας έντασης, μέσω μιας ελεγχόμενης από τους Αδελφούς Μουσουλμάνους κυβέρνησης που επιδιώκει ο Ερντογάν.
Στην Κοινή διακήρυξή τους άλλωστε, οι τρεις ηγέτες υπογραμμίζουν ότι το παράνομο τουρκο-λιβυκό μνημόνιο και το Μνημόνιο Κατανόησης Στρατιωτικής Συνεργασίας που υπέγραψαν το Νοέμβριο του 2019 ο Ερντογάν και ο Σάρατζ, παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο και το εμπάργκο όπλων του ΟΗΕ στη Λιβύη. Και ως τέτοια, «αμφότερα υπονομεύουν την περιφερειακή σταθερότητα». Μάλιστα, ειδικά για το Μνημόνιο οριοθέτησης ΑΟΖ επισημαίνουν ότι «παραβιάζει κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών, δε συμμορφώνεται με το Δίκαιο της Θάλασσας και δεν μπορεί να παράγει έννομα αποτελέσματα».
Συζήτηση έγινε όμως και για το μεταναστευτικό, ένα θέμα το οποίο έχει μετατραπεί στα χέρια του Τούρκου προέδρου σε μοχλό πίεσης κα εκβιασμών προς τη Δύση και κυρίως την ΕΕ. Ο πρωθυπουργός τόνισε μάλιστα ιδιαίτερα «την αθόρυβη συμβολή της Αιγύπτου», καθώς πρόκειται για το μοναδικό βόρειο-αφρικανικό κράτος που δεν αποτελεί χώρα διέλευσης μεταναστευτικών ροών.

ΧΩΡΑ – ΤΑΡΑΞΙΑΣ Η ΤΟΥΡΚΙΑ
Με αναφορές στη συνεργασία στον τομέα της ενέργειας ξεκίνησε τις δηλώσεις του και ο Αιγύπτιος πρόεδρος, χαρακτηρίζοντας «προοίμιο της γενικότερης ηλεκτρικής διασύνδεσης με την Ευρώπη» την ηλεκτρική διασύνδεση των χωρών της Τριμερούς, η οποία σημειωτέων περνά μέσα από την οριοθετημένη ΑΟΖ Ελλάδας – Αιγύπτου. Πρόσθεσε επίσης ότι «μεγάλο σχέδιο είναι η ίδρυση του φόρουμ φυσικού αερίου της Ανατολικής Μεσογείου για την αξιοποίηση των κοιτασμάτων υδρογονανθράκων όλων των χωρών με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο».
Μια αναφορά που περιέχει έμμεση αιχμή για το μοναδικό καταπατητή του Διεθνούς Δικαίου στην περιοχή, που δεν είναι άλλος από την Τουρκία.
Αναφορές στο Διεθνές Δίκαιο είχαν οι δηλώσεις του αλ Σίσι και για το Κυπριακό, για το οποίο επανέλαβε τη στήριξή του σε «μια δίκαιη λύση στη βάση των ψηφισμάτων του ΟΗΕ». Το ίδιο επανέλαβε και ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, επισημαίνοντας ότι η Τουρκία είναι καλό να καταλάβει ότι θα ωφεληθεί και η ίδια, εάν συμβάλλει σε αυτή την κατεύθυνση, εγκαταλείποντας την επεκτατική πολιτική που την κατατάσσει στα κράτη-ταραξίες.
Η Άγκυρα πάντως επιμένει στη δική της θεώρηση για την Ανατολική Μεσόγειο και συνεχίζει τις προκλήσεις κατά της Ελλάδας και της Κυπριακής Δημοκρατίας, παρότι η στάση της, θεωρητικά αξιολογείται από την ΕΕ. Η τουρκική προκλητικότητα συζητήθηκε και στο πρόσφατο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων της ΕΕ, το οποίο έδωσε εντολή στην Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης και στην Κομισιόν να ετοιμάσουν επιλογές με προτεινόμενα μέτρα κατά της Άγκυρας. Μέτρα εναντίον της Τουρκίας ελήφθησαν βέβαια και παλιότερα από την ΕΕ, ωστόσο ο περιορισμένος χαρακτήρας τους, στο πλαίσιο της διττής προσέγγισης που επέβαλε η Μέρκελ, δεν έφερε αποτελέσματα.

*Ο Βαγγέλης Σαρακινός είναι επαγγελματίας δημοσιογράφος με μακρά θητεία στον Τύπο και στα ηλεκτρονικά Μέσα

• «Η γρίπη είναι πιο επικίνδυνη» λέει ο καθηγητής
• «Να μην υπάρξει φόβος ότι πεθαίνουν οι νέοι»

Αφού λοιδορήθηκε από συναδέρφους του και αφού είδε τα ελληνικά συστημικά ΜΜΕ να του κλείνουν την πόρτα, ειδικότερα τους πρώτους μήνες της πανδημίας, ο διακεκριμένος καθηγητής Παθολογίας και Επιδημιολογίας του Πανεπιστημίου Stanford, Ιωάννης Ιωαννίδης, τελικά δικαιώθηκε για όλες τις προβλέψεις και τις επιστημονικές απόψεις που εξέφρασε από την αρχή της πανδημίας.
Ο καθηγητής, που από την πρώτη στιγμή τόνισε ότι η τακτική της ελληνικής κυβέρνησης στην αντιμετώπιση της πανδημίας είναι λανθασμένη, αποκάλυψε όχι μόνο ότι υπήρξε εντολή από το Μαξίμου στα ΜΜΕ να τον «εξαφανίσουν» αλλά και ότι ο κάποτε φίλος του Τσιόδρας αξιοποίησε διαστρεβλωμένη μια ιδιωτική συνομιλία τους, για να κερδίσει τη συμπάθεια του κοινού.
Σήμερα, σχεδόν δύο χρόνια μετά τις εισηγήσεις και τις προειδοποιήσεις του για τα καταστροφικά lockdown που έφεραν αντίθετα αποτελέσματα, ο καθηγητής, που έχει κερδίσει το θαυμασμό και την εμπιστοσύνη των πολιτών που άκουσαν τις προειδοποιήσεις του, επιμένει στην άποψή του ότι οι νέοι δεν κινδυνεύουν από τον κορωνοϊό και ότι το εμβόλιο είναι ένα χρήσιμο όπλο, κυρίως για τις μεγαλύτερες ηλικίες.
«Ο κορωνοϊός δεν έχει γίνει πιο επιθετικός για τους νέους, αλλά για να προστατέψουμε πιο αποτελεσματικά τους ηλικιωμένους, το βάρος του κύματος μετατίθεται σε νεότερες ηλικίες. Δεν είναι έντονη στην Ελλάδα αυτή η μετατόπιση. Δε θα ήθελα ο μέσος πολίτης να νιώσει φόβο ότι πεθαίνουν οι νέοι» δήλωσε ο κ. Ιωαννίδης στο «Κοινωνία Ώρα MEGA».

O ΕΜΒΟΛΙΑΣΜΟΣ ΔΕ ΣΤΑΜΑΤΑΕΙ ΤΗΝ ΕΠΙΔΗΜΙΑ
Όπως διευκρίνισε, ο εμβολιασμός δε θα σταματήσει την επιδημία, γεγονός που φαίνεται σε πολλές χώρες, όπως η Αγγλία: «Το εμβόλιο είναι ένα χρήσιμο όπλο, απλά δεν είναι το μοναδικό. Ο εμβολιασμός έχει το πλεονέκτημα ότι σε προστατεύει από τη σοβαρή νόσο. Αυτό το όφελος υπάρχει ανεξαρτήτου ηλικίας, αλλά είναι πιο έντονα ποσοτικά όσο πηγαίνουμε σε μεγαλύτερες ηλικίες. Ο εμβολιασμός δε σταματάει το επιδημικό κύμα, όπως φαίνεται και στην Αγγλία» τόνισε ο καθηγητής.
Ο Δρ. Ιωαννίδης εμφανίστηκε ακόμα μια φορά κάθετα αντίθετος με την υποχρεωτικότητα των εμβολιασμών, η οποία όπως τόνισε φέρνει τα αντίθετα αποτελέσματα. «Οι νεκροί θα ήταν λιγότεροι εάν η εμβολιαστική κάλυψη ήταν μεγαλύτερη σε μεγαλύτερες ηλικίες και τους ευπαθείς» τόνισε και σημείωσε ότι αυτό που έπρεπε να γίνει, ήταν να ενισχυθεί το σύστημα υγείας.
Φυσικά, η ελληνική κυβέρνηση ουδέποτε εστίασε στο να προσλάβει μόνιμους γιατρούς και να ενισχύσει τα νοσοκομεία με ΜΕΘ, παρά ακολούθησε την τακτική των lockdown κλείνοντας τους ανθρώπους στα σπίτια τους και αφήνοντας την οικονομία της χώρας να καταρρεύσει.
«Μια πανδημία είναι ένας μαραθώνιος, δεν είναι κάτι που κάνουμε με σπριντ, ούτε με βούρδουλα. Κάποια στιγμή σε όλους τους Μαραθώνιους φτάνει το βράδυ και τελειώνει. Στην Ελλάδα πολλοί έχουν μείνει στη μέση του Μαραθωνίου. Είμαστε στην ίδια κοινωνία, όποιος χάνεται, χάνεται για όλους» πρόσθεσε.

Η ΓΡΙΠΗ ΕΙΝΑΙ ΠΙΟ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΗ
Μάλιστα, ο καθηγητής έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για τη γρίπη η οποία έχει επανέλθει στο προσκήνιο και όπως δήλωσε είναι πιο επικίνδυνη από τον κορωνοϊό: «Ο κάθε ιός έχει το δικό του χώρο. Τη χρονιά που περάσαμε η γρίπη σχεδόν εξαφανίστηκε. Μπορεί να έλθει, ήδη επανέρχεται απ’ ότι φαίνεται, δεν ξέρουμε την έντασή της. Η γρίπη κατά μέσο όρο είναι πιο επικίνδυνη από τον κορωνοϊό» τόνισε και πρόσθεσε ότι «κάθε χρόνο περίπου 500.000 έως 700.000 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους από τον ιό της γρίπης».
Σχολιάζοντας τις πρόσφατες δηλώσεις της Μαρίας Θεοδωρίδου, ότι τα παιδιά μεταδίδουν τον ιό και αποτελούν «ρεζερβουάρ νέων μεταλλάξεων», ο καθηγητής σημείωσε: «Αυτό σημαίνει πως όταν έχεις ενεργή συνέχεια στο επιδημικό κύμα, ο ιός έχει ευκαιρίες να δημιουργήσει νέες μορφές του. Ο ιός κάνει λάθη. Αυτά τα λάθη σημαίνουν ότι είναι πιο επιθετικός ή ανεκτικός».
Σύμφωνα με τον Δρ. Ιωαννίδη, μπορεί μερικές χώρες της Δυτικής Ευρώπης να έχουν ξεμπερδέψει με τον ιό, ωστόσο η Ελλάδα θα… ταλαιπωρηθεί και αυτό το χειμώνα, εξαιτίας της προβληματικής διαχείρισης που ακολουθεί η κυβέρνηση. Μάλιστα όπως ανέφερε, η χώρα δεν πρέπει να προχωρήσει σε νέα lockdown.
© Newsbreak.gr

Ασφαλώς η ναυμαχία επιτάχυνε τις εξελίξεις, αλλά η ελληνική ανεξαρτησία μόνον ως παρενέργεια της ναυμαχίας μπορεί να εκληφθεί

Μελέτης Μελετόπουλος*
© in.gr

Η προσεκτική μελέτη των πηγών και των γεγονότων ανατρέπει τους αστικούς μύθους και οδηγεί σε ασφαλή συμπεράσματα: η ναυμαχία του Ναβαρίνου (20 Οκτωβρίου 1827), μία από τις μεγαλύτερες και τις σπουδαιότερες του 19ου αιώνος, δεν υπήρξε τυχαίο γεγονός ή θερμό επεισόδιο, αλλά προσεκτικά προσχεδιασμένη σύγκρουση. Δεν πραγματοποιήθηκε με σκοπό την απελευθέρωση της Ελλάδος, αλλά για πολύ ευρύτερους, παγκόσμιους γεωστρατηγικούς σκοπούς και κυρίως τον έλεγχο της Αιγύπτου άρα της (συντομοτέρας μέσω Μεσογείου) οδού προς την ινδική υπό-ήπειρο από τη Μεγάλη Βρετανία.

Ταυτόχρονα είχε στόχο την καταστροφή όχι της τουρκο-αιγυπτιακής δύναμης του ίδιου του Ιμπραήμ αλλά του πανίσχυρου πατέρα του Μοχάμεντ Αλί, ώστε να καταστείλει την προσπάθεια του Αλβανού κυβερνήτη της οθωμανικής Αιγύπτου να αποκτήσει τον έλεγχο της Οθωμανικής αυτοκρατορίας και να καταργήσει τα αποικιακά εμπορικά προνόμια των Μεγάλων Δυνάμεων, όπως είχε ήδη κάνει στην Αίγυπτο.

Η ναυμαχία, άλλωστε, δεν επέφερε αυτομάτως την ανεξαρτησία του ελληνικού έθνους, ο σουλτάνος στις αρχές του 1828 απέρριψε το σχετικό διάβημα των πρεσβευτών των Μεγάλων Δυνάμεων με περιφρόνηση και αδιαλλαξία. Για την απελευθέρωση της Ελλάδος χρειάστηκαν ακόμα δύο πόλεμοι εναντίον της Οθωμανικής αυτοκρατορίας: η γαλλική εκστρατεία του Μαιζώνος (Γάλλος στρατάρχης) το θέρος του 1828 και ο μείζων ρωσο-τουρκικός πόλεμος του 1828-30, που μάλιστα δεν έγινε πρωτίστως για να πεισθεί ο σουλτάνος να δεχθεί την ίδρυση ανεξάρτητου ελληνικού κράτους αλλά για την επαναφορά της συνθήκης του Άκερμαν, που επέτρεπε τη διέλευση ρωσικών πλοίων από το Βόσπορο.

Μόνο μετά την προέλαση του ρωσικού στρατού μέχρι την Αδριανούπολη, ο σουλτάνος πανικόβλητος υπέκυψε και υπέγραψε τη Συνθήκη της Αδριανουπόλεως στις 14 Σεπτεμβρίου 1828, στην οποία πρωτίστως δέχθηκε την επαναφορά της συνθήκης του Άκερμαν και μαζί με αυτήν, την ίδρυση ελληνικού κράτους.

Ο Ιμπραήμ άλλωστε εγκατέλειψε την Πελοπόννησο μόνο τον Οκτώβριο του 1828, έναν ολόκληρο χρόνο μετά τη ναυμαχία. Η τελευταία (και νικηφόρα) μάχη της Επανάστασης δόθηκε στις 12 Σεπτεμβρίου 1829, μία ολόκληρη διετία μετά τη ναυμαχία. Η Συνθήκη του Λονδίνου, με την οποία τελικώς ιδρύθηκε ανεξάρτητο ελληνικό κράτος, συνομολογήθηκε το Φεβρουάριο του 1830, δυόμισι χρόνια μετά το Ναβαρίνο.

Ασφαλώς η ναυμαχία επιτάχυνε τις εξελίξεις, αλλά η ελληνική ανεξαρτησία μόνον ως παρενέργεια της ναυμαχίας μπορεί να εκληφθεί. Οι Μεγάλες Δυνάμεις είχαν ήδη αποφασίσει ότι κάποιου τύπου ημι-ανεξάρτητο ελληνικό κράτος θα δημιουργείτο στη νότια Βαλκανική, αλλά η πολιτική τους έπασχε από αμφιθυμία και αβουλία. Την τελική έκβαση έκρινε η βρετανική πολιτική, οδηγώντας τις εξελίξεις στην κατεύθυνση της ίδρυσης ενός μη βιώσιμου εξαρτημένου κρατιδίου, βρετανικής βάσης στη γεωπολιτική αλυσίδα Γιβραλτάρ – Σουέζ. Από αυτά συνάγεται η πολυεπίπεδη, υβριδική, σύνθετη γεωπολιτική σημασία της ναυμαχίας.

Η απλουστευτική ανάδειξη της ναυμαχίας του Ναβαρίνου σε ιδρυτική πράξη του ελληνικού κράτους και η όλη σχετική θεώρηση της Ελληνικής Επανάστασης υπ’ αυτό το σχήμα (αρχική νικηφόρα φάση, εμφύλιος πόλεμος, εκστρατεία Ιμπραήμ, καταστολή, Ναβαρίνο, ανεξαρτησία) αποτελεί αστικό μύθο και εσκεμμένη παρερμηνεία.

Επ’ αυτής οικοδομήθηκε η αντίληψη της Απελευθέρωσης ως επιτυχίας οφειλόμενης στην ξένη παρέμβαση, ώστε να εμπεδωθεί στην ελληνική κοινωνία αίσθημα αδυναμίας αφενός (μόνοι μας δεν μπορέσαμε να απελευθερωθούμε) και αιώνιας ευγνωμοσύνης προς τους ξένους προστάτες αφετέρου. Ώστε να λειτουργεί εις το διηνεκές η σχέση εξάρτησης και η βαθιά ψυχική ανάγκη αναζήτησης πάτρωνα, που αναπαράγεται μέχρι τις μέρες μας, και μάλιστα με αυξανόμενη ένταση.

*Ο Μελέτης Η. Μελετόπουλος είναι διδάκτωρ Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών Πανεπιστημίου Γενεύης